Một quân nhân Ukraine thuộc Lữ đoàn 47 chuẩn bị hệ thống internet vệ tinh Starlink tại vị trí đóng quân ở tiền tuyến Donetsk (Ảnh: Reuters).
Starlink hạn chế kết nối cho quân đội Ukraine
Sáng 14/10, ông Sergey Beskrestnov - cố vấn đối ngoại của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đồng thời là chuyên gia về hệ thống thông tin liên lạc và thiết bị bay không người lái - cho biết SpaceX đã hạn chế tốc độ đo lường hoạt động của các thiết bị đầu cuối Starlink dành cho quân đội Ukraine xuống còn 160km/h trong đêm.
“Lực lượng quốc phòng của chúng tôi không nhận được bất kỳ cảnh báo nào về các hạn chế này. Điều này đã gây gián đoạn cho một số nhiệm vụ tác chiến", ông viết trên Telegram.
Theo ông Beskrestnov, "hành động này không thể là sự trùng hợp ngẫu nhiên mà có liên quan đến tình hình chính trị hiện tại”.
Ông Beskrestnov cảnh báo quân đội Ukraine sẽ không còn khả năng đối phó với các máy bay không người lái (UAV) phản lực của Nga do tốc độ hoạt động của Internet vệ tinh Starlink bị hạn chế.
Ông Beskrestnov cho rằng các đối tác của Ukraine đang "tước đi" của Kiev một trong số ít cơ hội để đánh chặn UAV phản lực của Nga. Ông cho rằng đây là "vấn đề lớn" đối với Ukraine, ngoài việc ảnh hưởng đến các nhiệm vụ tác chiến tầm xa và công tác hậu cần tại tiền tuyến.
Ông Sergey Sternenko, cựu cố vấn Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine, cũng xác nhận SpaceX đã áp đặt các biện pháp hạn chế nghiêm ngặt hơn về tốc độ đối với các thiết bị đầu cuối Starlink do quân đội Ukraine sử dụng. Ông cho rằng SpaceX đã hành động theo yêu cầu từ chính quyền Mỹ.
"Quân nhân của chúng tôi báo cáo rằng các hạn chế đối với việc sử dụng thiết bị đầu cuối liên lạc vệ tinh Starlink đã bị siết chặt. Tình trạng gián đoạn hiện bắt đầu xảy ra ở tốc độ 60-70km/h", ông Sternenko xác nhận.
Hậu quả khi Starlink hạn chế kết nối
Quân đoàn 7 thuộc Lực lượng Tấn công Đường không Ukraine thông báo tình trạng kết nối Starlink bị chậm lại đang khiến việc triển khai các UAV tầm trung trở nên gần như bất khả thi.
"Vấn đề trở nên đặc biệt nghiêm trọng khi triển khai các loại UAV tốc độ cao. Ở giai đoạn cất cánh, một số thiết bị - chẳng hạn loại “Middle Strike” - cần đạt tốc độ rất lớn. Do đó, kết nối thiếu ổn định khiến việc triển khai hoặc sử dụng chúng cho mục đích tác chiến trở nên bất khả thi. Hậu quả thực tế đã bắt đầu xuất hiện: chỉ tính riêng trong ngày hôm nay, một đơn vị vận hành hệ thống không người lái thuộc khu vực phụ trách của Quân đoàn 7 (tại mặt trận Gulyaipole) đã phải hủy bỏ một số nhiệm vụ do những vấn đề này", thông báo cho biết.
Ông Sergey Trukhachev, chuyên gia về an ninh kỹ thuật và kỹ thuật số, cảnh báo một số chiến dịch không gian mạng của Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) nhắm vào Nga có thể bị gián đoạn hoặc trì hoãn do SpaceX hạn chế tốc độ của các thiết bị đầu cuối internet vệ tinh Starlink mà các cơ quan an ninh Ukraine đang sử dụng.
Ngoài ra, ông lưu ý rằng các biện pháp hạn chế của SpaceX cũng sẽ tác động trực tiếp đến lực lượng vũ trang Ukraine. "Chắc chắn sẽ có sự gián đoạn đối với các nhiệm vụ cụ thể tại một số khu vực tiền tuyến, chuyên gia nhấn mạnh, đồng thời chỉ rõ rằng điều này sẽ ảnh hưởng chủ yếu đến lực lượng điều khiển máy bay không người lái tốc độ cao của Ukraine".
Ông Alexey Goncharenko, nghị sĩ Verkhovna Rada (Quốc hội Ukraine), cho biết lực lượng vũ trang Ukraine phụ thuộc hoàn toàn vào dịch vụ internet vệ tinh Starlink. Do vậy, chính quyền Kiev cần phải tới Mỹ để đàm phán về việc dỡ bỏ các hạn chế truy cập dịch vụ này.
"Chúng ta phụ thuộc 200% vào Starlink, hoàn toàn phụ thuộc. Cần phải làm gì gấp? Phải thực hiện mọi cuộc gọi tới Mỹ. Gọi điện, trao đổi, đàm phán và tìm kiếm tiếng nói chung. Một phái đoàn Ukraine cần phải lên đường sang Mỹ ngay lúc này", ông Goncharenko viết trên kênh Telegram.
Ukraine phụ thuộc lớn vào Starlink cho nhiều ứng dụng quân sự, bao gồm việc vận hành các máy bay không người lái tầm trung tại các khu vực do Nga kiểm soát ở Ukraine. Chiến dịch tập kích bằng UAV tầm trung trong năm nay đã giúp Ukraine cản trở khả năng tác chiến của Nga trên tuyến đầu.
Mối quan hệ giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky leo thang căng thẳng trong những tuần gần đây. Ông Trump yêu cầu ông Zelensky dừng các cuộc tấn công vào nhà máy lọc dầu Nga, đồng thời dỡ bỏ hạn chế với hoạt động xuất khẩu dầu diesel của Nga.
Tuy nhiên, Ukraine vẫn tiếp tục tập kích vào nhà máy lọc dầu Nga. Ông Trump cho rằng các cuộc tấn công này khiến giá năng lượng tăng cao, ảnh hưởng tới người tiêu dùng Mỹ.
Politico Europe trước đó đưa tin Tổng thống Trump có thể cắt giảm hỗ trợ tình báo của Mỹ cho Kiev hoặc gây sức ép buộc tỷ phú Elon Musk, ông chủ của SpaceX, phải ngắt dịch vụ internet Starlink cho Ukraine.