Ngứa do bệnh tổ đỉa có hết không?

Nguồn ảnh: VnExpress

Tôi bị ngứa và nổi nhiều mụn nước nhỏ ở lòng bàn tay, ngón tay, đôi khi tái phát sau một thời gian khỏi. Ngứa tổ đỉa có hết hoàn toàn không và cần điều trị thế nào? (Thu Hà, Nghệ An)

Trả lời:

Tổ đỉa là một dạng chàm, biểu hiện là các mụn nước mọc sâu trong da ở lòng bàn tay, lòng bàn chân hoặc rìa các ngón. Bệnh gây ngứa nhiều, sau một thời gian mụn nước khô lại, da có thể bong tróc, khô và nứt. Tổ đỉa không lây từ người này sang người khác và có thể kiểm soát được nếu điều trị phù hợp, tuy nhiên bệnh có thể tái phát.

Cơ chế bệnh sinh của tổ đỉa chưa rõ, nhưng bệnh thường liên quan đến cơ địa viêm da dạng chàm. Các yếu tố như stress, tăng tiết mồ hôi, nhiễm khuẩn, tiếp xúc với chất kích ứng hoặc dị nguyên và dị ứng, tiếp xúc với kim loại ở một số người có thể khởi phát hoặc làm bệnh nặng hơn.

Bác sĩ Đàm Thị Thúy Hồng tư vấn thuốc bôi và cách chăm sóc da cho người bệnh. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Tổ đỉa có thể cải thiện và kiểm soát được nhưng không phải trường hợp nào cũng khỏi vĩnh viễn sau một đợt điều trị. Nếu thường xuyên tiếp xúc với yếu tố kích thích, bệnh có thể xuất hiện trở lại. Mục tiêu điều trị là kiểm soát đợt bệnh, phục hồi hàng rào bảo vệ da và hạn chế các yếu tố làm bệnh tái phát.

Điều trị tổ đỉa cần được cá thể hóa dựa trên mức độ nghiêm trọng và giai đoạn bệnh. Corticosteroid bôi tại chỗ với độ mạnh phù hợp thường được ưu tiên để kiểm soát phản ứng viêm và ngứa trong giai đoạn cấp tính. Bác sĩ có thể kết hợp thuốc kháng histamine hoặc thuốc ức chế calcineurin để duy trì khi bệnh tiến triển mạn tính hay kháng trị.

Nếu bệnh lan rộng hoặc tái phát dai dẳng, bác sĩ có thể cân nhắc chỉ định quang trị liệu hoặc các liệu pháp miễn dịch toàn thân. Người bệnh tuyệt đối không tự ý lạm dụng corticosteroid bôi kéo dài để tránh nguy cơ teo da, giãn mạch, bội nhiễm và hiện tượng phản ứng dội ngược.

Bạn nên hạn chế tiếp xúc với xà phòng, chất tẩy rửa, hóa chất hoặc các sản phẩm có thể gây kích ứng; khi phải tiếp xúc nên sử dụng găng tay phù hợp. Dưỡng ẩm thường xuyên giúp phục hồi hàng rào bảo vệ da, đặc biệt sau khi rửa tay hoặc tắm.

Không nên chọc, nặn hoặc làm vỡ các mụn nước tại nhà vì có thể làm tổn thương da và tăng nguy cơ nhiễm trùng. Nếu mụn nước vỡ, vùng da cần được giữ sạch và theo dõi các dấu hiệu bất thường như sưng đỏ tăng dần, đau, nóng, chảy dịch hoặc có mủ.

Người bị ngứa, nổi mụn nước ở bàn tay hoặc bàn chân kéo dài, tái phát nhiều lần hoặc tổn thương có dấu hiệu nhiễm trùng nên đến bác sĩ Da liễu để xác định nguyên nhân, chẩn đoán chính xác và điều trị phù hợp.

BS CKII Đàm Thị Thúy Hồng
Trưởng khoa Thẩm mỹ
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội

Độc giả gửi câu hỏi về bệnh da liễu - thẩm mỹ da tại đây để bác sĩ giải đáp

Bệnh tổ đỉa là một thể chàm đặc trưng bởi các mụn nước mọc sâu ở lòng bàn tay, bàn chân hoặc rìa ngón gây ngứa ngáy dữ dội. Dù không có tính chất lây nhiễm, bệnh lý này chưa rõ cơ chế sinh bệnh học và có xu hướng tái phát kéo dài khi gặp các yếu tố kích hoạt như căng thẳng, tăng tiết mồ hôi hoặc tiếp xúc dị nguyên. Theo BS CKII Đàm Thị Thúy Hồng từ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, tổ đỉa hoàn toàn có thể kiểm soát nhưng khó điều trị dứt điểm vĩnh viễn nếu hàng rào bảo vệ da liên tục chịu tác động bất lợi. Phác đồ can thiệp cần cá thể hóa theo từng giai đoạn, trong đó corticosteroid bôi tại chỗ được ưu tiên cắt cơn viêm cấp tính kết hợp thuốc ức chế calcineurin hoặc kháng histamine trong trường hợp mạn tính. Các ca bệnh nặng hoặc kháng trị dai dẳng có thể được chỉ định liệu pháp quang học hoặc ức chế miễn dịch toàn thân nhằm khống chế thương tổn. Việc tự ý lạm dụng thuốc bôi chứa corticoid tiềm ẩn nguy cơ teo da, giãn mạch và phản ứng dội ngược nguy hiểm. Người bệnh cần chủ động bảo vệ da bằng cách hạn chế tiếp xúc hóa chất tẩy rửa, dưỡng ẩm thường xuyên và tuyệt đối không chọc vỡ mụn nước để phòng ngừa bội nhiễm. Khi xuất hiện dấu hiệu sưng nề, đau nhức tăng dần hoặc chảy mủ, bệnh nhân cần nhanh chóng đến chuyên khoa Da liễu để được thăm khám kịp thời.