Người dân đang tìm kiếm các đồ dùng hằng ngày bằng sản phẩm nhựa tại Hội chợ Hàng Việt Nam chất lượng cao - Ảnh: T.N.
Hiện diện trong các lĩnh vực từ bao bì, xây dựng, giao thông đến điện tử, y tế và nông nghiệp, nhựa đã trở thành một trong những vật liệu quan trọng của nền kinh tế hiện đại.
Để tiếp tục tạo ra giá trị, ngành nhựa không chỉ cần phát triển năng lực sản xuất mà còn phải sử dụng tài nguyên hiệu quả, thúc đẩy thu gom - tái chế và quản lý có trách nhiệm trong toàn bộ vòng đời sản phẩm.
Ngành nhựa hiện diện từ hộp cơm đến linh kiện ô tô
Theo ghi nhận của Tuổi Trẻ, trong chương trình Hàng Việt Nam chất lượng cao diễn ra tại TP.HCM vừa qua, các gian hàng ngành nhựa được người dân tìm kiếm và mua các đồ dùng quen thuộc. Từ hộp cơm trưa mang đi làm, chai nước uống hay thùng trữ đồ để phục vụ trong mỗi gia đình được lựa chọn nhiều.
Trong xây dựng, nhựa có mặt trong hệ thống cấp thoát nước, vật liệu cách nhiệt, chống thấm, cửa, tấm ốp và nhiều cấu kiện kỹ thuật khác. Trong nông nghiệp, đó là hệ thống tưới tiết kiệm, màng phủ, nhà kính, đường ống và bao bì bảo quản nông sản.
Trong y tế, vật liệu nhựa chuyên dụng được sử dụng trong nhiều thiết bị, dụng cụ xét nghiệm và bao bì dược phẩm. Trong ngành công nghiệp ô tô hiện đại, nhựa kỹ thuật cũng chiếm một phần không nhỏ tổng trọng lượng trung bình trên một chiếc xe ô tô.
Nhựa được sử dụng trong ngành công nghiệp ô tô - Ảnh: T.N.
Nhựa còn được sử dụng trong bao bì, vì khi một lớp bao bì phù hợp không chỉ góp phần bảo vệ sản phẩm, duy trì chất lượng hàng hóa trong quá trình vận chuyển, mà còn hạn chế thất thoát trong chuỗi cung ứng.
Ngành nhựa ‘tăng tốc’ xanh hóa
Tiền Phong Nam: Hệ thống phân phối là trọng tâm của chiến lược tăng trưởng
Ngành nhựa quyết rũ bỏ định kiến ô nhiễm, xoay trục xanh hóa
Vì vậy, cùng với việc phát huy những ưu điểm của nhựa, việc phân loại, thu gom, tái chế và xử lý phù hợp là những mắt xích quan trọng để giảm tác động đến môi trường và tận dụng hiệu quả nguồn tài nguyên.
Các doanh nghiệp nhựa tại Việt Nam cũng đặt ra một mục tiêu khi một sản phẩm nhựa được thải bỏ không đúng cách, độ bền - vốn là ưu điểm của vật liệu - sẽ trở thành áp lực đối với môi trường.
Nếu được phân loại, thu gom và xử lý phù hợp, một phần vật liệu nhựa sau khi sử dụng có thể được đưa trở lại chu trình sản xuất và trở thành nguồn nguyên liệu cho những sản phẩm mới.
Chuyển đổi xanh bằng việc giảm nhựa ra môi trường
Ông Đinh Đức Thắng, Chủ tịch Hiệp hội Nhựa Việt Nam, khẳng định nhựa đóng vai trò quan trọng trong sản xuất, thương mại và đời sống hiện đại.
Vì vậy, câu chuyện của ngành hôm nay không chỉ là phát triển sản xuất, mà là làm thế nào để nâng cao giá trị của vật liệu trong toàn bộ vòng đời, từ thiết kế, sử dụng tài nguyên, sản xuất đến thu gom, tái sử dụng và tái chế.
"Khi chất thải nhựa được nhìn nhận như một nguồn tài nguyên có giá trị và được đưa trở lại chu trình sản xuất một cách hiệu quả, chúng ta không chỉ giảm áp lực lên môi trường mà còn tạo thêm giá trị kinh tế và nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành.
Cơ chế trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) cũng cần hướng tới mục tiêu thúc đẩy quá trình này", ông Thắng nhìn nhận.
Trong xu hướng chuyển đổi xanh, các doanh nghiệp cho rằng lựa chọn giải pháp môi trường cần xem xét từ khâu thiết kế, sản xuất, sử dụng đến khả năng thu gom, tái sử dụng, tái chế và xử lý sau cùng.
Đây cũng là cách tiếp cận đang ngày càng được chú trọng trên thế giới. Tiến trình xây dựng hiệp ước toàn cầu về ô nhiễm nhựa đặt ra vấn đề quản lý nhựa theo toàn bộ vòng đời.
Ngành nhựa Việt Nam hiện có hơn 6.000 doanh nghiệp - Ảnh: T.N.
Tại châu Âu, quy định về bao bì và chất thải bao bì (PPWR) cũng đặt ra các yêu cầu theo lộ trình về giảm bao bì, thiết kế, tái sử dụng, khả năng tái chế và hàm lượng vật liệu tái chế.
Với doanh nghiệp Việt Nam, chuyển đổi xanh không còn là câu chuyện của tương lai. Khả năng tiếp cận thị trường ngày càng gắn với việc lựa chọn vật liệu, thiết kế sản phẩm, đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật và quản lý sản phẩm sau sử dụng.
Hiệp hội Nhựa Việt Nam cho rằng việc tăng sản lượng không chỉ là mục tiêu, mà còn là nâng cao giá trị sản phẩm, cải tiến thiết kế, tiết kiệm tài nguyên, tăng sử dụng nguyên liệu tái chế, xây dựng hệ thống thu gom, tái chế hiệu quả và giảm tối đa lượng nhựa thất thoát ra môi trường.
Đồng thời, ngành nhựa tiếp tục phát huy vai trò là một trong những ngành vật liệu quan trọng của nền kinh tế hiện đại, đồng thời đóng góp tích cực vào quá trình chuyển đổi xanh và phát triển bền vững của Việt Nam.
Ngành nhựa Việt Nam hiện có hơn 6.000 doanh nghiệp, tạo việc làm cho hàng trăm nghìn lao động.
Quy mô toàn ngành đạt khoảng 34,3 tỉ USD năm 2025, tăng từ 31,4 tỉ USD năm 2024. Sản phẩm nhựa Việt Nam đã có mặt tại hơn 190 quốc gia và vùng lãnh thổ, với kim ngạch xuất khẩu năm 2025 ước đạt 10 tỉ USD.
Hỗ trợ cho 'sứ giả môi trường' tại Cần Giờ giảm thiểu rác thải nhựaTiếp nối thành công của năm 2025, năm nay dự án 'Đồng hành cùng sứ giả môi trường - Thúc đẩy cộng đồng tái chế bền vững' vẫn tiếp tục sứ mệnh giảm rác thải nhựa cho vùng xanh Cần Giờ.