Ô tô đang giữ đúng khoảng cách an toàn, xe khác chen vào thì có bị phạt?

Giữ khoảng cách an toàn lại tạo "chỗ trống" để xe khác chen vào

Ô tô đang đi đúng quy định, chủ động căn khoảng cách với xe phía trước vừa đủ để có thể kịp thời phanh lại, không xảy ra va chạm nếu có tình huống khẩn cấp, nhưng khoảng trống này lại bị một phương tiện khác từ làn bên cạnh "điền vào".

Khi đó, tài xế đang đi đúng bỗng rơi vào thế bị động, khoảng cách giữa xe phía sau và xe vừa chen vào có thể lập tức thấp hơn mức tối thiểu theo quy định. 

Đây là tình huống khá phổ biến trên đường cao tốc, đặc biệt là những tuyến đường chỉ có hai làn xe chạy.

Nếu chỉ căn cứ vào hình ảnh ghi được tại thời điểm sau khi có xe chuyển làn, "điền vào chỗ trống" thì khoảng cách giữa hai phương tiện có thể không còn đáp ứng mức tối thiểu theo quy định. Tuy nhiên, trên thực tế, lực lượng chức năng xác định hành vi vi phạm không chỉ dựa vào một hình ảnh hoặc một khoảnh khắc đơn lẻ.

Chiều 26/8, trao đổi với phóng viên Dân trí, đại diện Cục CSGT (Bộ Công an) cho biết khi lập biên bản xử phạt một phương tiện vi phạm, lực lượng CSGT sẽ sử dụng đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ để xác định phương tiện có vi phạm hay không. Các biện pháp này có thể bao gồm việc xem xét dữ liệu từ camera giám sát, biển báo hiệu giao thông và diễn biến thực tế của tình hình giao thông.

Đại diện Cục CSGT cũng trực tiếp đề cập đến trường hợp khoảng cách an toàn bị thay đổi đột ngột do phương tiện chuyển làn.

"Đối với các trường hợp phương tiện di chuyển như chuyển làn, gặp sự cố bắt buộc phải phanh gấp hay tắc đường... làm giảm khoảng an toàn giữa các xe thay đổi đột ngột, bất ngờ thì sẽ không bị tính là vi phạm", đại diện Cục CSGT cho biết.

Như vậy, trường hợp một ô tô đang giữ đúng khoảng cách an toàn nhưng có xe khác bất ngờ chuyển làn vào khoảng trống phía trước, khiến khoảng cách bị thu hẹp, về nguyên tắc không bị xem là hành vi vi phạm của tài xế phía sau.

Theo Thông tư 38/2024/TT-BGTVT, trong điều kiện đường khô ráo, thời tiết bình thường, mặt đường không trơn trượt, địa hình bằng phẳng, đường thẳng và tầm nhìn bảo đảm, khoảng cách an toàn tối thiểu được xác định theo tốc độ:

Khi tốc độ phương tiện lưu hành 60km/h, khoảng cách an toàn tối thiểu là 35m;

Khi tốc độ từ trên 60km/h đến 80km/h, khoảng cách tối thiểu là 55m;

Khi tốc độ từ trên 80km/h đến 100km/h, khoảng cách tối thiểu là 70m;

Khi tốc độ từ trên 100km/h đến 120km/h, khoảng cách tối thiểu là 100m.

Theo Cục CSGT, mục đích của việc giữ khoảng cách là giúp xe phía sau có thể phanh kịp thời khi phương tiện phía trước gặp sự cố, tránh các vụ va chạm liên hoàn.

Bị xe khác chen vào làm mất khoảng cách an toàn, tài xế phải làm gì?

Việc không bị coi là vi phạm trong tình huống khoảng cách với xe phía trước bị thu hẹp đột ngột không đồng nghĩa với tài xế phía sau có thể tiếp tục giữ nguyên tốc độ và khoảng cách đó.

Khi một phương tiện chuyển làn vào khoảng trống phía trước, người lái xe phía sau cần chủ động giảm tốc và điều chỉnh khoảng cách trở lại mức an toàn khi điều kiện giao thông cho phép.

Việc có xe khác chuyển làn bất ngờ có thể là nguyên nhân khách quan khiến khoảng cách giữa hai xe tại thời điểm đó không đáp ứng mức tối thiểu theo quy định. Tuy nhiên, nếu sau đó, tài xế vẫn tiếp tục bám sát xe phía trước trong một quãng đường dài trong điều kiện hoàn toàn có thể điều chỉnh tốc độ và khoảng cách thì hành vi có thể vẫn bị xem xét là hành vi vi phạm quy định về khoảng cách an toàn.

Theo Nghị định 168/2024, người điều khiển ô tô không tuân thủ quy định về khoảng cách an toàn với xe chạy liền trước khi chạy trên đường cao tốc bị phạt 4 triệu đồng đến 6 triệu đồng và trừ 2 điểm giấy phép lái xe.

Trong trường hợp gây ra tai nạn giao thông, người lái xe bị phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 22 triệu đồng và trừ 10 điểm giấy phép lái xe.