Lễ trao giải diễn ra tại trung tâm tổ chức sự kiện Old Billingsgate, London, tối 9/11 (tức sáng 10/11, giờ Hà Nội). Không chỉ là nhà văn lớn tuổi nhất từng đoạt giải, M. John Harrison còn là tác giả đầu tiên theo thể loại khoa học viễn tưởng thắng Booker. Ông nhận tiền thưởng 50.000 bảng (hơn 1,7 tỷ đồng) và một cúp kỷ niệm.
The End of Everything lấy bối cảnh ở bờ biển Kent của Anh trong vài thập niên tới, sau khi thế giới trải qua một thảm họa không lời giải thích. Cốt truyện xoay quanh nỗ lực sinh tồn của Phillip Tennent và người dì Marnie trước các mối đe dọa ngày càng lớn từ iGhetti - loài sinh vật khổng lồ không rõ nguồn gốc, có khả năng biến hình. Với 198 trang, tác phẩm là cuốn ngắn nhất trong danh sách đề cử rút gọn năm nay.
Nhà văn M. John Harrison chụp hình với cúp và cuốn tiểu thuyết "The End of Everything" tại lễ trao giải ở London, ngày 9/11. Ảnh: AP
Trò chuyện với Guardian ngày 7/11, M. John Harrison mô tả tiểu thuyết là "một câu chuyện về thảm họa - đó là sự thất bại trong việc thấu hiểu". Ông thừa nhận đã truyền tải đến người đọc "sự bối rối, hoang mang phần nào của các nhân vật" khi đối mặt tương lai có người ngoài hành tinh. Mặt khác, nhà văn cũng hy vọng sách làm nổi bật một số vấn đề, bao gồm sự sụp đổ của lý trí do các tác động ngoại cảnh hiện nay.
Theo Guardian, Gaby Wood - giám đốc điều hành Quỹ Booker - gọi kết quả là "chiến thắng mang tính lịch sử cho một nhà văn có bề dày sáng tác hàng chục năm được thể hiện rõ nét trên từng trang sách". Mary Beard - chủ tịch ban giám khảo - nhận xét: "Đây là cuốn sách khiến bạn đảo lộn mọi suy nghĩ, bật ra nụ cười mỉa mai. Điều đáng ngạc nhiên là với chủ đề như thế, tác phẩm vẫn để lại cho bạn một chút lạc quan".
Ngoài ra, Beard cho rằng một trong những điểm chính của tiểu thuyết là nếu thảm họa như trong sách xảy ra, con người vẫn không thể lý giải. "Những quy tắc cũ sẽ chẳng còn quan trọng. Đây là bức tranh chính trị của hiện tại nhìn qua lăng kính tương lai", bà nói.
M. John Harrison sinh năm 1945 tại hạt Warwickshire, Anh. Theo Guardian, ông bán truyện ngắn đầu tay năm 1965, sau đó dành phần lớn những năm 1970 để điều hành chuyên mục sách của tạp chí khoa học viễn tưởng New Worlds. Không chỉ viết tiểu thuyết, ông phát hành năm tập truyện ngắn, một cuốn "phản hồi ký" Wish I Was Here (2023). Harrison cũng là nhà phê bình văn học trên nhiều tờ báo như Telegraph, New York Times.
Ngoài Booker, Harrison gặt hái nhiều thành tích như thắng giải văn học về miền núi Boardman Tasker cho Climbers năm 1989, đoạt giải Arthur C Clarke với tiểu thuyết Nova Swing năm 2007. Năm 2022, ông được chọn làm giám khảo giải Booker.
Tác phẩm chiến thắng Booker 2026 được chọn từ 163 quyển xuất bản ở Anh và Ireland từ ngày 1/10/2025 đến 30/9 năm nay. Bên cạnh Mary Beard, ban giám khảo mùa này còn có Jarvis Cocker - thủ lĩnh ban nhạc Pulp, hai nhà văn Patricia Lockwood, Raymond Antrobus và nhà báo Rebecca Liu của Guardian.
Mỗi tác giả có tên trong danh sách đề cử rút gọn nhận 2.500 bảng (gần 86 triệu đồng). 5 cái tên vào vòng chung khảo với M. John Harrison gồm Marlon James - ứng viên được nhà cái đánh giá cao nhất với quyển The Disappearers, Douglas Stuart (John of John), Elizabeth Strout (The Things We Never Say), Luke Kennard (Black Bag) và Rebecca Perry (May We Feed the King). Cây bút Jamaica, Marlon James, thắng Booker năm 2015, nhà văn Scotland gốc Mỹ Douglas Stuart được vinh danh năm 2020.
Booker thành lập năm 1968, từng được biết đến với tên Booker - McConnell hoặc The Man Booker, là giải văn chương danh giá nhất trong cộng đồng các nước nói tiếng Anh. Giải thưởng năm ngoái thuộc về tiểu thuyết Flesh của nhà văn người Anh gốc Hungary David Szalay.
Từ năm 2014, ban tổ chức cho phép tiểu thuyết viết bằng tiếng Anh và được xuất bản ở Anh của các nhà văn nước ngoài tranh giải. Trước đó, chỉ nhà văn khối Thịnh vượng chung Anh và Cộng hòa Ireland được tham gia. Ngoài ra, ban tổ chức cũng thành lập giải International Booker (Booker Quốc tế) vinh danh các sách quốc tế được dịch sang tiếng Anh và phát hành tại Anh hoặc Ireland.
Trịnh Lâm (theo Guardian, The Booker Prizes)