Phát triển không gian đọc, trang bị kỹ năng nhận diện thông tin xấu, độc cho thiếu nhi

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Ban Bí thư T.Ư Đoàn đề nghị đổi mới phong trào 'Đọc và làm theo báo Đội', phát triển không gian đọc và trang bị kỹ năng nhận diện thông tin xấu, độc cho thiếu nhi.

Ban Bí thư T.Ư Đoàn ngày 30.9 ban hành Công văn số 634-CV/TWĐTN-CTTTN về việc tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 02-CT/TWĐTN-CTTN về nâng cao văn hóa đọc cho thiếu niên, nhi đồng.

Trước đó, ngày 15.1.2024, Ban Bí thư T.Ư Đoàn ban hành Chỉ thị số 02 về việc tiếp tục nâng cao văn hóa đọc cho thiếu niên, nhi đồng. Qua triển khai, các cấp bộ Đoàn, Đội đã tổ chức nhiều mô hình, hoạt động góp phần hình thành thói quen đọc sách, đọc báo và phát triển văn hóa đọc trong thiếu nhi.

Đổi mới văn hóa đọc trong môi trường số

Trong bối cảnh chuyển đổi số, mạng xã hội, các nền tảng số và loại hình truyền thông mới phát triển nhanh, Ban Bí thư T.Ư Đoàn đề nghị các đơn vị tiếp tục triển khai hiệu quả Chỉ thị số 02, gắn với thực hiện Chỉ thị số 04-CT/TW ngày 17.3.2026 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động xuất bản trong tình hình mới.

Các cấp bộ Đoàn, Đội cần nâng cao nhận thức, trách nhiệm về phát triển văn hóa đọc cho thiếu niên, nhi đồng, xác định đây là nội dung thường xuyên trong công tác giáo dục. Cùng với đó, tiếp tục duy trì, đổi mới phong trào "Đọc và làm theo báo Đội", sinh hoạt chuyên đề "Mỗi tuần một câu chuyện đẹp, một cuốn sách hay, một tấm gương sáng", ngày hội đọc sách và các mô hình khuyến đọc phù hợp.

Nội dung và phương thức phát triển văn hóa đọc cũng cần phù hợp với môi trường số. Các đơn vị tăng cường ứng dụng công nghệ, khai thác sách, báo điện tử, xuất bản phẩm số, học liệu số và các sản phẩm truyền thông đa phương tiện phù hợp với lứa tuổi.

Ban Bí thư T.Ư Đoàn yêu cầu chú trọng trang bị cho thiếu nhi kỹ năng lựa chọn sách, báo, xuất bản phẩm và nguồn thông tin chính thống; kỹ năng đọc có chọn lọc, nhận diện, phòng tránh thông tin sai lệch, thông tin xấu, độc trên không gian mạng; nâng cao ý thức tôn trọng bản quyền, quyền tác giả và quyền liên quan.

Ưu tiên thiếu nhi vùng khó khăn

T.Ư Đoàn đề nghị tổ chức Đội ở các địa phương, đơn vị tiếp tục xây dựng, củng cố và phát huy hiệu quả các không gian đọc dành cho thiếu nhi; hỗ trợ các liên đội duy trì, phát triển tủ sách, thư viện xanh, góc đọc thân thiện và không gian đọc gắn với sinh hoạt Đội.

Các nguồn lực xã hội được khuyến khích tham gia hỗ trợ sách, báo, thiết bị đọc và các điều kiện phục vụ phát triển văn hóa đọc, trong đó ưu tiên thiếu nhi vùng nông thôn, miền núi, biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, thiếu nhi có hoàn cảnh khó khăn và thiếu nhi khuyết tật.

Ban Bí thư T.Ư Đoàn cũng yêu cầu tăng cường phối hợp giữa tổ chức Đoàn, Đội với ngành Giáo dục và Đào tạo, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch, nhà trường, gia đình, hệ thống thư viện, các cơ quan báo chí, xuất bản và các lực lượng xã hội nhằm xây dựng môi trường đọc lành mạnh, an toàn, thân thiện cho thiếu nhi.

Các cơ quan báo chí, xuất bản của Đoàn được yêu cầu tăng cường tuyên truyền, lan tỏa các chủ trương, mô hình, hoạt động phát triển văn hóa đọc; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số, phát triển sản phẩm báo chí, xuất bản điện tử, truyền thông đa phương tiện và phối hợp với các cấp bộ Đoàn, Đội tổ chức hoạt động khuyến đọc.

Nhằm đẩy mạnh nâng cao văn hóa đọc cho thiếu niên, nhi đồng trong tình hình mới, Ban Bí thư T.Ư Đoàn vừa chính thức ban hành Công văn số 634-CV/TWĐTN-CTTTN ngày 30.9. Văn bản chỉ đạo tập trung tiếp tục triển khai hiệu quả Chỉ thị số 02-CT/TWĐTN-CTTN ban hành ngày 15.1.2024, đồng thời gắn liền với việc thực hiện Chỉ thị số 04-CT/TW ngày 17.3.2026 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo đối với hoạt động xuất bản. Quyết định này khẳng định phát triển văn hóa đọc là nhiệm vụ giáo dục thường xuyên, đòi hỏi các cấp bộ Đoàn, Đội phải không ngừng đổi mới phương thức tiếp cận. Trong bối cảnh chuyển đổi số và sự bùng nổ của các nền tảng truyền thông mới, T.Ư Đoàn yêu cầu chuyển hướng mạnh mẽ sang môi trường số thông qua việc ứng dụng công nghệ, khai thác hiệu quả sách báo điện tử và xuất bản phẩm đa phương tiện phù hợp với lứa tuổi. Trọng tâm của đợt đổi mới này là trang bị cho thiếu nhi kỹ năng khai thác thông tin có chọn lọc, biết nhận diện và phòng tránh các luồng thông tin sai lệch, xấu độc trên không gian mạng. Bên cạnh đó, việc duy trì phong trào "Đọc và làm theo báo Đội" cùng sinh hoạt chuyên đề "Mỗi tuần một câu chuyện đẹp, một cuốn sách hay, một tấm gương sáng" vẫn đóng vai trò nòng cốt trong giáo dục nhân cách. Chỉ thị mới cũng đặt ưu tiên hàng đầu vào việc thu hút nguồn lực xã hội hóa để củng cố tủ sách, thư viện xanh và góc đọc thân thiện cho thiếu nhi tại các vùng khó khăn, miền núi, biên giới, hải đảo và đối tượng yếu thế. Sự phối hợp chặt chẽ giữa tổ chức Đoàn, Đội với ngành Giáo dục, Văn hóa, các cơ quan báo chí và gia đình được xem là giải pháp then chốt nhằm duy trì môi trường đọc an toàn, lành mạnh. Đây là bước đi chiến lược giúp bảo vệ thế hệ trẻ trước các tác động tiêu cực từ internet, đồng thời nâng cao ý thức tôn trọng bản quyền ngay từ lứa tuổi học đường.