Sáng 20/8, VETC và ePass cho biết dừng thu phí 6.600 đồng mỗi tháng với cá nhân, 66.000 đồng tổ chức, doanh nghiệp dùng ví điện tử VETC, Viettel Money liên kết tài khoản giao thông.
Quyết định được hai đơn vị đưa ra sau khi vấp phải phản ứng trái chiều từ nhiều người dùng. Trước đó, VETC và Viettel Money cùng dự kiến áp dụng chính sách thu phí dịch vụ ví điện tử từ tháng 8.
"6.600 đồng không phải số tiền lớn, nhưng điều khiến tôi và nhiều chủ xe bất bình là cảm giác bị 'ép' đóng phí khi có quá ít lựa chọn thay thế", anh Minh Hoàng, một khách hàng VETC nói. Theo anh, việc hai đơn vị dừng thu là hợp lý. Nếu áp dụng trở lại, nhà cung cấp cần đưa ra lộ trình, căn cứ tính phí và giải thích rõ với người dùng.
Hiện nay, Việt Nam có hai nhà cung cấp dịch vụ thu phí điện tử không dừng (ETC) là VETC và VDTC - đơn vị vận hành ePass. Trong đó, theo VETC, gần 5 triệu người dùng, tương đương 70% lượng ôtô lưu hành tại Việt Nam, đang sử dụng dịch vụ của hãng.
Tài khoản giao thông về bản chất không chứa tiền, mà lưu thông tin chủ xe, phương tiện và kết nối với một nguồn thanh toán. Để qua trạm thu phí không dừng, chủ xe phải có tài khoản giao thông liên kết với phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt.
Nguồn tiền có thể từ ví điện tử, tài khoản ngân hàng hoặc thẻ tín dụng... Phần lớn ngân hàng, ví điện hiện thu phí theo từng giao dịch khi liên kết với tài khoản giao thông.
Người dùng liên kết tài khoản giao thông với ví VETC, Viettel Money hoặc MoMo phải bảo đảm nguồn tiền trong ví đủ số dư khi qua trạm.
Còn với các tài khoản ngân hàng được liên kết trực tiếp với ePass, phí đường bộ được trích thẳng từ tài khoản ngân hàng. Riêng ngân hàng liên kết với ví VETC chỉ có vai trò là kênh nạp tiền, không phải nguồn trừ phí trực tiếp.
Với gần 5 triệu phương tiện sử dụng dịch vụ VETC, đa phần chủ xe lâu nay chọn liên kết với ví điện tử VETC - sản phẩm do chính doanh nghiệp này cung cấp.
Ngoài ra, VETC có cho phép liên kết trực tiếp tài khoản giao thông với thẻ tín dụng, nhưng hiện mới chỉ áp dụng với thẻ TPBank. Phương thức này được miễn phí liên kết và giao dịch qua trạm song chỉ phù hợp với khách hàng đã sở hữu hoặc chấp nhận mở loại thẻ của ngân hàng này.
Một lựa chọn khác là sử dụng ví trả sau của BIDV hoặc TPBank. Nếu ví VETC không đủ số dư, người dùng đã kích hoạt dịch vụ có thể "ứng tiền" từ hạn mức được cấp để thanh toán phí qua trạm. Khoản tiền này cần được hoàn trả trong tối đa 30 ngày với phí giao dịch là 3%. Mọi khoản thanh toán chậm hoặc thiếu có thể phát sinh thêm phí phạt theo quy định.
Dù đã có thêm phương thức thanh toán, lựa chọn thay thế ví điện tử VETC trên thực tế vẫn hạn chế.
Mức phí ngân hàng, ví điện tử thu khi liên kết tài khoản giao thông. Đồ họa với sự hỗ trợ của AI. Ảnh: Quỳnh Trang
Với ePass, đơn vị nắm khoảng 25% thị phần còn lại, người sử dụng có 5 phương thức thanh toán với các mức biểu phí khác nhau. Số này gồm ví điện tử Viettel Money, MoMo, tài khoản Vietcombank, trích nợ trực tiếp từ 7 ngân hàng khác và thẻ tín dụng quốc tế.
Ví điện tử Viettel Money, thuộc hệ sinh thái Viettel với ePass, đang dừng thu phí dùng ví với cá nhân, doanh nghiệp và cho biết rà soát lại chính sách.
Người dùng ePass liên kết tài khoản giao thông với tài khoản ngân hàng mở tại Vietcombank cũng được miễn toàn bộ phí liên kết, duy trì và trừ tiền qua trạm.
Các nguồn thanh toán còn lại, biểu phí được tính theo từng giao dịch. Với MoMo, người dùng chịu phí bằng 1% giá trị mỗi giao dịch, tối thiểu 1.000 đồng (chưa gồm VAT). Phí được tính trên từng lượt qua trạm, nên tổng chi phí tăng theo tần suất và giá trị giao dịch.
Ví dụ, thanh toán 660.000 đồng qua MoMo sẽ tốn ít nhất 6.600 đồng phí. Với các giao dịch giá trị thấp, mức phí tối thiểu 1.000 đồng mỗi lượt khiến chi phí thực tế đội lên.
Người dùng ePass cũng có thể trích nợ trực tiếp từ tài khoản tại các ngân hàng BIDV, VietinBank, MB, VPBank, MSB, Shinhan Bank và Sacombank. Phí của nhóm này dao động 1.000-3.000 đồng mỗi giao dịch, gồm VAT.
Kênh có biểu phí cao nhất là thẻ tín dụng quốc tế Visa, Mastercard, JCB và Amex. Người dùng phải trả 2.200 đồng cộng 1,9% giá trị giao dịch, tối thiểu 3.000 đồng mỗi lượt (gồm VAT). Tuy nhiên, ePass dừng kết nối mới với thẻ tín dụng quốc tế từ ngày 15/7. Vì vậy, phương thức này hiện chỉ còn áp dụng với những khách hàng đã liên kết trước đó.
Chủ xe cần kiểm tra nguồn tiền đang liên kết và biểu phí tương ứng. Người thường xuyên qua trạm nên ưu tiên phương thức không tính phí theo từng giao dịch để tránh chi phí cộng dồn.
Thời gian tới, VETC và ePass cho biết sẽ làm việc với các ngân hàng, đơn vị trung gian thanh toán để tối ưu hệ thống và bổ sung phương thức thanh toán nhằm giảm chi phí cho người dùng.
Tính đến đầu năm 2026, cả nước có khoảng 6,3 triệu phương tiện sử dụng dịch vụ thu phí điện tử không dừng, tương đương gần 100% tổng số phương tiện thuộc diện sử dụng dịch vụ.
Quỳnh Trang