Cựu Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương Trần Văn Trường tại phiên tòa - Ảnh: GIANG LONG
Ngày 29-9, phiên tòa xét xử 65 bị cáo trong vụ án xảy ra tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương tiếp tục với phần xét hỏi Trần Văn Trường, 53 tuổi, cựu viện trưởng.
Vừa đứng trước bục khai báo, ông Trường thừa nhận với tư cách người đứng đầu viện có trách nhiệm đối với những sai phạm xảy ra tại đơn vị và bản thân cũng đã có hành vi vi phạm pháp luật.
Chủ tọa yêu cầu bị cáo nói rõ hơn trách nhiệm của mình khi hàng loạt cán bộ, nhân viên dưới quyền cùng vướng vòng lao lý. Ông Trường giải thích đối với đội ngũ điều dưỡng, trong các cuộc giao ban ông vẫn thường xuyên nhắc nhở phải chấp hành quy định.
Câu trả lời trên lập tức được chủ tọa đặt cạnh những bê bối nhận tiền xảy ra sau cánh cổng Viện Pháp y tâm thần Trung ương.
Theo chủ tọa, sai phạm không chỉ xuất hiện ở một bộ phận mà trải từ bảo vệ, các khoa điều trị bắt buộc nam, nữ đến bác sĩ và hoạt động giám định, trong đó có việc nhận tiền của người bệnh.
Ông Trường tiếp tục nói trách nhiệm của mình là thường xuyên đôn đốc, nhắc nhở cán bộ.
“Bị cáo có vi phạm không?”, chủ tọa ngắt lời.
“Bị cáo vi phạm thì mới phải vào đây”, ông Trường đáp.
Cựu viện trưởng khai mối quan hệ với "bà trùm" chỉ là "bệnh nhân với bác sĩ"
Cuộc xét hỏi sau đó chuyển đến Nguyễn Thị Mai Anh (47 tuổi, lao động tự do) - người xuất hiện xuyên suốt trong hàng loạt cáo buộc đưa tiền cho lãnh đạo, bác sĩ, điều dưỡng và môi giới “chạy” giám định tâm thần.
“Quan hệ giữa bị cáo và Mai Anh thế nào?”, chủ tọa hỏi. Ông Trường trả lời chỉ là quan hệ giữa bệnh nhân với bác sĩ.
Nhưng “bệnh nhân” được nhắc đến trong câu trả lời của cựu viện trưởng có một quá trình ra vào các cơ sở chữa bệnh bắt buộc kéo dài nhiều năm. Mai Anh có 7 tiền án. Chồng "bà trùm" này là Lê Văn Đông (48 tuổi) có 13 tiền án, tiền sự. Mai Anh được xác định đã 37 lần trốn khỏi viện, còn Đông 11 lần.
Trong nhiều năm ra vào Viện Pháp y tâm thần Trung ương, Mai Anh dùng tiền, quà và những chuyến du lịch để tạo quan hệ với lãnh đạo, bác sĩ, điều dưỡng, bảo vệ. Mối quan hệ này kéo dài qua hai đời viện trưởng Ngô Văn Vinh và Trần Văn Trường.
Đại diện Viện kiểm sát giữ quyền công tố tại phiên tòa - Ảnh: GIANG LONG
Từ mối quan hệ mà ông Trường mô tả chỉ là “bệnh nhân với bác sĩ”, chủ tọa tiếp tục hỏi cựu viện trưởng có từng đi du lịch cùng Mai Anh hay không.
Ông Trường nói chưa từng đi cùng. “Thế chuyến đi Phú Quốc thì sao?”, chủ tọa hỏi tiếp.
Cựu viện trưởng xác nhận có chuyến đi Phú Quốc nhưng khai đi cùng gia đình và một số gia đình cán bộ, nhân viên của viện, mọi người cùng đóng góp chi phí.
“Là mọi người cùng đóng góp hay Mai Anh chi tiền?”, chủ tọa truy tiếp. Ông Trường vẫn khẳng định các gia đình cùng góp tiền.
Theo cáo trạng, ngày 29-4-2025, khi ông Trường đang du lịch tại Phú Quốc cùng Đỗ Khắc Doanh thì bệnh nhân Lê Văn Đông vẫn đang trốn khỏi viện. Mai Anh gọi điện nhờ ông Trường xác nhận chồng mình đã quay trở lại điều trị để tránh bị cơ quan chức năng xử lý.
Trước đó, Mai Anh đã nhờ người “biếu” ông Trường hai chiếc iPhone 16 Pro Max nhân dịp sinh nhật. Sau cuộc điện thoại, ông Trường bị cáo buộc đồng ý và chỉ đạo Đỗ Khắc Doanh khi trở về làm hồ sơ hợp thức hóa việc Đông đã quay lại viện, dù thực tế bệnh nhân này vẫn đang ở bên ngoài.
“Có nhận tiền không?” - “Có”
Từ chuyện quan hệ với Mai Anh, cuộc xét hỏi chuyển dần sang những lần cựu viện trưởng nhận tiền từ "bà trùm".
Ông Trường thừa nhận đã cầm tiền của Mai Anh liên quan việc giám định và việc bố trí cho người phụ nữ này ở phòng riêng.
Tuy nhiên, cựu viện trưởng giải thích Mai Anh có con dưới 36 tháng tuổi nên việc bố trí phòng riêng là cần thiết để bảo đảm an toàn cho trẻ.
Theo ông Trường, kể cả không có tiền thì viện vẫn phải giải quyết bởi không thể để trẻ nhỏ ở chung với những bệnh nhân tâm thần khác. Việc này cũng đã được lãnh đạo viện bàn bạc và báo cáo Bộ Y tế.
Chủ tọa ngắt lời hỏi thẳng: “Bị cáo có nhận tiền để bố trí phòng riêng không?”. Ông Trường đáp ngắn gọn: "Có".
Cụ thể, Mai Anh đã thông qua bà Đặng Thị Hòa để nhờ tác động cho mình được ở phòng riêng cùng hai con và người giúp việc. Mai Anh đưa bà Hòa 100 triệu đồng và mang đến nhà riêng cựu viện trưởng túi quà 198 triệu đồng.
Tiền Mai Anh đưa cho cựu viện trưởng không chỉ liên quan "căn phòng riêng" trong viện mà còn trải dài các hoạt động giám định, "mua" kết luận giám định cho nhiều loại tội phạm.
Đằng sau câu hỏi ngắn tại phòng xử là 27 trường hợp giám định được cáo trạng quy trách nhiệm cho cựu viện trưởng.
Cơ quan công tố cáo buộc ông Trường đã trực tiếp nhận tổng cộng 4,68 tỉ đồng từ Mai Anh, Vũ Ngọc Trung, Trần Thị Hương và một số người khác để đưa ra kết luận giám định tâm thần không đúng thực trạng bệnh, giúp các bị can, bị cáo, bị án được áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh.
Sau khi nhận tiền, ông Trường chia một phần cho những thành viên khác trong hội đồng giám định, gồm Ngô Văn Vinh, Dương Văn Lương, Lâm Văn Thành, Nguyễn Tô Hiệu, Dương Văn Biết... rồi hưởng lợi phần còn lại.
Với trường hợp nhận tiền từ cựu điều tra viên Lê Văn Thưởng, ông Trường khai người này được Dương Văn Biết (cựu trưởng khoa giám định) dẫn vào phòng làm việc và đặt vấn đề giúp bị can Nguyễn Thị Thủy trong việc giám định tâm thần.
Ông Trường nói cuộc gặp chỉ kéo dài hơn một phút nên bây giờ không còn nhận ra mặt Thưởng. Sau khi Thưởng rời đi, ông mới kiểm đếm và xác định số tiền được đưa là 100 triệu đồng.
Những cọc tiền được ghi ký hiệu và cất vào két sắt
Cuộc thẩm vấn tại tòa cho thấy tiền đi vào tay cựu viện trưởng không chỉ từ những cuộc giám định bệnh án.
Cáo trạng xác định Nguyễn Thị Thu Hoài, Phó trưởng Phòng Tổ chức cán bộ, đã nhận tổng cộng 3,46 tỉ đồng của 7 trường hợp xin việc, sau đó chuyển 3 tỉ đồng cho ông Trường để quyết định việc tuyển dụng.
Ông Trường khai sau khi nhận tiền, mang về nhà bảo vợ ghi ký hiệu "để tránh nhầm lẫn tiền của những người khác nhau", sau đó chính tay ông cất vào két sắt.
Với 280 triệu đồng liên quan một trường hợp xin làm hộ lý, ông Trường mang tiền về nhà, nhờ vợ viết ký hiệu “Hộ lý (Hoài)” và “30 triệu thêm” lên giấy, kẹp vào các tập tiền rồi cất trong két sắt tại phòng ngủ.
Khi khám xét, cơ quan điều tra tìm thấy các tập tiền cùng những mảnh giấy có đúng nội dung này. Kết quả giám định xác định chữ viết là của bà Hòa.
Một khoản 450 triệu đồng khác cũng được cất trong két với mảnh giấy màu vàng ghi “Hoài TC (1 xuất CV TC)”. Kết quả giám định tiếp tục xác định chữ trên mảnh giấy là của vợ ông Trường.
Khi khám xét nơi ở của cựu viện trưởng, cơ quan điều tra thu giữ một thùng các tông chứa 4,5 tỉ đồng tiền mặt và xác định số tiền này liên quan hành vi nhận hối lộ.
Ngoài ra còn có 11 sổ tiết kiệm, gồm 5 sổ tổng trị giá 3,4 tỉ đồng, 6 sổ trị giá 55.294 USD cùng 8 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất bị thu giữ.
Vợ viện trưởng nói không thỏa thuận nhưng nhận 4 ‘tép tiền 500 ngàn’ vẫn nhắn 'bà trùm’ Mai Anh: ‘Còn thiếu 4 tờ’Nhận túi quà có 198 triệu đồng từ "bà trùm" Nguyễn Thị Mai Anh, vợ của cựu viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương sau đó liền nhắn lại “còn thiếu 4 tờ”. Tại tòa, bị cáo nói hai bên không thỏa thuận trước về số tiền khiến chủ tọa nhiều lần truy vấn: Nếu không biết phải nhận bao nhiêu, vì sao lại biết thiếu 4 tờ?