Mất 2 tháng xách từng xô đất lên sân thượng, giờ có vườn 60 m² để khoe

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Qua chiếc thang nhỏ lên sân thượng tầng 3, bà Hoàng Thị Lương (57 tuổi, ở TP.HCM) từng xách khoảng 1 tấn đất để tạo nên khu vườn rau trái xanh tốt cho gia đình.

Năm 2021, khi khu vực gia đình bà Hoàng Thị Lương (57 tuổi, phường Thủ Dầu Một, TP.HCM) sinh sống bị phong tỏa vì Covid-19, việc mua rau củ gặp nhiều khó khăn. Nhà có hai cháu nội đang tuổi ăn dặm, bà nhìn khoảng sân thượng bỏ trống rồi nảy ý định tự trồng rau cho gia đình.

Kiên trì xách 1 tấn đất lên sân thượng

Ông Nguyễn Mạnh Hà (64 tuổi) ban đầu phản đối vợ làm vườn vì từ tầng ba lên sân thượng chỉ có chiếc thang nhỏ. Ông sợ vợ ngã, sàn bị thấm và công việc vất vả khiến bà bỏ dở.

Sau đó, bà Lương vẫn xin thùng xốp về trồng thử, rồi mua thêm đất, phân bón, chậu khi rau lên tốt. Suốt 2 tháng, mỗi ngày bà một tay bám thang, tay kia xách từng xô vật tư lên vườn, tổng cộng khoảng 1 tấn đất.

Bạn thân đến chơi thấy vậy bảo ông Hà "chặt thang đi kẻo vợ ngã, phải nuôi cả đời". Nhưng thấy vợ kiên trì, gần 1 năm sau, ông thuê thợ làm cầu thang ngoài trời để việc đi lại thuận tiện, an toàn hơn.

Bà Lương cũng gọi thợ về chống thấm lại toàn bộ sân thượng, đặt thợ làm kệ để kê chậu lên cao, giúp thoát nước tốt hơn.

Ngoài rau ăn lá, vườn trên sân thượng của gia đình bà Lương còn có dưa leo, bầu, bí, mướp, dưa lê, dưa bở, dưa lưới cùng ổi, khế ngọt, chanh, mận và lựu. Bà cũng trồng bắp trong những chiếc thùng cũ. Đến vụ, bà thu được những trái bắp hạt đều, mẩy.

Thành quả xách đất lên sân thượng trồng rau của bà Lương

Ảnh: NVCC

Kinh nghiệm làm vườn trên sân thượng

Sau mỗi vụ, bà xúc bớt khoảng nửa lượng đất trong chậu, trộn phần còn lại với một nắm vôi nông nghiệp rồi phơi nắng 5 - 7 ngày, cứ 2 ngày đảo một lần. Tiếp đó, bà trộn thêm vỏ đậu phộng, trấu hoặc xơ dừa đã xử lý để đất tơi xốp.

Ngoài ra còn có phân trùn quế hoặc phân chuồng đã ủ, một ít phân lân, NPK, viên phân cá, vỏ trứng xay, chế phẩm Trichoderma và men cám gạo tự ủ. Hỗn hợp được ủ ít nhất 15 ngày trước khi trồng vụ mới.

Để phòng sâu bệnh, bà Lương thường dùng chế phẩm vi sinh từ khi cây còn nhỏ, phun vào sáng sớm hoặc chiều mát và luân phiên sản phẩm.

Bà học thêm cách chăm cây từ các hội nhóm làm vườn trên mạng. Theo bà Lương, dưa lưới là loại cây khó chăm nhất trong vườn, dễ bị bọ trĩ chích hút hoặc mắc bệnh phấn trắng. Khi cây xuất hiện triệu chứng xoăn đọt, khảm lá nặng, bà thường nhổ bỏ.

Để phòng sâu bệnh, từ lúc cây còn nhỏ, bà phun chế phẩm vi sinh 5 - 10 ngày một lần, luân phiên hai đến ba loại theo kinh nghiệm của mình. Bà chọn sáng sớm hoặc chiều mát để phun, tránh lúc nắng gắt.

So với dưa lưới, bà Lương thấy dưa hấu dễ chăm và nhanh thu hoạch hơn nên trồng thường xuyên. Hiện, vườn có gần 20 quả dưa hấu ruột vàng, được thụ phấn khoảng 15 ngày trước.

Bà dự kiến thu hoạch sau chừng 15 ngày nữa, rồi cho đất nghỉ để chuẩn bị vụ tết. Mỗi quả thường nặng 1,2 - 1,8 kg, tùy thời tiết.

Khoảng 5 năm nay, gia đình chủ yếu ăn rau từ sân thượng, đôi lúc còn dư để biếu người thân, hàng xóm. Giờ cứ khách đến nhà, ông Hà lại mời lên sân thượng, khoe khu vườn của gia đình và cùng vợ chăm rau, hái quả.

"Tôi khuyên mọi người nên bắt đầu trồng rau tại nhà, chỉ vài thùng xốp nhỏ, cũng có bữa rau sạch cho gia đình, lại giúp xả stress", bà nói.

Mô hình nông nghiệp đô thị quy mô hộ gia đình tại các khu vực nội thành TP.HCM đang ghi nhận xu hướng chuyển dịch mạnh mẽ từ tự phát sang bài bản. Từ nhu cầu tự cung tự cấp nguồn rau sạch cho gia đình trong giai đoạn phong tỏa Covid-19 năm 2021, bà Hoàng Thị Lương (57 tuổi, ngụ tại phường Thủ Dầu Một, TP.HCM) đã kiên trì vận chuyển khoảng 1 tấn đất và vật tư qua cầu thang nhỏ để kiến tạo khu vườn rộng 60 m² trên sân thượng tầng 3. Sự đồng thuận từ gia đình cùng việc cải tạo hệ thống hạ tầng gồm chống thấm, kê kệ thoát nước và lắp đặt cầu thang ngoài trời đã tạo nền tảng kỹ thuật bền vững cho mô hình này. Thành công của khu vườn đến từ quy trình xử lý đất và quản lý dinh dưỡng nghiêm ngặt được tối ưu hóa qua từng vụ thu hoạch. Sau mỗi chu kỳ, nửa lượng đất cũ được phơi nắng kết hợp vôi nông nghiệp nhằm diệt mầm bệnh, trước khi bổ sung vỏ đậu phộng, trấu, xơ dừa cùng các loại phân bón hữu cơ và vi sinh để phục hồi độ phì nhiêu. Việc áp dụng chế phẩm vi sinh định kỳ kết hợp phun phân bón qua lá đã giúp kiểm soát hiệu quả sâu bệnh trên các loại cây trồng đòi hỏi kỹ thuật cao như dưa lưới hay dưa hấu ruột vàng. Hiện nay, khu vườn không chỉ cung cấp nguồn thực phẩm đa dạng gồm các loại rau ăn lá, dưa và cây ăn quả mà còn khẳng định hiệu quả của giải pháp canh tác hữu cơ trên không gian hẹp. Việc làm chủ kỹ thuật thụ phấn nhân tạo và luân canh hợp lý cho phép gia đình duy trì sản lượng thu hoạch ổn định quanh năm. Đây được đánh giá là điển hình thực tế cho khả năng tự chủ nguồn thực phẩm tươi sống và nâng cao chất lượng sống của cư dân tại các đô thị lớn.