Lang thang trên mạng giúp làm việc hiệu quả hơn

Internet thường bị xem là nguồn gây xao nhãng nơi công sở, khi nhân viên liên tục kiểm tra cập nhật bạn bè, đọc đường link hài hước hoặc xem video thư giãn. Tuy nhiên, một nghiên cứu của Đại học Copenhagen tại Đan Mạch lại đưa ra kết luận khiến những người bị hạn chế truy cập Internet có thể cảm thấy hoan hỉ. Kết quả nghiên cứu cho thấy một khoảng nghỉ ngắn trên mạng không nhất thiết làm giảm hiệu suất, thậm chí còn giúp người lao động tập trung hơn và mắc ít lỗi hơn. Trước sức hút mạnh mẽ của Internet, nhiều ông chủ thường không hài lòng khi chứng kiến nhân viên rời mắt khỏi công việc để theo dõi Facebook, Twitter hoặc các cuộc trò chuyện trực tuyến. Những nội dung tưởng như vụn vặt ấy dễ bị quy kết là nguyên nhân khiến tiến độ chậm lại, năng suất suy giảm và sự chú ý của nhân viên bị phân tán. Dù vậy, nhóm nghiên cứu Đan Mạch cho rằng việc thư giãn trên mạng trong giới hạn phù hợp có thể tạo ra tác động tích cực đối với khả năng hoàn thành nhiệm vụ. Để kiểm tra nhận định này, các nhà nghiên cứu chia những người tham gia thành hai nhóm, sau đó giao cho họ một nhiệm vụ đếm số bóng được chuyền qua lại. Công việc nghe có vẻ đơn giản nhưng đòi hỏi sự chú ý liên tục, bởi người tham gia phải theo dõi chính xác những chuyển động nhanh chóng xuất hiện trong đoạn video. Trước khi bắt đầu nhiệm vụ, nhóm thứ nhất được xem một clip vui nhộn, tạo ra một khoảng thư giãn ngắn trước khi họ quay lại với yêu cầu chính. Nhóm thứ hai cũng nhận được đường link dẫn tới clip ấy, nhưng kèm thông báo rõ ràng rằng họ không được xem và phải bắt tay ngay vào công việc. Sự khác biệt giữa hai nhóm nằm ở quyền lựa chọn nghỉ ngơi, chứ không phải ở nội dung video, thời lượng thí nghiệm hoặc bản thân nhiệm vụ được giao. Khi kết quả được đối chiếu, nhóm đã xem video hài mắc ít lỗi hơn đáng kể so với nhóm bị cấm truy cập nội dung giải trí trước khi làm việc. Phát hiện này gợi ý rằng một vài phút thư giãn có thể giúp đầu óc chuyển trạng thái, thay vì khiến nhân viên hoàn toàn mất khả năng tập trung. Những người phản biện vẫn lưu ý rằng một thử nghiệm quy mô nhỏ chưa đủ đại diện cho mọi loại công việc, mọi môi trường văn phòng hoặc mọi nhóm nhân viên. Nhân viên làm việc với dữ liệu, khách hàng, máy móc hay các nhiệm vụ đòi hỏi phản ứng tức thời có thể chịu ảnh hưởng khác nhau từ việc truy cập Internet. Các nhà nghiên cứu Đan Mạch cũng không khẳng định mọi hình thức lang thang trên mạng đều hữu ích, càng không cổ vũ việc bỏ bê công việc trong thời gian dài. Điều họ muốn chứng minh là việc hạn chế truy cập Internet kéo dài có thể khiến nhân viên kém tập trung hơn, từ đó làm hiệu quả công việc suy giảm. Theo cách nhìn này, vấn đề không nằm hoàn toàn ở việc nhân viên mở Internet, mà nằm ở cách doanh nghiệp tổ chức thời gian nghỉ ngắn và kiểm soát mức độ sử dụng. Tạp chí The New Yorker của Mỹ đưa ra một gợi ý thực tế cho những công ty chưa thể cho phép nhân viên truy cập mạng hoàn toàn tự do. Doanh nghiệp có thể quy định những khoảng thời gian nhất định để nhân viên vào mạng, xem nội dung cá nhân hoặc thực hiện những hoạt động giúp họ thư giãn. Cách sắp xếp ấy vừa duy trì kỷ luật công việc, vừa thừa nhận nhu cầu nghỉ ngơi tự nhiên của con người sau những giai đoạn tập trung liên tục. Google được nhắc đến như một ví dụ đáng chú ý, khi mỗi người được phép dành 20% thời gian làm việc để “tận hưởng cuộc sống”. Thông điệp từ nghiên cứu Copenhagen khá rõ ràng: cấm đoán tuyệt đối chưa chắc tạo năng suất, còn thư giãn có giới hạn đôi khi giúp công việc chính xác hơn.