Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 23/10 thông báo với các phóng viên ông đã yêu cầu Bộ Tư pháp Mỹ gửi đơn kiện ngăn Alaska xác nhận kết quả bầu cử Thượng viện. Biện pháp ngăn chặn sẽ được kích hoạt nếu thượng nghị sĩ đương nhiệm Dan S. Sullivan, chính trị gia đảng Cộng hòa, tái tranh cử thất bại.
Đơn kiện được Bộ Tư pháp Mỹ nộp chưa đầy hai tuần trước ngày bầu cử 3/11, với lập luận rằng việc có hai ứng viên cùng tên "Dan Sullivan" trên lá phiếu có thể khiến cử tri nhầm lẫn.
Ứng viên còn lại là Daniel J. Sullivan, giáo viên đã nghỉ hưu sống tại thị trấn Petersburg, cộng đồng đánh cá nhỏ ở miền nam Alaska. Ông khẳng định tự đưa ra quyết định ra tranh cử với tư cách ứng viên độc lập, nhưng Tổng thống Trump và nhiều thành viên Cộng hòa cáo buộc ông là "quân xanh" được phe Dân chủ cài vào cuộc đua.
Thượng nghị sĩ Cộng hòa Dan S. Sullivan (trái) và ứng viên độc lập Daniel J. Sullivan. Ảnh: USNews
Trong đơn kiện, Bộ Tư pháp Mỹ cho rằng mục đích duy nhất của Daniel J. Sullivan khi tranh cử là làm giảm số phiếu dành cho thượng nghị sĩ Sullivan, tạo lợi thế cho ứng viên Dân chủ Mary Peltola.
Trong cuộc bầu cử sơ bộ hồi tháng 8, ông Sullivan nhận hơn 68.000 phiếu, trong khi Daniel J. Sullivan chỉ có 4.107 phiếu, tương đương khoảng 2% tổng số phiếu.
Cơ quan này đề nghị bang Alaska có biện pháp tạm dừng xác nhận kết quả bầu cử trong trường hợp nghị sĩ Sullivan bị đánh bại, để điều tra xem những phiếu bầu cho Daniel J. Sullivan có thực sự dành cho người này hay dành cho thượng nghị sĩ đương nhiệm.
Cuộc đua giành ghế thượng nghị sĩ bang Alaska đang được dự báo có kết quả sít sao, đồng thời có khả năng quyết định đảng Dân chủ hay Cộng hòa sẽ kiểm soát Thượng viện.
Tổng thống Donald Trump phát biểu tại buổi vận động bầu cử giữa kỳ ở thành phố Greenville, bang Bắc Carolina, ngày 20/10. Ảnh: AFP
Giới chuyên gia bầu cử cho rằng cơ sở pháp lý trong vụ kiện của Bộ Tư pháp Mỹ rất mơ hồ. Derek Muller, giáo sư luật Đại học Notre Dame, nhận định khả năng thành công của chính quyền Trump gần như bằng không, bởi mọi điều luật hiện hành không cho phép Bộ Tư pháp ngăn cơ quan bầu cử bang xác nhận kết quả bỏ phiếu.
David Becker, Giám đốc điều hành Trung tâm Đổi mới và Nghiên cứu Bầu cử, gọi vụ kiện là "sự can thiệp chưa từng có tiền lệ của chính quyền liên bang".
Becker nhấn mạnh vấn đề hai ứng viên trùng tên đã được các tòa án địa phương xem xét đầy đủ từ bầu cử sơ bộ. Chi nhánh của đảng Cộng hòa tại Alaska từng gửi đơn kiện đòi loại Daniel J. Sullivan khỏi lá phiếu, nhưng đề nghị này đã bị Tòa án Tối cao Alaska bác bỏ.
Theo quy định của bang, ứng viên Daniel J. Sullivan sẽ không có ký hiệu đảng phái bên cạnh tên, trong khi thượng nghị sĩ đương nhiệm Dan S. Sullivan được ghi rõ là ứng viên Cộng hòa.
"Người dân Alaska không cần ai giúp họ lựa chọn ứng viên yêu thích. Bộ Tư pháp lẽ ra không nên đệ đơn kiện này", Thượng nghị sĩ Cộng hòa Lisa Murkowski, người ủng hộ ông Dan S. Sullivan, chỉ trích vụ kiện và cho rằng chính quyền bang đã phân biệt rõ hai ứng viên.
Thanh Danh (Theo AP, Guardian)