Ở tuổi 24, anh sống tại Warrington, nhận 311 bảng Anh trợ cấp (hơn 10 triệu đồng) mỗi tháng. Sau khi trả các hóa đơn và tiền mua thức ăn cho chó, Thomas (đã đổi tên) chỉ còn khoảng 25 bảng để chi tiêu cho bản thân.
Mỗi tuần, anh đến siêu thị Iceland để mua bảy suất ăn đông lạnh giá 1 bảng mỗi suất. Thomas cho biết cảm thấy xấu hổ khi phải mua cùng lúc số thức ăn đủ dùng cho cả tuần.
"Bạn bước vào, mua bảy suất và nhân viên thu ngân chắc chắn nghĩ rằng mỗi ngày bạn chỉ ăn một suất", anh kể.
Cuộc sống của anh gần như đình trệ. Khi bạn bè rủ đi chơi, anh thường từ chối vì không đủ tiền chi thêm 30 bảng. Đôi khi, anh đành nói dối rằng cần ở nhà chăm chó.
"Tôi chỉ muốn có một cuộc sống bình thường, được gặp gỡ mọi người, tham gia các hoạt động mà không phải viện cớ. Tôi muốn ăn những bữa ăn tử tế, mua loại giấy vệ sinh tốt hơn một chút", Thomas nói. "Toàn là những điều rất cơ bản".
Thomas liên tục tìm kiếm cơ hội mới sau khi mất việc ở quán rượu, từ nộp hồ sơ trực tuyến, trực tiếp đến các quán bar và hội chợ việc làm. Tuy nhiên, tất cả những gì anh nhận lại chỉ là các email từ chối theo mẫu hoặc sự im lặng tuyệt đối.
"Hồi nhỏ, người ta nói với bạn rằng rồi bạn sẽ có sự nghiệp và ngôi nhà của riêng mình. Nhưng điều đó không xảy ra", anh nói.
George Bate (trái) chuyển sang học nghề lái xe tải sau khi tốt nghiệp đại học. Ảnh: The Guardian
Báo cáo về người trẻ và việc làm do ông Alan Milburn, cựu Bộ trưởng Lao động Anh, công bố hồi tháng 5, cho biết khoảng một triệu người Anh trong độ tuổi 16-24 thuộc nhóm NEET (Not in Education, Employment, or Training) - những người "ba không": không việc làm, không học tập và không tham gia đào tạo nghề. Con số này có thể tăng lên 1,25 triệu người vào đầu những năm 2030 nếu chính phủ không có các biện pháp can thiệp kịp thời.
Tình trạng này xuất phát từ nhiều nguyên nhân, bao gồm vấn đề sức khỏe thể chất và tinh thần, thiếu bằng cấp, kinh nghiệm làm việc và đào tạo. Bên cạnh đó, kinh tế địa phương kém phát triển, thiếu việc làm và giao thông hạn chế – đặc biệt tại các thị trấn nhỏ và vùng nông thôn, cũng trở thành rào cản lớn.
Howard Williamson, giáo sư chính sách thanh niên châu Âu tại Đại học South Wales, cho rằng việc cắt giảm các chương trình hỗ trợ đã làm suy yếu những cơ hội giúp người trẻ tiếp cận đào tạo và việc làm ổn định.
Khó khăn không chỉ xảy ra với những người chưa có bằng đại học. Hannah, 24 tuổi, tốt nghiệp ngành ngôn ngữ tại Đại học Oxford vào mùa hè năm 2024, đến nay vẫn chưa tìm được việc làm.
Có lần, cô lọt vào vòng cuối cùng trong quy trình tuyển dụng của một viện nghiên cứu tại London, nhưng vị trí lại được trao cho ứng viên có nhiều hơn cô 15 năm kinh nghiệm.
"Tôi từng hy vọng mọi chuyện sẽ bớt khó khăn hơn. Từ một trường đại học được xếp hạng hàng đầu thế giới trong lĩnh vực của mình, tôi bước ra và thất nghiệp", Hannah nói. "Đó thực sự là một sự hụt hẫng".
George Bate, 21 tuổi, đang học lái xe tải hạng nặng dù tốt nghiệp ngành Thiết kế trò chơi. "Nhiều khi, hồ sơ của tôi thậm chí còn không được xem xét", Bate nói.
Sự cạnh tranh ngày càng khắc nghiệt, một phần còn đến từ sự phát triển của công nghệ. Paul Clapp, đồng sáng lập kiêm Giám đốc công ty tiếp thị số Priority Pixels tại miền nam Devon, cho biết doanh nghiệp đã ngừng tuyển thực tập sinh sau khi ứng dụng AI thực hiện nhiều công việc lặp lại.
Ryan McKiernan, Giám đốc điều hành Fat Macy’s, cảnh báo thất nghiệp kéo dài có thể đẩy người trẻ đến nguy cơ vô gia cư. Theo The Big Issue, tạp chí đường phố do người vô gia cư bán, số người bán tạp chí trong độ tuổi 18-24 đã tăng 60% kể từ năm 2022, từ 449 lên 720 người.
Huyền Trang tổng hợp