Ngày 28.9 (giờ Washington), Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo thu hồi thị thực của 27 quan chức Mỹ Latinh, các cựu quan chức và những thành viên gia đình trực hệ, với cáo buộc tham nhũng.
Theo AP, những người này đến từ 4 nước Bolivia, Colombia, Ecuador và Peru, tất cả đều có lãnh đạo theo đường lối cánh hữu và thân thiện với Tổng thống Donald Trump.
Hồi tháng 9, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã thăm Colombia, Ecuador và Peru, nhấn mạnh cam kết của Mỹ ủng hộ các nước trong cuộc chiến chống ma túy và nạn buôn người. Và khi ấy các lãnh đạo của nhóm 4 nước than phiền rằng nhiều đối tượng vừa bị Mỹ thu hồi thị thực đang cản trở nỗ lực của họ trong cuộc chiến chống tội phạm.
Bộ Ngoại giao Mỹ có động thái thu hồi thị thực nhiều quan chức ở Nam Mỹ
Ảnh: Reuters
Trong tuyên bố hôm 28.9, Bộ Ngoại giao Mỹ không nói rõ lý do đằng sau quyết định trên, nhưng cho hay đây là động thái nhằm thực hiện cam kết bảo vệ các nước chống tham nhũng và buôn ma túy. Bolivia, Colombia, Ecuador và Peru đều tham gia sáng kiến Lá chắn châu Mỹ được ông Trump khởi xướng tại Tây bán cầu trong năm nay.
Danh sách 27 nhân vật bị tước thị thực Mỹ có Tổng chưởng lý Bolivia Roger Mariaca và hơn 20 công tố viên, thẩm phán nước này. Một nghị sĩ và một doanh nhân Colombia cũng bị đưa vào danh sách cùng với 2 công dân Ecuador và một thẩm phán Peru.
Trong đó, Tổng chưởng lý Mariaca bị cáo buộc lợi dụng chức vụ để đòi và nhận hối lộ phục vụ cho các hoạt động buôn ma túy, cũng như tiếp tay cho các tội phạm bạo lực thoát khỏi sự trừng phạt của pháp luật. Ông Mariaca đã lên án hành động trên của Mỹ, gọi đây là hành vi gây sức ép chính trị. Tổng chưởng lý khẳng định sẽ tiếp tục các cuộc điều tra, trong đó có trường hợp một chính khách có liên hệ với những người thân cận ông Trump.
Mỹ đã thu hồi thị thực của 27 nhân vật đến từ Bolivia, Colombia, Ecuador và Peru, trong động thái được Bộ Ngoại giao nước này công bố hôm 28.9. Theo hãng tin AP, những người bị ảnh hưởng gồm quan chức tư pháp, một nghị sĩ, một doanh nhân và một số công dân thuộc bốn quốc gia Nam Mỹ. Quyết định gây chú ý bởi cả Bolivia, Colombia, Ecuador và Peru đều có lãnh đạo theo đường lối cánh hữu, được mô tả là thân thiện với Tổng thống Donald Trump.
Trước khi thông tin được công bố, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã thăm Colombia, Ecuador và Peru hồi tháng 9, nhấn mạnh sự ủng hộ của Washington trong cuộc chiến chống ma túy và nạn buôn người. Tại thời điểm đó, lãnh đạo các nước trong nhóm bốn quốc gia phàn nàn rằng một số người bị Mỹ thu hồi thị thực đang cản trở nỗ lực chống tội phạm. Bối cảnh ấy khiến động thái mới được đặt cạnh các cuộc trao đổi về an ninh, dù Bộ Ngoại giao Mỹ không nêu rõ lý do riêng đối với từng trường hợp.
Trong tuyên bố ngày 28.9, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết quyết định nhằm thực hiện cam kết hỗ trợ các nước chống tham nhũng và buôn ma túy, nhưng không giải thích thêm về danh sách. Cả bốn nước đều tham gia sáng kiến Lá chắn châu Mỹ do ông Trump khởi xướng tại Tây bán cầu trong năm nay, theo nội dung bài gốc. Tuy vậy, tuyên bố của Washington không nêu cụ thể mối liên hệ giữa sáng kiến này với việc thu hồi thị thực của 27 nhân vật.
Danh sách gồm Tổng chưởng lý Bolivia Roger Mariaca cùng hơn 20 công tố viên và thẩm phán của nước này, khiến nhóm người bị ảnh hưởng tập trung đáng kể vào ngành tư pháp. Một nghị sĩ và một doanh nhân Colombia cũng có tên, bên cạnh hai công dân Ecuador cùng một thẩm phán Peru. Bài báo không cung cấp danh tính cụ thể của những người còn lại, cũng không nêu rõ từng người bị thu hồi thị thực vào thời điểm nào.
Ông Mariaca là nhân vật được nêu kèm cáo buộc cụ thể trong thông tin về danh sách, với những hành vi liên quan đến chức vụ và hoạt động buôn ma túy. Theo nội dung bài gốc, ông bị cáo buộc đòi hỏi và nhận hối lộ để phục vụ các hoạt động buôn ma túy. Ông còn bị cáo buộc tiếp tay để những tội phạm bạo lực tránh bị pháp luật trừng phạt, nhưng bài báo không nêu thêm chi tiết về các vụ việc cụ thể.
Tổng chưởng lý Bolivia đã lên án quyết định của Mỹ, gọi đây là hành vi gây sức ép chính trị, theo thông tin được Thanh Niên dẫn lại. Ông Mariaca khẳng định sẽ tiếp tục tiến hành các cuộc điều tra, bất chấp động thái thu hồi thị thực mà phía Mỹ vừa công bố. Trong số các vụ việc ông nhắc tới có cuộc điều tra liên quan một chính khách được cho là có quan hệ với những người thân cận ông Trump.
Thông tin về mối liên hệ này xuất hiện trong lời khẳng định của ông Mariaca, chứ không phải phần giải thích chính thức từ Bộ Ngoại giao Mỹ về lý do thu hồi thị thực. Bài báo không xác định danh tính chính khách được nhắc đến, cũng không nêu nội dung cụ thể của cuộc điều tra hay những người thân cận Tổng thống Trump liên quan. Vì vậy, các chi tiết được công bố hiện cho thấy hai cách nhìn khác nhau: Washington nói về chống tham nhũng, còn ông Mariaca phản đối điều ông gọi là sức ép chính trị.
Vụ việc diễn ra trong bối cảnh các lãnh đạo bốn nước từng nhấn mạnh những khó khăn trong cuộc chiến chống tội phạm, theo thông tin AP được bài báo trích dẫn. Tuy nhiên, nguồn tin không cho biết quyết định của Mỹ ảnh hưởng thế nào tới quan hệ song phương, các cuộc điều tra hay hợp tác chống ma túy giữa các nước. Những dữ kiện được nêu chủ yếu xoay quanh danh sách 27 người, tuyên bố của Washington và phản ứng của Tổng chưởng lý Bolivia.
