Bỏ qua điều hướng
•

Mở lối sinh kế cho người sau cai nghiện

Mở lối sinh kế cho người sau cai nghiện
Nguồn ảnh: Nhân Dân

Một ngày đầu tháng 10, chúng tôi đến cơ sở sản xuất, chế biến quế của anh Lương Hữu Tuấn tại Tổ 14, phường Văn Phú (Lào Cai). Từng cai nghiện ma túy, anh Tuấn đã nỗ lực làm lại cuộc đời với sự đồng hành của chính quyền địa phương, các tổ chức đoàn thể và nguồn vốn ưu đãi.

Từ đó, anh từng bước ổn định cuộc sống, phát triển sản xuất và tạo việc làm cho những người có hoàn cảnh tương tự.

Bên chén trà mạn mộc mạc, anh Tuấn kể, từ nhỏ đã biết làm gỗ, trồng chè. Đến tuổi trưởng thành, anh mua được đất làm nhà, cưới vợ, gây dựng cuộc sống. Nhưng rồi vì sa vào ma túy, cuộc sống gia đình dần rơi vào bế tắc. Từ năm 2013, nhà cửa, ruộng vườn lần lượt phải bán; vợ chồng ly hôn, con cái không có người chăm sóc, còn anh vào cơ sở cai nghiện ở tỉnh Yên Bái cũ.

Năm 2024, sau thời gian cai nghiện trở về, Tuấn bắt đầu lại cuộc sống gần như từ đầu. Được người thân động viên, chính quyền địa phương hỗ trợ, anh quyết định gây dựng sinh kế từ nghề trồng và sơ chế quế, cây trồng chủ lực của địa phương, bằng việc thành lập Hợp tác xã Thu mua nông sản quế Tuấn Tú. Tuy nhiên, thiếu vốn vẫn là trở ngại lớn đối với cơ sở còn nhỏ, nhất là khi anh muốn mở rộng năng lực thu mua và sơ chế quế. Từ tháng 4/2026, sau khi vay 200 triệu đồng từ Tổ vay vốn thuộc Ngân hàng Chính sách xã hội tại Tổ 14, phường Văn Phú, Tuấn đầu tư ba xưởng sơ chế, bóc vỏ quế để mở rộng sản xuất.

Tại cơ sở của anh, chúng tôi gặp một nhóm phụ nữ trung niên đang miệt mài đập, cạo, tách vỏ quế để phơi. Chị Phùng Thị Phương, 41 tuổi, người Dao Đỏ, quê xã Lục Yên tìm đến Văn Phú làm công nhân bóc vỏ quế thuê cho cơ sở của Tuấn. Công việc mang lại thu nhập khoảng 300-350 nghìn đồng/ngày, giúp chị có thêm nguồn trang trải cuộc sống và tích lũy để gửi về quê nuôi con, chăm sóc bố mẹ già. Mỗi năm, quế có hai vụ thu hoạch, thời gian làm việc kéo dài khoảng tám tháng, tạo thêm sinh kế tương đối ổn định cho những lao động như chị Phương.

Chị Phạm Thị Tuyền, Chi hội trưởng Phụ nữ, Tổ trưởng vay vốn Tổ 14, phường Văn Phú cho biết, nguồn vốn Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh phân bổ cho địa bàn được sử dụng vào các chương trình như vệ sinh môi trường, trồng rừng, giải quyết việc làm. Hiện có hơn 46 hộ được vay, với tổng số tiền khoảng 3 tỷ đồng; riêng nguồn vốn giải quyết việc làm nông thôn hơn 1,5 tỷ đồng.

Trong số này, anh Lương Hữu Tuấn là trường hợp duy nhất sau cai nghiện được vay vốn, với số tiền 200 triệu đồng từ tháng 4/2026, thời hạn 5 năm. Theo chị Tuyền, cần tiếp tục tạo điều kiện để người sau cai nghiện có vốn, có sinh kế, từng bước ổn định cuộc sống. Khoản vay của anh Tuấn bước đầu phát huy hiệu quả, vừa bảo đảm trả lãi hằng tháng 900 nghìn đồng, vừa tạo việc làm, thu nhập cho hàng chục lao động ở trong thôn và các xã lân cận.

Theo anh Tuấn, để những người nghiện ngập cơ nhỡ có cơ hội làm lại cuộc đời, mong Đảng, Nhà nước, chính quyền địa phương, đoàn thể các cấp quan tâm, hỗ trợ những người sau cai; chẳng hạn như về đồng vốn giá rẻ nên được rót nhiều hơn đến khu vực nông nghiệp, nông thôn và những người sau cai nghiện. Đồng thời, có sự hỗ trợ họ về kiến thức nông nghiệp, quản lý để không chỉ làm công ăn lương mà những người sau cai nghiện còn có thể đầu tư sản xuất, tự làm giàu và giúp nhiều người khác thoát nghèo...

Đồng chí Nguyễn Minh Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Văn Phú cho biết: Hiện nay, bên cạnh việc đẩy mạnh công tác phòng chống ma túy trên địa bàn, phường Văn Phú đặc biệt chú trọng giúp những đối tượng có tiền sử nghiện đã cai thành công và trở lại đời sống cộng đồng được tạo điều kiện vay vốn để làm ăn, thậm chí tạo sinh kế cho nhiều người khác. Trường hợp của anh Lương Hữu Tuấn được xem là một điển hình về cai nghiện thành công và tạo được sinh kế bền vững. “Tuy nhiên những trường hợp này chưa nhiều, phường Văn Phú nói riêng và nhiều địa phương ở Lào Cai cần thêm nhiều điển hình như anh Tuấn”, đồng chí Phó Chủ tịch phường chia sẻ thêm.

Bài và ảnh: TÂM THỜI

Hành trình tái hòa nhập cộng đồng của anh Lương Hữu Tuấn tại Tổ 14, phường Văn Phú, tỉnh Lào Cai là minh chứng rõ nét cho hiệu quả kết hợp giữa ý chí cá nhân và chính sách an sinh xã hội. Trở về sau thời gian cai nghiện năm 2024, anh đã chủ động tận dụng lợi thế cây trồng chủ lực của địa phương để thành lập Hợp tác xã Thu mua nông sản quế Tuấn Tú nhằm gây dựng lại sinh kế từ hai bàn tay trắng. Bước ngoặt phát triển chỉ thực sự diễn ra khi nút thắt tài chính được tháo gỡ kịp thời nhờ nguồn lực hỗ trợ của Nhà nước. Tháng 4/2026, thông qua Chi hội Phụ nữ và Tổ tiết kiệm vay vốn địa phương, anh Tuấn được giải ngân gói vay 200 triệu đồng thời hạn 5 năm từ Ngân hàng Chính sách xã hội để đầu tư ba xưởng sơ chế, bóc vỏ quế. Đáng chú ý, đây là trường hợp hoàn lương duy nhất trong tổng số 46 hộ tiếp cận nguồn vốn ưu đãi đợt này tại địa bàn. Mô hình sản xuất không chỉ giúp chủ cơ sở duy trì nghĩa vụ trả lãi ổn định mà còn tạo tác động lan tỏa tích cực đến thị trường lao động nông thôn. Với chu kỳ thu hoạch kéo dài tám tháng mỗi năm, các cơ sở này đang tạo việc làm thời vụ cho nhiều lao động như chị Phùng Thị Phương với mức thu nhập từ 300 đến 350 nghìn đồng mỗi ngày. Thực tiễn từ cơ sở cho thấy nhu cầu cấp thiết về việc mở rộng vốn vay ưu đãi song hành cùng đào tạo quản lý nông nghiệp, mở ra hướng đi bền vững cho người sau cai nghiện vươn lên làm chủ kinh tế.
amung