Đèn phát tia cực tím có thể giảm thiểu tình trạng đối đầu nguy hiểm giữa chim chóc và máy bay. Dù hết sức nhỏ bé trước con chim sắt khổng lồ, chim chóc có thể gây tổn hại nghiêm trọng cho tài sản của con người, đó chưa kể trường hợp tệ nhất là khiến máy bay rơi. Nay, các chuyên gia phát hiện chỉ cần...
Đèn phát tia cực tím có thể giảm thiểu tình trạng đối đầu nguy hiểm giữa chim chóc và máy bay.
Dù hết sức nhỏ bé trước con chim sắt khổng lồ, chim chóc có thể gây tổn hại nghiêm trọng cho tài sản của con người, đó chưa kể trường hợp tệ nhất là khiến máy bay rơi. Nay, các chuyên gia phát hiện chỉ cần lắp thêm một loại đèn đặc biệt là đã có thể ngăn chặn những cuộc chạm trán trên không.
Chim chóc có thể hạ gục một máy bay lớn gấp nhiều lần kích thước của nó
Điểm mấu chốt trong cuộc nghiên cứu trên chính là cách loài lông vũ quan sát thế giới không giống như qua lăng kính của mắt người. Đội ngũ chuyên gia, dẫn đầu là nhà sinh học hoang dã Bradley Blackwell làm việc cho Bộ Nông nghiệp Mỹ, đã tập trung nghiên cứu loài ngỗng Canada, thủ phạm tấn công máy bay nhiều nhất từ năm 1990 đến 2010 theo thống kê của Cục Hàng không liên bang Mỹ (FAA).
Theo đó, loài ngỗng này có tầm quan sát rộng hơn con người. Và chúng cũng thấy được ánh sáng cực tím, một phần của quang phổ trường điện từ hoàn toàn vô hình trước con người. Kết luận rút ra là ngỗng nhìn máy bay không khác chi kẻ thù tiềm năng, và các chuyên gia đề nghị nên tăng cường cảnh báo bằng cách lắp thêm đèn phát tia cực tím trên các máy bay.
Những vụ va chạm giữa chim chóc và máy bay có thể gây nên hậu quả thảm khốc, vì đâu phải ai cũng gặp may như sự kiện nổi tiếng “Điều thần kỳ trên sông Hudson” vào năm 2009. Khi đó, phi công buộc phải hạ cánh khẩn cấp xuống sông Hudson ở New York sau khi các động cơ bị phá hủy vì chim chóc đâm đầu vào.
Kể từ năm 1988, ít nhất 219 người thiệt mạng trên toàn thế giới trong các vụ đụng độ giữa loài chim và máy bay, theo Ủy ban Chim chóc tấn công của Mỹ. FAA cũng cho biết đã có hơn 108.000 trường hợp chim đâm vào máy bay trong 19 năm qua tại Mỹ. Và trung bình có khoảng 20 vụ/ngày từ năm 2004 đến 2008. Trước nay giới chức an toàn hàng không thường chú trọng công tác đuổi chim khỏi phi trường, nhưng ít ai lưu ý chuyện phải bảo vệ máy bay khi đang di chuyển trên không. Và cuộc nghiên cứu trên đã cung cấp một giải pháp hiệu quả cho tình trạng này, theo báo cáo đăng trên chuyên san Journal of Applied Ecology.
Đèn phát tia cực tím được các chuyên gia đề xuất như một biện pháp nhằm giảm nguy cơ chim va chạm với máy bay trong quá trình bay. Dù có kích thước nhỏ hơn rất nhiều, chim có thể gây hư hỏng nghiêm trọng cho máy bay khi va vào thân, cánh hoặc động cơ. Trong những trường hợp nghiêm trọng, sự cố này còn có thể đe dọa an toàn chuyến bay và tính mạng hành khách.
Nghiên cứu tập trung vào loài ngỗng Canada, được xác định là loài chim tấn công máy bay nhiều nhất tại Mỹ trong giai đoạn từ năm 1990 đến năm 2010. Công trình do nhà sinh học hoang dã Bradley Blackwell thuộc Bộ Nông nghiệp Mỹ dẫn đầu. Nhóm nghiên cứu cho rằng cách loài chim quan sát môi trường khác đáng kể so với con người.
Ngỗng Canada có tầm quan sát rộng hơn con người, đồng thời có khả năng nhìn thấy ánh sáng cực tím. Đây là một phần của quang phổ điện từ mà mắt người không thể nhận biết. Khác biệt về thị giác này có thể khiến chim nhận diện máy bay theo cách khác với cách con người quan sát phương tiện đó.
Theo kết luận được nêu trong nghiên cứu, ngỗng có thể xem máy bay như một mối đe dọa tiềm tàng khi phát hiện phương tiện này trong không trung. Vì vậy, các chuyên gia đề nghị tăng khả năng cảnh báo bằng cách lắp thêm đèn phát tia cực tím trên máy bay. Mục tiêu của giải pháp là làm cho máy bay dễ được chim nhận biết hơn trong quá trình tiếp cận.
Các vụ chim va vào máy bay từng gây ra nhiều sự cố nghiêm trọng trong lịch sử hàng không. Một trường hợp được nhắc đến là sự kiện xảy ra trên sông Hudson ở New York vào năm 2009. Khi đó, phi công phải hạ cánh khẩn cấp sau khi các động cơ bị phá hủy do va chạm với chim.
Sự kiện trên được biết đến với tên gọi Điều kỳ diệu trên sông Hudson, nhưng không phải mọi vụ va chạm đều kết thúc an toàn. Theo Ủy ban Chim chóc tấn công của Mỹ, từ năm 1988 đã có ít nhất 219 người thiệt mạng trên toàn thế giới trong các vụ đụng độ giữa chim và máy bay. Những số liệu này cho thấy nguy cơ từ chim vẫn là một vấn đề đáng chú ý đối với an toàn hàng không.
Cục Hàng không liên bang Mỹ cho biết nước này ghi nhận hơn 108.000 trường hợp chim đâm vào máy bay trong 19 năm. Trong giai đoạn từ năm 2004 đến năm 2008, trung bình mỗi ngày xảy ra khoảng 20 vụ như vậy. Các con số được đưa ra trong nguồn cho thấy sự cố có thể xuất hiện với tần suất đáng kể.
Trước đây, giới chức an toàn hàng không thường tập trung vào việc xua đuổi chim khỏi khu vực sân bay. Nghiên cứu mới mở rộng hướng tiếp cận bằng cách xem xét biện pháp giúp chim nhận biết máy bay khi phương tiện đang di chuyển trên không. Báo cáo về giải pháp sử dụng đèn phát tia cực tím được đăng trên chuyên san Journal of Applied Ecology.
