Phát hiện cổ vật thời Trần khi đào móng nhà ở Ninh Bình

Nguồn ảnh: Tiền Phong

Trong quá trình thăm dò nền đất chuẩn bị xây nhà tại khu tái định cư Cửa Bạc, phường Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, một người dân bất ngờ phát hiện nhiều hiện vật bằng sành xếp chồng dưới lòng đất. Qua giám định ban đầu, các hiện vật được xác định có niên đại thời Trần, khoảng thế kỷ XIII-XIV. Người đàn ôn...

Ông Đỗ Văn Sản, trú tại tổ dân phố Ninh Nhất 3, phường Hoa Lư, là một trong những hộ dân thuộc diện di dời để phục vụ Dự án Công viên văn hóa Tràng An. Gia đình ông vừa được bố trí đất tái định cư tại khu dân cư Cửa Bạc và dự kiến khởi công xây nhà vào ngày 19/10.

Chiều 11/10, trong lúc thăm dò chất đất để chuẩn bị đào móng, ông Sản phát hiện vật cứng nằm sâu dưới lòng đất, trong phạm vi khoảng 3m². Nhận thấy dấu hiệu bất thường, ông dừng việc thăm dò và báo chính quyền địa phương, cơ quan chức năng. Tối cùng ngày, Bảo tàng tỉnh Ninh Bình cử cán bộ chuyên môn đến hiện trường, khoanh vùng, bảo vệ khu vực và tiến hành các bước nghiệp vụ để làm rõ, thu thập hiện vật.

Người dân cùng cơ quan thẩm quyền tại hiện trường khi phát hiện cổ vật. Ảnh:

Theo đại diện Bảo tàng tỉnh Ninh Bình, kết quả giám định ban đầu xác định các hiện vật được phát hiện là những chiếc “lon sành” có niên đại thời Trần, khoảng thế kỷ XIII-XIV.

Loại đồ sành này từng được sử dụng với nhiều mục đích trong đời sống, như đựng lương thực, thực phẩm, vận chuyển đồ đạc hoặc lưu giữ tro cốt. Điểm đáng chú ý tại khu vực phát hiện là các hiện vật đều có miệng úp xuống dưới, phần đáy hướng lên trên và được xếp chồng theo trật tự. Bên trong các lon sành chưa ghi nhận di vật khác.

Cách sắp xếp này gợi mở khả năng các hiện vật từng được bố trí có chủ đích. Tuy nhiên, mục đích sử dụng và bối cảnh hình thành của khu vực cần được tiếp tục nghiên cứu, làm rõ trên cơ sở kết quả khai quật và đánh giá chuyên môn.

Trong quá trình thăm dò địa chất chuẩn bị đào móng xây nhà tại khu tái định cư Cửa Bạc, phường Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, ông Đỗ Văn Sản bất ngờ phát hiện cụm hiện vật bằng sành nằm sâu dưới lòng đất trên diện tích khoảng 3m². Ngay sau khi tiếp nhận thông tin từ người dân vào chiều 11/10, Bảo tàng tỉnh Ninh Bình đã khẩn trương cử cán bộ chuyên môn đến hiện trường khoanh vùng bảo vệ và triển khai các biện pháp nghiệp vụ. Kết quả giám định bước đầu xác định nhóm cổ vật gồm nhiều lon sành có niên đại từ thời Trần, khoảng thế kỷ XIII đến thế kỷ XIV. Trong lịch sử, loại hình đồ gia dụng này vốn phục vụ đa dạng nhu cầu sinh hoạt thường nhật như chứa đựng lương thực, vận chuyển đồ đạc hoặc dùng để lưu giữ tro cốt. Hiện tại, cơ quan chuyên môn chưa ghi nhận thêm di vật nào khác bên trong các vật phẩm được thu thập. Đặc điểm đáng lưu ý nhất tại hiện trường là các lon sành đều được xếp chồng lên nhau theo trật tự nhất quán, với phần miệng úp xuống và đáy hướng lên trên. Cách sắp đặt có quy chuẩn rõ ràng này gợi mở giả thuyết khu vực từng được bố trí với mục đích chuyên biệt thay vì vứt bỏ ngẫu nhiên. Cơ quan khảo cổ tỉnh Ninh Bình đang tiếp tục mở rộng khai quật và đánh giá bối cảnh văn hóa để làm sáng tỏ giá trị lịch sử đích thực của phát hiện này.