
Tài xế xe công nghệ chia sẻ tại hội thảo - Ảnh: THU HIẾN
Tại hội thảo "An sinh cho tài xế xe công nghệ - thực trạng và giải pháp" do Trung tâm Tư vấn và hỗ trợ người lao động Công đoàn TP.HCM phối hợp với Bảo hiểm xã hội TP.HCM tổ chức mới đây, nhiều tài xế công nghệ chia sẻ những nhọc nhằn phía sau mỗi cuốc xe.
Làm việc từ sáng sớm đến đêm khuya, đối mặt với nhiều rủi ro nhưng tài xế chưa được bảo đảm đầy đủ quyền lợi an sinh.
Đang mang thai 7 tháng vẫn phải chạy xe
Anh Lê Đức Kiệt - tài xế xe công nghệ - chia sẻ khi nói đến tài xế công nghệ, nhiều người thường chỉ nhìn thấy một chiếc xe, một ứng dụng và một chuyến đi. Tuy nhiên, phía sau mỗi chuyến xe là một người lao động và một gia đình với nhiều trách nhiệm, lo toan.
Công việc tài xế giúp người lao động chủ động về thời gian nhưng thu nhập lại phụ thuộc vào số chuyến xe, nhu cầu thị trường và khả năng làm việc mỗi ngày. Đặc thù của nghề là tài xế kiếm sống trên đường nên sức khỏe chính là tài sản lớn nhất.
"Khi sức khỏe gặp vấn đề, chúng tôi không chỉ mất thu nhập mà còn phải đối mặt với chi phí chữa trị", anh Lê Đức Kiệt chia sẻ.
Từ thực tế đó, anh Kiệt cho rằng cần nhìn nhận vấn đề an sinh cho tài xế xe công nghệ theo hướng dài hạn hơn như hỗ trợ tài xế chuyển đổi xanh.
Anh Kiệt nhấn mạnh an sinh không phải là đặc quyền mà là nền tảng để người lao động yên tâm làm việc và đóng góp cho xã hội. Tài xế xe công nghệ là một lực lượng lao động đặc thù nhưng cũng là những người đang tạo ra giá trị mỗi ngày.

Anh Lê Đức Kiệt - tài xế xe công nghệ - chia sẻ tại hội thảo - Ảnh: THU HIẾN
Nữ tài xế Lê Thị Tuyết Hoa, hiện là thành viên Đội Cứu hộ thuộc Nghiệp đoàn xe ôm công nghệ Bình Tân, cũng chia sẻ dù đang mang thai 7 tháng, chỉ còn vài tuần nữa là sinh nhưng vẫn đang làm việc kiếm thêm thu nhập. Dù đã cố gắng tích lũy từ trước thế nhưng chị vẫn rất lo lắng cho thời gian tới, khi không thể làm việc và mọi gánh nặng kinh tế sẽ dồn lên chồng.
"Là thành viên đội cứu hộ, hằng ngày chúng tôi vẫn phải chạy xe, tham gia cứu hộ bất kể nắng mưa. Trước đây, tôi có 8 năm làm việc tại một công ty và trong thời gian đó được tham gia đầy đủ bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội bắt buộc và bảo hiểm thất nghiệp. Nhưng 8 năm chạy xe công nghệ, tôi chưa từng được tham gia bảo hiểm xã hội", chị Hoa chia sẻ.

Phó chủ tịch LĐLĐ TP.HCM: Để có 15 triệu đồng/tháng tài xế công nghệ chạy 13-15 giờ mỗi ngàyĐỌC NGAY
Chị Hoa cũng chia sẻ thêm dù là phụ nữ nhưng nhiều khi mỗi ngày chúng tôi chỉ ngủ được 4-5 tiếng. Có những nữ tài xế ban ngày ít khách phải chạy thêm vào ban đêm để có thu nhập.
Công việc rất vất vả nhưng thu nhập còn phụ thuộc vào số lượng khách và các chương trình khuyến mãi của nền tảng.
Hiện nay, có những người ngoài 50-60 tuổi, thậm chí lớn tuổi hơn, vẫn phải chạy xe nhưng không được bảo đảm đầy đủ quyền lợi.
Khi bệnh tật, ốm đau hoặc đến tuổi không thể tiếp tục chạy xe, họ không có chế độ gì và phải tự lo liệu cuộc sống.

Nữ tài xế Lê Thị Tuyết Hoa, hiện là thành viên Đội Cứu hộ thuộc Nghiệp đoàn xe ôm công nghệ Bình Tân - chia sẻ - Ảnh: THU HIẾN
Doanh thu 100 triệu đồng/năm nhưng chưa tính xăng xe, sửa chữa, ăn uống...
Ông Phạm Mi Sên - Phó chủ tịch Đoàn xe công nghệ Bình Tân - cho hay trong công việc hằng ngày, khi tiếp xúc với khách hàng và nền tảng, tài xế được gọi là "quý đối tác".
Tuy nhiên, khi đến nhà hàng, tòa nhà để giao hàng, họ có thể bị bảo vệ hoặc nhân viên gọi là "thằng xe ôm", không cho đi vào cửa chính, buộc phải đứng ở những góc khuất hoặc không được sử dụng thang máy để lên các tầng trên.
Ông Sên cũng cho hay khi nghe thông tin tài xế có thể kiếm 15 triệu đồng mỗi tháng, một số người dễ so sánh với nhân viên văn phòng, những người phải học hành nhiều năm nhưng có mức lương tương đương.
"Tuy nhiên, sự so sánh đó chưa phản ánh đầy đủ thực tế. Nhiều nữ tài xế, trong đó có những người là mẹ đơn thân, phải thức dậy từ 5h sáng và làm việc đến 22h đêm, làm việc cả 30 ngày trong tháng, 365 ngày trong năm", ông Sên nói.
Theo ông, tài xế gần như không có ngày nghỉ vào dịp lễ, Tết và chỉ có thể tạm dừng công việc khi bị bệnh hoặc không còn đủ sức khỏe để tiếp tục chạy xe.
Doanh thu 15 triệu đồng hiện trên app không phải là thu nhập thực tế được nhận được, mức này chưa trừ đi xăng xe, xe hư và nhiều khoản khác.
Khảo sát nhanh, hơn 90% tài xế công nghệ nói đây là công việc chính
Trung tâm Tư vấn và hỗ trợ người lao động Công đoàn TP.HCM mới đây đã thực hiện một cuộc khảo sát nhanh về việc làm, thu nhập, điều kiện làm việc, những rủi ro và nhu cầu chính đáng của tài xế công nghệ trên địa bàn TP.HCM.
Khảo sát được thực hiện với 141 tài xế đang hoạt động trên các nền tảng: Grab, Be và Xanh SM. Dù kết quả khảo sát chưa thể phản ánh toàn diện lực lượng tài xế công nghệ tại TP.HCM, nhưng bước đầu cho thấy thực trạng đời sống, việc làm của nhóm lao động này.
Đáng nói, kết quả cho thấy có đến 93,6% cho biết đây là công việc chính của họ, kết quả này là một con số đáng chú ý. Đây không còn là công việc làm thêm với nhiều người mà trở thành nghề mưu sinh chính.
Để đạt khoảng 15 triệu đồng mỗi tháng, nhiều tài xế công nghệ phải làm việc 13-15 giờ mỗi ngày, kể cả ngày nghỉ.