Vào mùa mưa, nhiều gia đình ở TP.HCM tự tìm cách để chống ngập. Người nâng nền, người làm tấm chắn bằng sắt, mua máy bơm, kê cao tủ lạnh, máy giặt; có gia đình qua nhiều lần sửa chữa đã bỏ ra hơn 100 triệu đồng nhưng nước vẫn tràn vào khi mưa lớn.
Một số người dân cố định tấm chắn nước trước nhà phòng trường hợp mưa lớn đột ngột
ẢNH: NI NA
Liên tục nâng nền để chống ngập
Tại đường Linh Đông (phường Thủ Đức, TP.HCM), tình trạng ngập khiến nhiều gia đình sống lâu năm phải liên tục sửa sang nhà cửa, tìm cách nâng nền, chắn nước để hạn chế nước tràn vào.
Gia đình bà Diễm Châu (54 tuổi) cũng không nằm ngoài cảnh đó. Căn nhà đã 3 lần nâng nền, tổng cộng nâng cao hơn 3 m so với nền cũ. Mỗi lần nước ngập làm ảnh hưởng đồ đạc, gia đình lại sửa, lại nâng. Tính cả 3 lần nâng nền và những hạng mục sửa chữa khác, số tiền gia đình đã bỏ ra hơn 100 triệu đồng.
"Trước đây khu vực này cũng có ngập nhưng nước không cao như hiện nay. 5 năm trở lại đây, tình trạng bắt đầu nghiêm trọng hơn nên gia đình tôi quyết định nâng nền lần thứ 3", bà Châu chia sẻ.
Nhà bà Châu đã 3 lần nâng nền và lắp thêm tấm chắn nước để hạn chế ngập
ẢNH: NI NA
Khoảng 3 năm trở lại đây, gia đình bà làm thêm 2 tấm chắn nước ở cửa, một tấm cao khoảng 60 cm, tấm còn lại cao hơn 1 mét. Do nước dâng cao, chảy xiết và thường xuyên đánh vào cửa, gia đình phải dùng tấm sắt dày để làm chắn. Riêng 2 tấm này có chi phí hơn 10 triệu đồng.
"Những lần ngập nặng, nước từng dâng tới lưng quần. Có những nhà nằm sâu trong hẻm còn ngập cao hơn, khoảng hơn 1 m. Phải dùng máy bơm để bơm nước ra liên tục", bà Châu nói.
Theo lời bà Châu, chúng tôi tìm vào một con hẻm trên đường Linh Đông. Ở đây, hầu như nhà nào cũng thấp hơn mặt đường chừng nửa mét. Bà Nguyễn Thị Kim Chi (60 tuổi), sống ở đây gần 40 năm, cũng đang phải xoay xở với căn nhà ngày càng thấp hơn mặt đường.
Chiếc máy bơm luôn được bà Chi "thủ sẵn" để chống ngập
ẢNH: NI NA
Mỗi khi mưa lớn, nước từ mặt đường dồn xuống khiến căn nhà thấp của bà nhanh chóng bị ảnh hưởng. "Gia đình tôi đã 2 lần nâng nền để hạn chế nước tràn vào. Riêng lần gần nhất cách đây khoảng 5 năm, tốn 1 cây vàng", bà Chi nhớ lại. Thế nhưng, nền nhà vừa nâng, nước vẫn tràn vào mỗi khi mưa lớn khiến gia đình bà phải tìm thêm cách khác để chống ngập.
Trong nhà, chiếc máy bơm luôn được chuẩn bị sẵn, được bà Chi mua cũ lại với giá 3 triệu đồng. Một trận mưa lớn, bà Chi không nhớ mình đã phải chạy máy bơm bao nhiêu lần, chỉ nhớ việc cứ phải liên tục canh nước, bật máy, tắt máy rồi lại bật.
Giường được bà Chi xây cố định cao hơn nền nhà khoảng 1 mét
ẢNH: NI NA
Không chỉ chống ngập bằng máy bơm, cách sinh hoạt trong nhà cũng thay đổi theo những trận ngập. Những món đồ điện như tủ lạnh, máy giặt được kê lên cao. Bộ ghế sô pha trước đây được thay bằng ghế sắt để hạn chế thiệt hại nếu nước tràn vào.
Ảnh hưởng đến kinh doanh, buôn bán
Tại đường Đặng Thị Rành (phường Thủ Đức), chúng tôi gặp anh Chu Quỳnh. Gia đình anh buôn bán các mặt hàng phục vụ may vá như cúc, chỉ may… trên con đường này. Theo anh Quỳnh, những năm trước khu vực này cũng xảy ra ngập nhưng gia đình vẫn cố gắng xoay xở bằng các biện pháp tạm thời.
Tuy nhiên, mùa mưa năm nay, nước ngập sâu hơn khiến việc buôn bán bị ảnh hưởng rõ rệt. Gia đình anh phải xây một bức tường cao khoảng 30 cm (tính từ mặt đường) ngay trước cửa để hạn chế nước tràn vào.
"Không ai muốn trước nhà mình có một bức tường chắn như vậy cả. Nhưng nước ngập quá, gia đình tôi không còn cách nào khác. Ảnh hưởng lớn nhất là đến việc kinh doanh, buôn bán", anh Quỳnh nói.
Đợt ngập vừa qua, nước tràn vào nhà khiến một số đồ nghề, vật dụng phục vụ việc buôn bán của gia đình bị hư hỏng. Từ đó, mỗi khi trời chuyển mưa, anh lại phải chủ động kê cao các mặt hàng, di chuyển những vật dụng dễ hư hỏng lên vị trí cao hơn để tránh nước.
Anh Quỳnh cho biết gia đình đã sống và kinh doanh tại đây khoảng 10 năm và gần như năm nào cũng phải chịu cảnh ngập. Thế nhưng, mức độ ngập trong năm nay khiến việc buôn bán trở nên khó khăn hơn, nhất là khi cửa hàng nằm ngay mặt đường, việc dựng tường chắn nước cũng làm ảnh hưởng đến việc ra vào và tiếp cận cửa hàng.
Thức trắng đêm để canh ngập
Tình trạng ngập nặng nhưng không phải gia đình nào ở đường Linh Đông cũng có điều kiện sửa nhà, nâng nền. Căn nhà của anh Lê Xuân Thường (32 tuổi) hiện chỉ cao hơn mặt đường khoảng 10 cm. Phần nền thấp khiến việc sửa chữa, nâng nhà trở thành điều anh thường nghĩ tới, nhưng với hoàn cảnh hiện tại, khoản tiền cả trăm triệu đồng cho một lần sửa nhà là quá sức với gia đình.
Anh Thường cho biết mỗi lần mưa lớn, nước dâng lên đến 1/3 bức tường nhà anh
ẢNH: NI NA
Anh Thường cùng gia đình chuyển về đây sống gần 10 năm, căn nhà cũng là nơi anh mở tiệm sửa xe lo kinh tế cho 9 thành viên trong nhà, trong đó có 3 con nhỏ. Thu nhập từ tiệm sửa xe khoảng 15 triệu đồng/tháng. Trong khi đó, tiền ăn uống, học hành của các con và những khoản chi tiêu hằng ngày khiến số tiền còn lại không đủ để dành cho một cuộc sửa nhà lớn.
"Giờ mà muốn sửa thì mỗi lần làm, tính giấy tờ rồi làm hết cả trăm triệu thì tiền đâu làm. Không phải mình không muốn sửa, mà sửa được đâu", anh Thường nói.
Nền nhà anh Thường chỉ cao hơn mặt đường chừng 10cm
ẢNH: NI NA
Không nâng được nền, anh tự làm một tấm chắn trước cửa để hạn chế nước tràn vào, còn phụ tùng, dụng cụ sửa xe và đồ đạc trong nhà phải tranh thủ thu dọn, kê cao khi cần.
Căn nhà vừa là nơi ở vừa là nơi làm ăn nên mỗi lần có nguy cơ ngập, anh không chỉ lo cho đồ dùng sinh hoạt mà còn phải giữ những vật dụng phục vụ công việc, nếu hư hỏng thì việc kiếm sống cũng bị ảnh hưởng. "Hôm nào mưa buổi đêm là tôi thức trắng để canh nước, không ngủ được", anh kể.
Người dân TP.HCM chuẩn bị các biện pháp để chống ngập
ẢNH: NI NA
Hiện tại, nâng nền vẫn là cách chống ngập mà gia đình anh Thường mong muốn, nhưng trước mắt chưa thể thực hiện. Khi khoản tiền sửa nhà còn vượt quá khả năng, gia đình chỉ có thể tiếp tục tự xoay xở bằng tấm chắn, kê cao đồ đạc để giữ căn nhà cũng như tiệm sửa xe khỏi bị ảnh hưởng.