Trong khuôn khổ phiên toàn thể Hội nghị lần thứ 90 Ủy ban ASEAN về Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo (COSTI-90), chiều 14/10, Lễ trao Giải thưởng Khoa học ASEAN - Hoa Kỳ dành cho Nữ giới (ASEAN - U.S. Science Prize for Women) năm 2026 đã được tổ chức tại Đà Nẵng.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân phát biểu tại Lễ trao giải trong phiên toàn thể Hội nghị lần thứ 90 Ủy ban ASEAN về Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo (COSTI-90) (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ).
Năm 2026, giải thưởng lựa chọn chủ đề “AI for Advancing Inclusive and Resilient Healthcare in ASEAN” (tạm dịch: AI vì hệ thống y tế bao trùm và có khả năng chống chịu tại ASEAN).
Chủ đề tập trung vào việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo để giải quyết các vấn đề của hệ thống y tế khu vực, từ chẩn đoán hình ảnh, y học cá thể hóa, phát triển thuốc đến y tế số, ứng phó đại dịch và sức khỏe tâm thần.
Thông qua đó, các nhà khoa học được khuyến khích phát triển những nghiên cứu có khả năng nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe, mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ và tăng năng lực ứng phó của hệ thống y tế.
PGS.TS Hà Thị Thanh Hương là đại diện Việt Nam giành Giải Nhất ở hạng mục giữa sự nghiệp (Mid-Career) (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ).
Tại Lễ trao giải, PGS.TS Hà Thị Thanh Hương (Trưởng Bộ môn Kỹ thuật mô và Y học tái tạo, Khoa Kỹ thuật Y sinh, Trường Đại học Quốc tế, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh) đã giành Giải Nhất ở hạng mục giữa sự nghiệp (Mid - Career). Giải vinh danh tại hạng mục này thuộc về Tiến sỹ Latifah Nurahmi của Indonesia.
Ở hạng mục cao cấp (Senior), Giải Nhất thuộc về TS. Joanne Ngeow của Singapore, TS. Wai Yie Leong của Malaysia nhận giải vinh danh.
Giải thưởng Khoa học ASEAN - Hoa Kỳ dành cho Nữ giới được thành lập năm 2014 trong khuôn khổ Ủy ban ASEAN về Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, nhằm ghi nhận thành tựu khoa học và thúc đẩy sự tham gia của phụ nữ trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học (STEM).
Giải thưởng góp phần ghi nhận đóng góp của các nhà khoa học nữ, thúc đẩy vai trò của phụ nữ trong STEM, đồng thời tăng cường kết nối, chia sẻ kinh nghiệm và hợp tác nghiên cứu giữa các quốc gia ASEAN (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ).
Đối tượng dự giải là các nhà khoa học nữ có bằng Tiến sĩ trong lĩnh vực khoa học ứng dụng, mang quốc tịch một trong 11 quốc gia ASEAN. Giải gồm hai hạng mục: giữa sự nghiệp dành cho người từ 45 tuổi trở xuống và cấp cao dành cho người từ 46 tuổi trở lên.
Quy trình xét chọn được thực hiện từ cấp quốc gia đến khu vực. Mỗi quốc gia lựa chọn một ứng viên chung khảo ở mỗi hạng mục, sau đó hội đồng khu vực chọn hai ứng viên tham gia vòng thuyết trình.
Trong tổng số 100 điểm đánh giá, thành tích khoa học chiếm 50 điểm; vai trò dìu dắt phụ nữ trong STEM chiếm 25 điểm; hợp tác và tác động khu vực chiếm 25 điểm. Cơ cấu này cho thấy giải thưởng không chỉ coi trọng năng lực nghiên cứu mà còn đề cao sự đóng góp cho cộng đồng khoa học ASEAN.
Giai đoạn 2014-2024, giải thưởng tiếp nhận 418 hồ sơ từ 10 quốc gia, vinh danh 23 nhà khoa học với tổng giá trị giải thưởng 240.000 USD. Năm 2017, Việt Nam từng có nhà khoa học đoạt giải là Tiến sĩ Nguyễn Thị Hiệp.