Để phòng tránh các bệnh truyền nhiễm lây lan qua sử dụng chung bơm kim tiêm, Marc Koska tạo ra xy lanh K1 tự động phân hủy, không thể tái sử dụng sau mỗi lần dùng. Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), mỗi năm có khoảng 1,3 triệu người chết vì các bệnh lây lan qua tái sử dụng bơm kim tiêm. Những người n...
Để phòng tránh các bệnh truyền nhiễm lây lan qua sử dụng chung bơm kim tiêm, Marc Koska tạo ra xy lanh K1 tự động phân hủy, không thể tái sử dụng sau mỗi lần dùng.
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), mỗi năm có khoảng 1,3 triệu người chết vì các bệnh lây lan qua tái sử dụng bơm kim tiêm. Những người nghiện ngập dùng chung xi lanh để tiêm chích, nhưng không ít bác sĩ, y tá dùng lại bơm kim tiêm để tiêm cho nhiều người.
Nếu xy lanh không thể sử dụng lại sau mỗi lần dùng thì có thể ngăn ngừa nhiều ca tử vong oan uổng. Đó là ý tưởng để Marc Koska tạo ra xy lanh K1 tự động phân hủy.
Ống tiêm K1 có thêm một vòng nhỏ trong xy lanh. Pittông được thiết kế đặc biệt chỉ có thể được rút lên được một lần. Nếu tiếp tục kéo pittông về phía sau để hút thuốc, đầu cuối của pittông sẽ bị vỡ.
Bơm kim tiêm K1 tự phân hủy. (Nguồn: Gizmag)
Chỉ cần một điều chỉnh nhỏ trên khuôn xy lanh hiện tại là các dây chuyền sản xuất ống tiêm hiện nay có thể sản xuất loại ống tiêm tự phân hủy.
Ống tiêm K1 hiện đang được sử dụng ở nhiều nước phát triển và đang phát triển.
Marc Koska đã làm việc suốt 27 năm qua để ngăn chặn việc tái sử dụng ống tiêm. Anh thiết kế ống tiêm tự hủy K1, lập nên công ty Star Syringe để sản xuất ống tiêm và điều hành quỹ từ thiện SafePoint nhằm ngăn chặn việc tái sử dụng bơm kim tiêm khắp thế giới, đặc biệt ở các nước châu Phi nghèo.
Một mũi tiêm vốn được tạo ra để bảo vệ sức khỏe, nhưng khi bị dùng lại, nó có thể trở thành con đường truyền bệnh nguy hiểm giữa nhiều người. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm khoảng 1,3 triệu người tử vong vì các bệnh lây lan qua việc tái sử dụng bơm kim tiêm. Con số này cho thấy một dụng cụ y tế nhỏ bé vẫn có thể gây hậu quả đặc biệt lớn nếu quy trình sử dụng thiếu an toàn.
Nguy cơ không chỉ xuất hiện trong những nhóm người nghiện ngập dùng chung xi lanh để tiêm chích, mà còn tồn tại tại một số cơ sở y tế. Không ít bác sĩ, y tá từng sử dụng lại bơm kim tiêm để tiêm thuốc cho nhiều người, khiến mầm bệnh có cơ hội di chuyển từ người này sang người khác. Nếu mỗi xy lanh tự động mất khả năng sử dụng sau một lần, nhiều ca lây nhiễm và tử vong đáng tiếc có thể được ngăn chặn.
Từ vấn đề đó, Marc Koska hình thành ý tưởng chế tạo một loại xy lanh không thể tái sử dụng sau mỗi lần tiêm. Sản phẩm ông tạo ra mang tên K1, được thiết kế để tự phân hủy khi người dùng cố gắng vận hành nó lần thứ hai. Cơ chế này không phụ thuộc hoàn toàn vào trí nhớ, sự cẩn thận hay thiện chí của nhân viên y tế, bởi chính cấu tạo dụng cụ sẽ ngăn hành vi dùng lại.
Ống tiêm K1 có thêm một vòng nhỏ nằm bên trong thân xy lanh, kết hợp với thiết kế đặc biệt của pittông. Pittông chỉ có thể được kéo lên một lần để hút thuốc, sau đó không còn đủ khả năng thực hiện lại thao tác tương tự. Khi tiếp tục kéo pittông về phía sau nhằm hút thuốc lần nữa, đầu cuối của pittông sẽ bị vỡ.
Sự cố ý làm vỡ này khiến bơm kim tiêm K1 tự phân hủy về mặt sử dụng, không còn phù hợp cho một mũi tiêm tiếp theo. Người sử dụng vì thế không thể dễ dàng rút thuốc, đẩy thuốc và vận hành dụng cụ như trước. Giải pháp nghe đơn giản, nhưng trực tiếp đánh vào nguyên nhân khiến một chiếc xi lanh có thể trở thành vật trung gian truyền bệnh.
Một ưu điểm khác của K1 nằm ở khả năng tích hợp vào quy trình sản xuất hiện có, thay vì đòi hỏi toàn bộ ngành công nghiệp phải xây dựng lại từ đầu. Chỉ cần điều chỉnh nhỏ trên khuôn xy lanh hiện tại, các dây chuyền đang sản xuất ống tiêm có thể tạo ra loại ống tiêm tự phân hủy. Điều này giúp ý tưởng của Marc Koska có cơ hội được triển khai rộng hơn tại nhiều nơi với điều kiện sản xuất khác nhau.
Ống tiêm K1 hiện được sử dụng ở nhiều nước phát triển lẫn đang phát triển, nơi nhu cầu tiêm chủng và điều trị y tế luôn đi kèm yêu cầu kiểm soát lây nhiễm. Marc Koska đã dành suốt 27 năm làm việc để ngăn chặn tình trạng tái sử dụng ống tiêm trong chăm sóc sức khỏe. Hành trình ấy không dừng ở việc thiết kế sản phẩm, mà còn mở rộng sang hoạt động sản xuất, giáo dục và hỗ trợ cộng đồng.
Ông thành lập công ty Star Syringe để sản xuất ống tiêm K1, đồng thời điều hành quỹ từ thiện SafePoint nhằm ngăn chặn việc tái sử dụng bơm kim tiêm trên toàn thế giới. SafePoint đặc biệt hướng sự quan tâm tới các quốc gia châu Phi nghèo, nơi nguồn lực y tế hạn chế khiến nguy cơ dùng lại dụng cụ càng đáng lo ngại. Từ một thay đổi nhỏ trong cấu tạo pittông và xy lanh, sáng kiến này hướng tới mục tiêu lớn hơn là bảo vệ hàng triệu người khỏi những căn bệnh có thể phòng tránh.