Travel And Tour World (TTW) vừa xếp TPHCM ở vị trí thứ 16 trong Top 50 điểm đến mua sắm hàng đầu thế giới năm 2026. Đây là đại diện duy nhất của Việt Nam trong danh sách, đứng ngay sau Barcelona (Tây Ban Nha) và Athens (Hy Lạp).
Theo TTW, TPHCM tạo sức hút nhờ sự kết hợp giữa chợ truyền thống, trung tâm thương mại hiện đại và các cửa hàng độc lập. Lụa, sơn mài, cà phê, hàng thủ công mỹ nghệ, thời trang và các sản phẩm mang bản sắc Việt Nam được đánh giá là những mặt hàng có sức hấp dẫn với du khách.
Kết quả này cũng đặt ra một vấn đề lớn hơn đối với ngành du lịch: làm thế nào để biến lượng khách quốc tế thành nguồn thu lớn hơn cho nền kinh tế, thay vì chủ yếu dựa vào tăng số lượt khách.
Nghị quyết 26-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn xác định định hướng chuyển từ tăng trưởng dựa vào số lượng sang chất lượng và giá trị gia tăng. Nghị quyết cũng đề cập việc phát triển du lịch mua sắm, hoàn thuế giá trị gia tăng tại các trung tâm thương mại, trung tâm du lịch và điểm mua sắm đủ điều kiện nhằm gia tăng chi tiêu của khách.
Sau tuyến bài Chi tiêu khách Tây đến Việt Nam trao đổi với phóng viên Dân trí, đại diện nhiều tập đoàn khách sạn quốc tế tại Việt Nam cho rằng bài toán không chỉ nằm ở lượng khách hay doanh thu phòng, mà còn ở mức độ kết nối giữa hoạt động kinh doanh với cộng đồng địa phương - trong đó mua sắm là một mắt xích đang bị bỏ ngỏ.
Không thể chỉ kiếm tiền từ phòng khách sạn
Ông Farah Jaber, Giám đốc Điều hành khu vực Đông Nam Á của Palladium Hotel Group, cho rằng Việt Nam có lợi thế trong thu hút nhóm khách quốc tế có khả năng chi tiêu cao nhờ di sản văn hóa, ẩm thực và bản sắc khác biệt giữa các địa phương.
Theo ông, để tăng giá trị kinh tế từ du lịch, Việt Nam cần quan tâm đồng thời đến mức chi tiêu, thời gian lưu trú và khả năng quay trở lại của du khách. Một khách hàng có giá trị cao không chỉ là người sẵn sàng trả nhiều tiền cho phòng khách sạn mà còn ở lại lâu hơn, sử dụng nhiều dịch vụ và có khả năng quay lại điểm đến.
"Cơ hội của Việt Nam là kết hợp những lợi thế sẵn có để tạo ra một hệ sinh thái trải nghiệm đủ hấp dẫn. Chúng ta cần nhìn trải nghiệm của khách xuyên suốt hành trình, thay vì chỉ trong phạm vi khách sạn", ông Farah Jaber nói.
Khách quốc tế trải nghiệm chèo kayak tại Vịnh Hạ Long (Ảnh: Q.N).
Theo ông, khách sạn, doanh nghiệp lữ hành, nhà hàng, điểm tham quan và cộng đồng địa phương cần được kết nối thành một chuỗi trải nghiệm. Văn hóa, ẩm thực hay nghề thủ công địa phương cũng cần được phát triển thành những sản phẩm có chất lượng đủ tốt để du khách sẵn sàng trả tiền, thay vì các điểm đến cùng sao chép một mô hình.
Một phần chi tiêu của khách quốc tế cũng có thể được giữ lại nhiều hơn tại địa phương nếu khách sạn tăng sử dụng thực phẩm, hàng thủ công và các dịch vụ do doanh nghiệp, người dân sở tại cung cấp.
Theo ông Jaber, cách tiếp cận này vừa tạo thêm trải nghiệm cho du khách, vừa giúp doanh thu từ du lịch lan tỏa sang nhiều ngành nghề thay vì tập trung chủ yếu vào cơ sở lưu trú.
Tận dụng cả khoảng thời gian khách đang chờ ra sân bay
Ông Martin Koerner, Giám đốc Thương mại Tập đoàn The Anam, cũng cho rằng hành vi của khách quốc tế đang thay đổi. Du khách ngày càng quan tâm đến những gì có thể làm tại điểm đến, thay vì chỉ lựa chọn nơi lưu trú.
Xu hướng này đặc biệt rõ ở nhóm khách đi đường dài và có khả năng chi tiêu cao. Theo ông, khách dành nhiều thời gian hơn cho ẩm thực, chăm sóc sức khỏe, tham quan và mua sắm trong kỳ nghỉ.
Ông Koerner cho rằng cạnh tranh bằng giảm giá thường xuất hiện khi một điểm đến thiếu sự khác biệt hoặc có quá nhiều sản phẩm tương tự. Vì vậy, thay vì chỉ tiếp tục tăng số lượng phòng lưu trú, quy hoạch du lịch cần hình thành hệ sinh thái gồm điểm tham quan, giải trí, văn hóa, nhà hàng, mua sắm và không gian công cộng.
Khách chăm sóc sức khoẻ tại một resort miền Trung (Ảnh: Q.N).
Hạ tầng giao thông cũng quyết định khả năng mở rộng phạm vi trải nghiệm của du khách. Theo ông, việc sân bay quốc tế Long Thành dự kiến đi vào khai thác thương mại trong tháng 12 có thể mở thêm cơ hội cho những điểm đến như Mũi Né. Tuy nhiên, khả năng hưởng lợi còn phụ thuộc vào kết nối đường bộ giữa sân bay, cao tốc và các trung tâm du lịch.
Một khoảng thời gian khác được ông Koerner chú ý là quãng chờ giữa lúc khách trả phòng và giờ khởi hành chuyến bay. Thay vì ngồi chờ tại sảnh khách sạn, du khách có thể tiếp tục ăn uống, mua sắm hoặc sử dụng các dịch vụ thư giãn.
Theo ông, cách tổ chức này có thể áp dụng tại nhiều điểm đến nghỉ dưỡng ven biển, biến khoảng thời gian vốn ít tạo ra giá trị thành một phần của hành trình du lịch và thêm cơ hội chi tiêu.
TTW cho biết bảng xếp hạng Top 50 điểm đến mua sắm năm 2026 được xây dựng dựa trên các yếu tố như hàng xa xỉ, thời trang, nghề thủ công, văn hóa địa phương, hạ tầng bán lẻ, chợ truyền thống, sản phẩm bản địa và trải nghiệm mua sắm dành cho du khách.
London đứng đầu bảng xếp hạng, tiếp đến là Milan, New York, Thượng Hải, Paris, Tokyo, Zurich, Sydney, Seoul và Vienna. TPHCM đứng thứ 16 và là thành phố duy nhất của Việt Nam xuất hiện trong danh sách.