Nga cảnh báo EU về khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng nhất lịch sử

Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Quan chức Nga cho rằng EU đang phải đối mặt “cuộc khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng nhất lịch sử” khi các cuộc xung đột bùng phát.

Nga cảnh báo EU về khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng nhất lịch sử - 1 — Ông Kirill Dmitriev, Đặc phái viên của Điện Kremlin (Ảnh: Reuters).

"Cuối cùng, châu Âu cũng hiểu rằng họ đang đối mặt với cuộc khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng nhất trong lịch sử”, ông Kirill Dmitriev, Đặc phái viên của Điện Kremlin, cảnh báo hôm 20/9.

Theo ông Dmitriev, đây là "cuộc khủng hoảng do chính châu Âu tự gây ra mà không có bất kỳ nỗ lực nào nhằm phân tích nguyên nhân gốc rễ (của cuộc khủng hoảng) hay điều chỉnh hướng đi”.

Ông Dmitriev nhiều lần chỉ trích quyết định của EU về việc cắt giảm nhập khẩu năng lượng từ Nga là yếu tố then chốt dẫn đến cuộc khủng hoảng hiện nay.

Ông Dmitriev đưa ra nhận định trên trong bối cảnh tình trạng thiếu hụt nhiên liệu ngày càng trầm trọng trên khắp EU. Dữ liệu chính phủ công bố hôm 20/9 cho thấy 15% số trạm xăng tại Pháp đang gặp vấn đề về nguồn cung đối với ít nhất một loại xăng hoặc dầu diesel.

Truyền thông Đức cũng đưa tin về mức giá nhiên liệu kỷ lục. Trên toàn EU, giá xăng hiện cao hơn 24% so với cùng kỳ năm ngoái, giá dầu diesel tăng 38%, còn giá nhiên liệu bay tăng hơn gấp đôi. Giá khí đốt chuẩn đã tăng vọt 150% so với cùng kỳ năm ngoái.

Trong năm nay, EU phải đối mặt với áp lực ngày càng lớn về nguồn cung năng lượng do cuộc xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran gây gián đoạn tại eo biển Hormuz - tuyến đường huyết mạch vận chuyển dầu và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu.

Ngoài ra, các cuộc tấn công của Houthi, lực lượng do Iran hậu thuẫn ở Yemen, nhắm vào hoạt động vận tải ở Biển Đỏ và cơ sở hạ tầng năng lượng của Ả rập Xê út cũng gây chú ý.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen tuần này cho biết EU đã chi thêm hơn 90 tỷ euro cho việc nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch kể từ khi xung đột nổ ra. Phần lớn chi phí phát sinh này đã được chuyển sang gánh nặng cho các hộ gia đình. Brussels trước đó cũng thừa nhận rằng giá khí đốt và điện phục vụ công nghiệp vẫn cao gấp 2 đến 4lần so với giá tại các đối tác thương mại lớn.

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã gây thêm áp lực lên các thị trường năng lượng, vốn đã căng thẳng do việc châu Âu cắt giảm mạnh nguồn cung từ Nga sau khi áp lệnh trừng phạt Moscow do cuộc chiến Ukraine.

Trước khi xung đột Ukraine bùng phát vào năm 2022, Nga cung cấp khoảng 45% lượng khí đốt và 27% lượng dầu thô nhập khẩu của EU. Đến năm 2025, tỷ lệ này đã giảm xuống còn 12% lượng khí đốt nhập khẩu và khoảng 2% lượng dầu thô.

Ngay cả các lãnh đạo ủng hộ trừng phạt Nga - bao gồm Thủ tướng Đức Friedrich Merz và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron - cũng cho rằng những thách thức về năng lượng của châu Âu có liên quan tới việc mất đi nguồn cung giá rẻ từ Nga.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk mới đây đã cảnh báo EU không thể duy trì khả năng cạnh tranh khi chi phí năng lượng vẫn ở mức cao.

EU chuẩn bị bước vào mùa lạnh cần sưởi ấm với mức dự trữ khí đốt thấp nhất trong vòng 15 năm qua.

Nga lâu đã chỉ trích các biện pháp trừng phạt năng lượng của phương Tây là bất hợp pháp và phản tác dụng. Moscow cho rằng các lệnh trừng phạt đã làm thay đổi hướng xuất khẩu của Nga, đồng thời buộc châu Âu phải chuyển sang các nguồn cung đắt đỏ hơn.

Nga cho biết đã đề nghị hỗ trợ bù đắp tình trạng thiếu hụt năng lượng do xung đột ở Trung Đông và nối lại việc cung cấp năng lượng, nhưng không nhận được phản hồi từ châu Âu. Ông Dmitriev từng nhận định EU sẽ "chắc chắn phải đề nghị" nguồn khí đốt của Nga khi giá năng lượng tiếp tục leo thang.

Liên minh châu Âu đang bước vào mùa đông với mức dự trữ khí đốt thấp nhất trong 15 năm qua, đối mặt nguy cơ bùng phát cuộc khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng. Đặc phái viên Điện Kremlin Kirill Dmitriev đưa ra cảnh báo rằng cuộc khủng hoảng xuất phát từ các quyết định chủ quan của Brussels khi liên tục cắt giảm nguồn cung nhiên liệu từ Nga. Sự sụt giảm đột ngột từ mức cung cấp 45% khí đốt và 27% dầu thô trước năm 2022 xuống còn 12% khí đốt và 2% dầu thô vào năm 2025 đã đẩy khu vực này vào thế bị động. Bên cạnh việc cắt giảm nguồn cung giá rẻ, thị trường năng lượng châu Âu tiếp tục hứng chịu áp lực từ những biến động địa chính trị tại Trung Đông. Xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran gây gián đoạn tuyến vận chuyển qua eo biển Hormuz, kết hợp với các cuộc tấn công của lực lượng Houthi tại Biển Đỏ cũng như cơ sở năng lượng ở Ả rập Xê út. Những yếu tố này khiến chi phí năng lượng toàn khu vực leo thang, trong đó giá khí đốt chuẩn tăng vọt 150%, giá nhiên liệu bay tăng hơn gấp đôi, còn giá dầu diesel và xăng lần lượt tăng 38% và 24% so với cùng kỳ năm ngoái. Hệ lụy trực tiếp đã xuất hiện rõ nét khi 15% số trạm xăng tại Pháp gặp sự cố nguồn cung và nước Đức ghi nhận mức giá nhiên liệu cao kỷ lục. Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen cho biết EU đã phải chi thêm hơn 90 tỷ euro để nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch kể từ khi xung đột bùng phát, dồn gánh nặng chi phí lên các hộ gia đình. Thực tế này khiến giá điện và khí đốt phục vụ công nghiệp của EU cao gấp 2 đến 4 lần so với các đối tác thương mại lớn. Các nhà lãnh đạo như Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Thủ tướng Đức Friedrich Merz hay Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk cũng cảnh báo khu vực không thể duy trì khả năng cạnh tranh khi chi phí năng lượng kéo dài ở mức cao. Việc đánh mất nguồn nhiên liệu giá rẻ từ Moscow đang đặt nền kinh tế châu Âu trước thử thách gay gắt khi mùa lạnh bắt đầu.