Mỹ có thể ủng hộ ông Viktor Orban làm Tổng thư ký LHQ

Nguồn ảnh: VnExpress

Chính quyền Tổng thống Trump đang cân nhắc vận động cựu thủ tướng Hungary tranh cử, với kỳ vọng nhận được thêm ủng hộ từ Nga và Trung Quốc.

Ban biên tập Wall Street Journal ngày 25/10 đăng bài xã luận dẫn nguồn tin từ ba nước xác nhận Washington đã khuyến khích cựu thủ tướng Hungary Viktor Orban tham gia cuộc đua cho vị trí Tổng thư ký Liên Hợp Quốc, khi nhiệm kỳ của ông Antonio Guterres sẽ kết thúc ngày 31/12.

Quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ thừa nhận đề xuất này "thoạt nghe có vẻ điên rồ". Giới chức Mỹ được cho là đã tìm kiếm một ứng viên có quan điểm chính trị tương tự ông Orban và nhận được sự đồng tình từ phía Trung Quốc và Nga. Cuối cùng, các quan chức Mỹ tự đặt câu hỏi: "Tại sao không phải là chính ông Orbán?" và bắt đầu cân nhắc tiếp cận trực tiếp cựu thủ tướng Hungary.

Dựa trên những cuộc trao đổi thời gian qua, Nga và Trung Quốc cũng có thể ủng hộ ý tưởng này, qua đó biến ông Orban thành ứng viên chung của ba cường quốc.

"Các quan chức Mỹ và một nước khác nói với chúng tôi, nếu Mỹ - Nga - Trung Quốc đều cùng muốn điều gì đó tại Hội đồng Bảo an thì họ thường thành công", Wall Street Journal cho biết.

Cựu thủ tướng Hungary Viktor Orban phát biểu tại Budapest ngày 12/4. Ảnh: AP

Quan chức Mỹ ước tính 8 trong số 15 thành viên Hội đồng Bảo an có thể dễ dàng ủng hộ ông Orban, thậm chí số phiếu có thể lên tới 10 thành viên. Tuy nhiên, chưa quốc gia nào công khai cam kết ủng hộ.

Phản ứng của Anh và Pháp, hai thành viên thường trực Hội đồng Bảo an có quyền phủ quyết, vẫn là câu hỏi lớn. Theo bài xã luận, hai nước có khả năng không tìm cách ngăn cản một ứng viên được đa số thành viên Hội đồng Bảo an cùng ba ủy viên thường trực ủng hộ.

Nhà ngoại giao Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) Lana Nusseibeh là một ứng viên khác đang được chú ý cho vị trí kế nhiệm Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Guterres.

Bà dự kiến trả lời câu hỏi vào ngày 27/10, trước cuộc bỏ phiếu thăm dò không chính thức của Hội đồng Bảo an hôm 28/10. Chưa rõ tên ông Orban có được đưa vào vòng thăm dò này hay không.

Một quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ mô tả ông Orban là "ứng viên trong mơ của những người bảo thủ phong trào MAGA" vì có lập trường phản đối nhập cư quy mô lớn và các tổ chức phi chính phủ theo khuynh hướng tự do.

Trong thời gian cầm quyền, ông Orban nhiều lần bất đồng với Liên minh châu Âu, đồng thời thúc đẩy quan hệ gần gũi hơn với Trung Quốc. Tổng thống Trump từng công khai ủng hộ ông trong cuộc bầu cử Hungary hồi tháng 4, còn Phó tổng thống JD Vance cũng tham gia vận động tranh cử cho ông.

Ông Orban được cho là quan tâm đến đề xuất, nhưng còn do dự vì lập trường chính trị chủ nghĩa dân tộc và không muốn công bố tranh cử nếu chưa chắc chắn về khả năng chiến thắng. Việc thông báo có thể được trì hoãn đến sau bầu cử giữa nhiệm kỳ ở Mỹ.

Thanh Danh (Theo WSJ, Jerusalem Post)

Chính quyền Tổng thống Donald Trump đang xúc tiến phương án vận động cựu thủ tướng Hungary Viktor Orban tham gia cuộc đua vị trí Tổng thư ký Liên Hợp Quốc, kế nhiệm ông Antonio Guterres khi nhiệm kỳ kết thúc vào ngày 31/12. Đề xuất này được kỳ vọng sẽ trở thành điểm đồng thuận hiếm hoi giữa ba cường quốc Mỹ, Nga và Trung Quốc tại Hội đồng Bảo an. Các quan chức Washington ước tính có thể tập hợp từ 8 đến 10 phiếu ủng hộ trên tổng số 15 thành viên Hội đồng Bảo an cho kịch bản nói trên. Sự lựa chọn mang tên Orban phản ánh toan tính thực dụng của nhóm bảo thủ thuộc phong trào MAGA, nhằm đưa một nhà lãnh đạo có quan điểm chống nhập cư và hoài nghi các định chế tự do vào vị trí đứng đầu cơ quan đa phương lớn nhất hành tinh. Trong thời gian cầm quyền, chính trị gia Hungary từng duy trì mối quan hệ chặt chẽ với Bắc Kinh lẫn Moskva, đồng thời nhận được sự hậu thuẫn trực tiếp từ Tổng thống Donald Trump và Phó tổng thống JD Vance. Tuy nhiên, lập trường của Anh và Pháp, hai thành viên thường trực sở hữu quyền phủ quyết, vẫn là một biến số khó lường trước tiến trình này. Bên cạnh ứng viên tiềm năng Viktor Orban, nhà ngoại giao Lana Nusseibeh của Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất cũng là gương mặt đang thu hút sự chú ý trước vòng bỏ phiếu thăm dò không chính thức ngày 28/10. Về phần mình, cựu thủ tướng Hungary được cho là vẫn cân nhắc thận trọng và chưa vội vàng công bố tranh cử nếu thiếu cam kết bảo đảm chắc chắn về chiến thắng. Nhiều khả năng quyết định chính thức từ phía ông Orban sẽ chỉ được đưa ra sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ.