Sáng 2/9, chị Dương Thị Liên (51 tuổi, xóm Hoàng Trù, xã Kim Liên, Nghệ An) dậy sớm, ra chợ mua một bó sen, đĩa cam, cau trầu làm lễ giỗ Bác Hồ.
28 năm trước, khi lấy chồng về đây chị Liên đã thấy trong nhà có bàn thờ Bác Hồ, cạnh bàn thờ gia tiên. Thời điểm đó, tấm ảnh Bác trên bàn thờ còn nhỏ, màu đen trắng.
Khi ra riêng, chị Liên vẫn duy trì truyền thống của gia đình chồng. Mới đây, sau khi sửa sang lại căn nhà của vợ chồng, chị Liên làm lễ “thỉnh” ảnh Bác lên bàn thờ chung của gia đình.
Bàn thờ Bác Hồ trong nhà người dân Làng Sen (Ảnh: Hoàng Lam).
“Từ nhiều năm nay, không chỉ gia đình tôi mà rất nhiều gia đình khác đều làm giỗ Bác. Lễ lạt cũng không cầu kỳ gì đâu, chỉ hoa quả, cau trầu và thắp hương tưởng nhớ Bác. Năm nay, ngày lễ Quốc khánh lại trùng lễ giỗ của Bác, nên tâm trạng của tôi khó diễn tả lắm”, chị Liên tâm sự.
Cũng giống như gia đình chị Liên, gia đình ông Vương Hồng Minh (80 tuổi, xóm Làng Sen, xã Kim Liên) duy trì lễ giỗ Bác Hồ từ năm 1978 - thời điểm ông Minh xuất ngũ - cho đến nay.
Bàn thờ được đóng vào tường, sát mái nhà, ngay gian chính giữa. Trên bàn thờ là lá cờ Tổ quốc. Hình Bác Hồ được đặt trang trọng ở giữa, bên cạnh là hình ảnh những người thân trong gia đình Bác.
Trên bàn thờ Bác Hồ, vợ ông đã bày biện đĩa cau trầu, quả bưởi, quả ổi hái từ vườn nhà.
Chị Dương Thị Liên chia sẻ về truyền thống lập bàn thờ và tổ chức lễ giỗ Bác Hồ ở quê hương (Ảnh: Hoàng Lam).
“Trong Di chúc, Bác căn dặn: “Sau khi tôi đã qua đời, chớ nên tổ chức điếu phúng linh đình, để khỏi lãng phí thì giờ và tiền bạc của nhân dân”. Bởi vậy, trên bàn thờ cúng Bác, chúng tôi dành hoa thơm, quả ngọt từ vườn nhà hay sản vật địa phương dâng lên tưởng nhớ Người”, ông Minh tâm sự.
Thắp hương lên bàn thờ Bác, ông Minh đưa cuốn sổ ghi nhiều thông tin về Chủ tịch Hồ Chí Minh mà ông dày công sưu tầm, nghiên cứu ra xem.
Ngày 2/9/1945, từ Quảng trường Ba Đình lịch sử, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đọc bản Tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ cộng hòa. Ngày 2/9/1969, Người trút hơi thở cuối cùng để đi về thế giới người hiền, nhằm 21/7 năm Kỷ Dậu.
“Cứ 19 năm một lần, ngày Bác rời xa cõi tạm sẽ trùng lịch âm và lịch dương. Năm nay lễ giỗ lần thứ 57 này (ngày 21/7 âm lịch), cũng chính là ngày 81 năm trước Bác khai sinh ra đất nước, bởi vậy không chỉ tôi và gia đình mà tất cả người dân Việt Nam đều thương nhớ, biết ơn Bác”, ông Minh chia sẻ.
Cũng giống như hàng trăm gia đình ở Làng Sen, gia đình ông Nguyễn Văn Hạ (72 tuổi) duy trì lễ cúng giỗ Bác Hồ nhiều năm nay.
Ngày 8/12/1961, Bác Hồ về quê lần thứ 2. Khi đó, ông Hạ mới được 7 tuổi. Trời cuối đông nhưng cậu bé Hạ thấy ấm áp khi được nhìn Bác ở khoảng cách rất gần.
Ông Vương Hồng Minh: "Chúng tôi dành hoa thơm, quả ngọt từ vườn nhà hay sản vật địa phương dâng lên tưởng nhớ Người" (Ảnh: Hoàng Lam).
“Bác khoác chiếc áo kaki màu sáng, trò chuyện với nhân dân ở sân vận động Làng Sen. Bác dặn dò nhiều điều, sau đó chúng tôi được phát “kẹo Bác Hồ”. Đó có lẽ là những chiếc kẹo ngon nhất của chúng tôi”, ông Hạ kể.
Với ông Hạ và mỗi người dân quê hương Kim Liên, Bác không chỉ là vị lãnh tụ vĩ đại, là niềm tự hào mà còn là người thân thuộc, gần gũi như thành viên trong gia đình. Dưới từng mái nhà bức chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn luôn hiện diện.
Bà Phạm Thị Dịu, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Kim Liên, cho biết, việc lập bàn thờ và tổ chức cúng giỗ Bác Hồ được người dân Kim Liên tổ chức và duy trì từ hơn nửa thế kỷ nay. Hàng năm, vào ngày giỗ Bác, Đảng ủy, chính quyền địa phương tổ chức lễ giỗ giản dị nhưng trang nghiêm, ấm cúng tại Khu di tích lịch sử Kim Liên.
Trong lễ Quốc khánh năm nay, trong mỗi nếp nhà ở Hoàng Trù quê mẹ, Làng Sen quê cha, những ngọn đèn của lòng biết ơn, yêu kính Bác lại được thắp lên, như mạch nguồn tri ân không bao giờ vơi cạn...