Phiên giải trình được tổ chức theo hình thức trực tiếp từ điểm cầu chính tại trụ sở Đoàn đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân thành phố, kết nối trực tuyến đến 126 điểm cầu Hội đồng nhân dân-Ủy ban nhân dân xã, phường.
Từ ngày 1/7/2025, việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp làm thay đổi chủ thể quản lý, phạm vi địa bàn và phương thức tổ chức hoạt động của hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở, đặt ra yêu cầu đổi mới quản lý, khai thác và vận hành theo hướng thống nhất, hiệu quả, sát nhu cầu của nhân dân.
Hiện nay, 100% xã, phường trên địa bàn thành phố có thiết chế văn hóa, thể thao, với tổng số 4.715 công trình, trong đó có 4.481 thiết chế tại thôn, tổ dân phố. Đây là hệ thống thiết chế gần dân, trực tiếp phục vụ sinh hoạt cộng đồng, các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao, văn hóa đọc, học tập cộng đồng; góp phần gắn kết cộng đồng, phát huy bản sắc văn hóa địa phương và xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, hình thành nếp sống văn minh, bồi đắp phẩm chất người Hà Nội thanh lịch, văn minh.
Với quy mô và tính chất đó, việc đầu tư, quản lý và khai thác hiệu quả các thiết chế có ý nghĩa trực tiếp trong xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, hình thành nếp sống văn minh, bồi đắp các giá trị tốt đẹp và góp phần xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh. Đây cũng là những không gian quan trọng để đưa các chủ trương, chính sách về phát triển văn hóa, thể thao vào đời sống; nâng cao chất lượng hưởng thụ văn hóa, rèn luyện thể chất và tăng cường sự gắn kết trong cộng đồng.
Tuy nhiên, thực tiễn quản lý, khai thác và vận hành hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp còn đặt ra một số vấn đề cần tiếp tục rà soát, tháo gỡ. Trên cơ sở đó, Thường trực Hội đồng nhân dân thành phố tổ chức phiên giải trình nhằm đánh giá thực trạng, làm rõ trách nhiệm và xác định các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao trên địa bàn thành phố.
Trọng tâm giải trình là việc phân công, phân cấp và tổ chức quản lý sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nhất là đối với các thiết chế quy mô cấp huyện được chuyển giao về xã, phường. Thông qua phiên giải trình và công tác giám sát, thành phố sẽ làm rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước, đơn vị được giao quản lý tài sản và đơn vị trực tiếp vận hành; việc bàn giao công trình, đất đai, tài sản, hồ sơ pháp lý, kinh phí và nhân sự, bảo đảm các thiết chế được tiếp nhận, quản lý và vận hành liên tục, đúng quy định.
Phiên giải trình tập trung vào hiệu quả sử dụng đất, tài sản công và nguồn lực đầu tư; việc hoàn tất hồ sơ pháp lý, đăng ký, hạch toán, lập và thực hiện phương án sử dụng tài sản công; cơ chế cho thuê, liên doanh, liên kết; cơ chế tài chính, tự chủ, đặt hàng, giao nhiệm vụ và bảo đảm kinh phí hoạt động, duy tu, bảo dưỡng.
Bên cạnh đó, tập trung làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm và hướng xử lý đối với các công trình xuống cấp, bỏ trống, hoạt động kém hiệu quả hoặc chưa được sử dụng đúng công năng. Đối với các dự án đầu tư, cải tạo, nâng cấp, tập trung làm rõ tiến độ, hiệu quả đầu tư, tình trạng chậm bàn giao, chậm đưa vào sử dụng và phương án vận hành sau đầu tư; qua đó làm rõ trách nhiệm, tháo gỡ những vướng mắc trong quản lý, vận hành, đồng thời xác định giải pháp và lộ trình cụ thể để phát huy hiệu quả hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Sau phiên giải trình, Thường trực Hội đồng nhân dân thành phố sẽ ban hành kết luận phiên họp để làm căn cứ triển khai thực hiện, trong đó xác định rõ nhiệm vụ, cơ quan chịu trách nhiệm và thời hạn thực hiện.
Lê Minh Thu