Máy ép cọc thủy lực thông minh đạt hiệu quả cao

Năm 2011, ông Nguyễn Văn Sáu, sinh năm 1956, Giám đốc Công ty trách nhiệm hữu hạn Thành Lợi, giành giải nhất Hội thi sáng tạo kỹ thuật tỉnh Bắc Giang lần thứ IV. Giải thưởng ghi nhận một sáng chế giàu tính thực tiễn: máy ép cọc thủy lực thông minh, còn được ông Sáu gọi bằng cái tên gần gũi “Robot ép cọc”. Thiết bị này được ông nghiên cứu, chế tạo thành công, đưa vào hoạt động từ tháng 4/2010, phục vụ hiệu quả việc thi công nền móng cho các công trình nhà cao tầng. Trước thời điểm đó, ngành công nghiệp chế tạo máy xây dựng Việt Nam chưa sản xuất được máy ép cọc thủy lực phù hợp, khiến các nhà thầu phải nhập thiết bị nước ngoài. Những máy nhập khẩu thường phục vụ việc ép cọc, thi công nền móng cho các công trình hiện đại, nhưng chi phí cao và chưa chắc đáp ứng thuận tiện mọi điều kiện thi công trong nước. Thực tế ấy thôi thúc ông Sáu tìm một hướng chế tạo trong nước, vừa hiệu quả, vừa phù hợp hơn với nhu cầu xây dựng của các địa phương. Nhiều năm trước, ông Sáu cùng công nhân Công ty Thành Lợi chủ yếu nhận ép cọc bê tông thủ công cho các nhà thầu tại Bắc Giang, Bắc Ninh và Lạng Sơn. Mỗi công trình đòi hỏi huy động rất nhiều người, trong khi năng suất thường thấp, tiến độ khó bảo đảm, công sức và chi phí vì thế cũng tăng lên đáng kể. Từ những trải nghiệm trực tiếp ấy, ông bắt đầu trăn trở về một thiết bị có thể ép số lượng lớn cọc bê tông, làm việc trên nhiều loại địa tầng, đồng thời có giá thành dễ tiếp cận. Sau nhiều ngày nghiên cứu và tìm tòi, ông Sáu đã chế tạo thành công chiếc máy ép cọc thủy lực thông minh đầu tiên tại Việt Nam. Máy được thiết kế với nhiều bộ phận chính, gồm chân đế, giá ép, hệ thống nâng hạ cần cẩu, hệ thống thủy lực và hệ thống điện. Sự kết hợp này giúp thiết bị đảm nhiệm liên tiếp các công việc cẩu cọc, ép cọc, di chuyển và đổi hướng, thay vì phụ thuộc quá nhiều vào nhân lực cùng nhiều thiết bị rời rạc. Với trọng lượng khoảng 400 tấn, máy có thể được thiết kế tăng lên tới 1.000 tấn tùy yêu cầu thi công của từng nhà thầu. Thiết bị tạo lực ép động 400 tấn, tương đương 180 tấn lực tĩnh, tạo khả năng xử lý những hạng mục nền móng đòi hỏi sức ép lớn. Các thông số này cho thấy “Robot ép cọc” không chỉ hướng tới thay thế lao động thủ công, mà còn phục vụ những công trình có quy mô và yêu cầu kỹ thuật cao. Khả năng cơ động là điểm đáng chú ý của sáng chế, khi máy có thể tự động quay 180 độ, tiến hoặc lùi 3,5 mét mỗi bước, đồng thời di chuyển ngang một mét mỗi bước mà không làm lún đất. Máy còn tích hợp cẩu tự hành, bộ nguồn chạy điện và bơm thủy lực, giúp quá trình thi công gọn hơn, liên tục hơn. Nhờ cấu tạo ấy, người vận hành có thể đưa thiết bị đến vị trí cần ép, điều chỉnh hướng di chuyển, rồi tiếp tục công việc mà không phải tháo lắp phức tạp. Chi phí chế tạo máy khoảng 5 tỷ đồng, chỉ bằng 70% giá thành máy nhập ngoại, tạo lợi thế rõ rệt cho các doanh nghiệp xây dựng trong nước. Trung bình mỗi ngày, máy ép được số lượng và chiều sâu cọc cao khoảng 10 lần phương pháp thủ công, qua đó rút ngắn thời gian thi công đáng kể. So với máy nhập ngoại, thiết bị của ông Sáu cũng có trọng lượng và áp lực nén cao hơn, trong khi vẫn được phát triển theo điều kiện sử dụng tại Việt Nam. Máy phù hợp với nhiều loại cọc, gồm cọc tròn, cọc vuông và cọc chữ H, có thể hoạt động trên nhiều dạng địa hình, còn chiều dài cọc ép không bị hạn chế. Trong quá trình vận hành, thiết bị ít gây tiếng ồn, không tạo ô nhiễm và hạn chế chấn động ảnh hưởng đến môi trường xung quanh. Vì vậy, sáng chế đặc biệt thích hợp tại khu vực đô thị, nơi có quy định nghiêm ngặt về chấn động, cũng như gần những tòa nhà cũ, công trình yếu hoặc vùng có nền địa tầng yếu.