Theo Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN), các tổ chức tín dụng cần đánh giá những bộ phận này có thực sự hoạt động hiệu quả hay không, đồng thời chủ động xác định những tồn tại, hạn chế và xây dựng lộ trình khắc phục.
Thống đốc NHNN yêu cầu các tổ chức tín dụng thực hiện đầy đủ trách nhiệm của chủ sở hữu, Hội đồng quản trị, Hội đồng thành viên, Ban kiểm soát, kiểm toán và kiểm tra nội bộ. Hệ thống kiểm soát phải có khả năng nhận diện, cảnh báo và kiểm soát rủi ro.
Thống đốc Phạm Đức Ấn nhấn mạnh: “Ngành ngân hàng và hệ thống các tổ chức tín dụng là mạch máu của nền kinh tế. Mạch máu yếu hoặc bị tắc nghẽn thì cơ thể sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng”.
Theo Thống đốc Phạm Đức Ấn, kiểm soát nội bộ bao gồm tổ chức bộ máy cùng các cơ chế, chính sách, quy trình và quy định nội bộ nhằm phòng ngừa, phát hiện và xử lý rủi ro.
Hệ thống này phải bảo đảm an toàn, hiệu quả hoạt động; bảo vệ và sử dụng hiệu quả tài sản, nguồn lực; cung cấp thông tin quản lý trung thực, hợp lý, đầy đủ, kịp thời; đồng thời bảo đảm tuân thủ pháp luật và quy định nội bộ.
Lãnh đạo NHNN ví công tác kiểm soát, kiểm toán và kiểm tra nội bộ như “hệ thống miễn dịch” của một cơ thể sống. Nếu hệ thống này yếu hoặc hoạt động không hiệu quả, rủi ro có thể không được phát hiện, ngăn chặn và xử lý kịp thời. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, các hệ thống ngân hàng phát triển đều coi trọng kiểm soát nội bộ, kiểm toán và kiểm tra. Ngay cả tại các nền kinh tế phát triển, rủi ro vẫn có thể phát sinh nếu hệ thống này bị vô hiệu hóa hoặc hoạt động không hiệu quả.
Thống đốc NHNN cho biết ban kiểm soát đại diện cho cổ đông trong việc kiểm soát, bảo đảm tổ chức tín dụng hoạt động an toàn, hiệu quả, quản lý và kiểm soát rủi ro, đồng thời giám sát Hội đồng quản trị và ban điều hành. Các tổ chức tín dụng cần đánh giá lại vai trò, trách nhiệm và hiệu quả hoạt động của ban kiểm soát, kiểm toán và kiểm tra nội bộ.
Ông Ấn yêu cầu qua công tác thanh tra, giám sát và kiểm toán phải xác định được những tồn tại, hạn chế và nguy cơ rủi ro. Trên cơ sở đó, các tổ chức tín dụng đề xuất giải pháp xử lý đầy đủ những tồn tại, sai phạm, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động của các bộ phận này.
Yêu cầu trên được đặt trong bối cảnh kinh tế thế giới và trong nước có nhiều diễn biến phức tạp trong năm 2025 và 9 tháng năm 2026. Những biến động của kinh tế thế giới và quan hệ quốc tế tác động đến tăng trưởng trong nước.