Phá bom bằng "kiếm nước"

Giữa những con đường đầy bất trắc ở Afghanistan, bom tự chế cài bên đường từng trở thành mối hiểm họa lớn nhất đối với binh lính Mỹ. Những thiết bị nổ này có thể được giấu kín trong nhiều loại vật liệu, khiến việc phát hiện và vô hiệu hóa chúng trở nên đặc biệt nguy hiểm. Để đối phó, quân đội Mỹ sử dụng Stingray, thiết bị tạo ra một tia nước áp suất cực lớn nhằm phá hủy các bộ phận bên trong quả bom. Theo Discovery, Phòng thí nghiệm quốc gia Sandia của Mỹ đã phát triển Stingray bằng cách kết hợp nước với một lượng thuốc nổ nhỏ. Khoảng 3.000 thiết bị Stingray được đưa tới Afghanistan, hỗ trợ binh lính xử lý các quả bom tự chế, còn gọi là IED. Hình ảnh do TheSun đăng tải cho thấy một binh sĩ Mỹ đang dùng Stingray để vô hiệu hóa bom tự chế tại chiến trường này. Cách hoạt động của Stingray bắt đầu từ sự khác biệt giữa vụ nổ thông thường và áp lực có định hướng của thiết bị. Khi bom hoặc mìn phát nổ, áp suất sinh ra khiến không khí xung quanh giãn nở dữ dội theo mọi hướng. Stingray thì tập trung sức ép vào một hướng, biến hơn 1.000 gam nước thành một lưỡi kiếm nước có khả năng xuyên phá mạnh. Khi được kích nổ, lượng nước bị đẩy đi với áp suất cực lớn, tạo thành một tia hẹp giống lưỡi dao kéo dài. Tia nước này đâm xuyên lớp vỏ bên ngoài của IED, bất kể lớp vỏ được làm từ kim loại, gỗ hay nhựa. Nước vốn quen thuộc trong đời sống vì thế trở thành công cụ phá bom đầy bất ngờ, nhờ tốc độ và áp lực đặc biệt cao. Sau khi xuyên qua vỏ, lưỡi kiếm nước tiếp tục cắt dây điện, kíp nổ cùng những linh kiện khác bên trong quả bom. Các bộ phận bị chia thành nhiều mảnh nhỏ, khiến hệ thống kích nổ không còn nguyên vẹn và quả bom mất khả năng phát nổ. Phương pháp này tập trung vào việc phá hỏng cấu trúc hoạt động của IED thay vì kích hoạt nó trong quá trình xử lý. Greg Scharrer, chuyên gia thuộc Phòng thí nghiệm quốc gia Sandia của Mỹ, ví hiệu quả của Stingray với một con dao rắn và sắc hơn. Ông cho biết kiếm nước có thể đâm xuyên rất sâu, nhờ đó trở thành công cụ cực kỳ hiệu quả để vô hiệu hóa IED. Cách ví von này giúp hình dung rõ hơn cơ chế của thiết bị, dù “lưỡi kiếm” thực tế chỉ là dòng nước chịu áp suất lớn. Lợi thế quan trọng nhất của Stingray nằm ở khả năng vô hiệu hóa bom mà không làm quả bom phát nổ. Người vận hành cũng có thể điều khiển robot mang thiết bị tiếp cận và xử lý IED, giảm nguy cơ con người phải đứng gần mục tiêu. Trong môi trường có bom cài bên đường, khoảng cách an toàn này đặc biệt quan trọng đối với binh lính và đội phá bom. Jimmie Oxley, nhà khoa học của Đại học Rhode Island, nhận xét Stingray là thiết bị đáng chú ý vì chỉ cần một lượng nước và thuốc nổ rất nhỏ. Sự kết hợp giữa vật liệu đơn giản, áp lực mạnh và khả năng triển khai bằng robot mở ra cách tiếp cận mới trong xử lý bom tự chế. Từ hơn 1.000 gam nước, Stingray tạo ra một “kiếm nước” đủ sức phá hỏng nhiều bộ phận quan trọng của IED mà không cần biến chúng thành một vụ nổ lớn.