Sổ đỏ cấp năm 2001 ghi ký hiệu 'T', 321m2 đất có phải toàn bộ là đất ở?
Nguồn ảnh: VietnamNet
Sổ đỏ cấp năm 2001 ghi ký hiệu “T”, nhưng chỉ 200m2 trong tổng diện tích 321m2 đất được xác định là đất ở, còn lại là đất trồng cây hằng năm. Người dân thắc mắc chữ “T” có phải đồng nghĩa toàn bộ diện tích là đất ở.
Một công dân phản ánh, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) của bố mẹ được cấp năm 2001 thể hiện hai thửa, tổng diện tích 321m2, phần mã loại đất ghi ký hiệu “T”.
Theo Luật Đất đai năm 1993, mã ký hiệu "T" là đất ở, nhưng nội dung chi tiết xác định 200m2 đất ở, phần còn lại là đất trồng cây hằng năm.
Trong khi đó, các thửa đất liền kề đều được cấp 300m2 đất ở. Từ sự khác biệt này, người dân muốn biết sổ đỏ của gia đình được cấp như vậy có đúng quy định không và cần làm gì để xác định chính xác diện tích đất ở?
Sổ đỏ cấp trước ngày 1/7/2004 nhưng trên nội dung sổ đã ghi nhận rõ ràng, cụ thể diện tích từng loại đất thì không thuộc đối tượng áp dụng của khoản 2 Điều 20 Nghị định số 49/2026. Ảnh minh họa: Hồng Khanh
Trả lời vấn đề trên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết do không có giấy chứng nhận gửi kèm nên Bộ chưa có đầy đủ cơ sở để trả lời cụ thể.
Tuy nhiên, về nguyên tắc, Bộ cho hay theo khoản 2 Điều 20 Nghị định 49/2026, việc xác định lại diện tích đất ở chỉ áp dụng với trường hợp giấy chứng nhận cấp trước 1/7/2004, không thuộc trường hợp quy định tại khoản 6 Điều 141 Luật Đất đai và chưa xác định cụ thể diện tích đất ở. Trên giấy chứng nhận, đất ở có thể được thể hiện chung với đất khác, như "thổ cư", "thổ tập trung", "làm nhà ở", "đất ở + vườn", "T", "TV", "TQ", "TTT".
Theo đó, đối với trường hợp giấy chứng nhận đã cấp trước ngày 1/7/2004 nhưng trên nội dung giấy chứng nhận đã ghi nhận rõ ràng, cụ thể diện tích từng loại đất (diện tích loại đất ở riêng và diện tích loại đất khác) thì không thuộc đối tượng áp dụng của khoản 2 Điều 20 Nghị định số 49/2026.
Người sử dụng đất có nhu cầu tăng diện tích đất ở trên phần diện tích đã ghi loại đất khác đất ở thì phải thực hiện thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất sang đất ở theo quy định của pháp luật.
Một công dân phản ánh giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của bố mẹ được cấp năm 2001, thể hiện hai thửa với tổng diện tích 321m2. Trên giấy chứng nhận, phần mã loại đất ghi ký hiệu “T”, trong khi nội dung chi tiết xác định 200m2 là đất ở và diện tích còn lại là đất trồng cây hằng năm. Người dân cho biết các thửa đất liền kề đều được cấp 300m2 đất ở, từ đó đặt câu hỏi liệu giấy chứng nhận của gia đình có được cấp đúng quy định hay không.
Theo thông tin phản ánh, sự khác biệt giữa diện tích đất ở của gia đình và các thửa liền kề khiến người sử dụng đất muốn xác định lại loại đất đã được công nhận. Vấn đề được đặt ra là ký hiệu “T” trên giấy chứng nhận có đồng nghĩa toàn bộ 321m2 đều là đất ở hay không. Người dân cũng muốn biết cần thực hiện thủ tục nào để làm rõ chính xác diện tích đất ở trên hai thửa đất.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết chưa có đầy đủ cơ sở để trả lời cụ thể vì hồ sơ phản ánh không gửi kèm giấy chứng nhận. Tuy nhiên, cơ quan này đã nêu nguyên tắc áp dụng pháp luật đối với giấy chứng nhận được cấp trước ngày 1 tháng 7 năm 2004. Việc xác định diện tích đất ở trong trường hợp cụ thể cần căn cứ vào toàn bộ nội dung thể hiện trên giấy chứng nhận và hồ sơ liên quan.
Theo khoản 2 Điều 20 Nghị định số 49 năm 2026, việc xác định lại diện tích đất ở chỉ áp dụng đối với giấy chứng nhận được cấp trước ngày 1 tháng 7 năm 2004. Điều kiện đi kèm là trường hợp đó không thuộc khoản 6 Điều 141 Luật Đất đai và trên giấy chứng nhận chưa xác định cụ thể diện tích đất ở. Quy định này nhằm xử lý những giấy chứng nhận cũ có cách thể hiện loại đất nhưng chưa làm rõ phần diện tích được công nhận là đất ở.
Trên giấy chứng nhận, đất ở có thể được thể hiện cùng với đất khác bằng nhiều cách ghi khác nhau. Một số cách thể hiện được nêu gồm các cụm từ như “thổ cư”, “thổ tập trung”, “làm nhà ở”, “đất ở và vườn”, cùng các ký hiệu “T”, “TV”, “TQ” và “TTT”. Việc xuất hiện một ký hiệu trong nhóm này không tự động cho thấy toàn bộ diện tích ghi trên giấy chứng nhận đều là đất ở.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhấn mạnh rằng giấy chứng nhận cấp trước ngày 1 tháng 7 năm 2004 nhưng đã ghi rõ diện tích của từng loại đất thì không thuộc trường hợp áp dụng khoản 2 Điều 20 Nghị định số 49 năm 2026. Trong trường hợp được nêu, giấy chứng nhận đã xác định riêng 200m2 là đất ở và phần diện tích còn lại là đất trồng cây hằng năm. Vì vậy, theo nguyên tắc được cơ quan quản lý giải thích, phần diện tích từng loại đất đã được ghi cụ thể thì được xem xét theo nội dung đó.
Việc các thửa đất liền kề được cấp 300m2 đất ở không phải là căn cứ duy nhất để kết luận giấy chứng nhận của gia đình được cấp sai. Diện tích đất ở của từng thửa có thể phải được xác định dựa trên hồ sơ địa chính, quá trình sử dụng đất và quy định áp dụng tại thời điểm cấp giấy chứng nhận. Do không có bản giấy chứng nhận và tài liệu kèm theo, cơ quan trả lời không đưa ra kết luận riêng cho trường hợp này.
Nếu người sử dụng đất có nhu cầu tăng diện tích đất ở trên phần đất đang ghi nhận là loại đất khác đất ở, người đó phải thực hiện thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất sang đất ở. Việc chuyển mục đích phải tuân thủ các điều kiện, trình tự và yêu cầu theo quy định pháp luật hiện hành. Người dân có thể sử dụng giấy chứng nhận cùng hồ sơ địa chính để đề nghị cơ quan có thẩm quyền kiểm tra, hướng dẫn và xác định rõ phạm vi diện tích đất ở đã được công nhận.