"Tăng nặng mức hình phạt không phải vì mục đích bắt bớ, xử lý nhiều"

Quan điểm này được Đại tá Sầm Minh Hồ, Phó Giám đốc Công an tỉnh Cao Bằng, đưa ra trong phiên thảo luận tổ chiều 19/10 về việc sửa đổi các chính sách lớn của Bộ luật Hình sự.

Bổ sung quy định về nhóm tội phạm

Đại tá Sầm Minh Hồ thể hiện quan điểm đồng tình với việc bổ sung quy định về nhóm tội phạm có tổ chức; thành lập hoặc tham gia nhóm tội phạm có tổ chức.

Lý do, ông cho biết thực tiễn, tội phạm có tổ chức có đặc điểm nguy hiểm khác hẳn với trường hợp một cá nhân phạm tội hoặc nhiều người cùng thực hiện một hành vi phạm tội trong vụ án cụ thể.

“Trong tội phạm có tổ chức, điều đáng quan tâm không chỉ là hành vi phạm tội đã xảy ra, mà còn là sự hình thành và tồn tại của một cấu trúc tội phạm. Cấu trúc đó có người tổ chức, người chỉ huy, người thực hiện, người hỗ trợ; giữa các thành viên có sự phân công, phối hợp và có thể duy trì hoạt động trong thời gian dài”, Đại tá Hồ phân tích.

Khi một nhóm tội phạm đã hình thành, theo ông, nhóm đó có khả năng tiếp tục thực hiện nhiều hành vi phạm tội khác, tuyển mộ thêm thành viên, mở rộng phạm vi hoạt động và sử dụng các nguồn lực, phương thức ngày càng tinh vi.

Vì vậy, nếu chỉ xử lý từng hành vi phạm tội cụ thể sau khi hậu quả đã xảy ra thì chưa phản ánh đầy đủ tính nguy hiểm của chính cấu trúc tội phạm này.

Việc bổ sung quy định trên, theo Phó Giám đốc Công an tỉnh Cao Bằng, cho thấy cách tiếp cận từ xử lý tội phạm đã xảy ra được chuyển sang cách tiếp cận chủ động hơn, nhằm ngăn chặn sự hình thành và duy trì các nhóm tội phạm có tổ chức.

 "Bổ sung các điều luật hay tăng nặng mức hình phạt không phải vì mục đích bắt bớ hay xử lý nhiều, mà là để mọi người nhận diện và tự giác phòng ngừa, không vi phạm", Phó Giám đốc Công an tỉnh Cao Bằng khẳng định.

Cùng với đó, Đại tá Hồ nhắc tới việc đấu tranh với tội phạm sử dụng công nghệ cao và có tính xuyên quốc gia.

Với một tỉnh nhỏ miền núi biên giới như Cao Bằng, ông cho biết trong năm 2025 và 9 tháng đầu năm 2026, Công an tỉnh đã xác lập và đấu tranh 7 chuyên án với tội phạm sử dụng công nghệ cao có tính xuyên quốc gia, sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông để thành lập, duy trì, điều hành hoặc che giấu hoạt động của nhóm tội phạm có tổ chức.

Đặc biệt, có chuyên án đã làm rõ số tiền tội phạm chiếm đoạt lên tới trên 2.300 tỷ đồng. Một chuyên án khác đấu tranh với nhóm đối tượng thực hiện hành vi lừa dối khách hàng bằng hình thức bán thuốc nam giả, giả danh lương y để lừa đảo hơn 40.000 bị hại trên toàn quốc, chiếm đoạt số tiền trên 140 tỷ đồng.

“Những thực tiễn này phản ánh trực tiếp sự thay đổi về phương thức hoạt động của tội phạm. Trong môi trường số, các đối tượng không cần gặp mặt trực tiếp nhưng vẫn có thể tuyển mộ thành viên, trao đổi thông tin, phân công nhiệm vụ và điều hành hoạt động”, Đại tá Hồ nhấn mạnh.

Nghiên cứu kỹ việc bỏ hình phạt tử hình với tội về ma túy

Góp ý về việc thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình, Bí thư Thành ủy Đà Nẵng Lê Ngọc Quang thống nhất định hướng này và cho rằng quy định thể hiện tính chất nhân văn, nhân đạo, phù hợp với thông lệ quốc tế.

Tuy nhiên, với tội phạm ma túy, nhất là các đường dây xuyên quốc gia có tổ chức, quy mô đặc biệt lớn, ông Quang cho rằng cần đánh giá hết sức thận trọng tác động của việc bỏ hình phạt tử hình.

“Tội phạm ma túy không chỉ gây hậu quả trực tiếp đối với sức khỏe, tính mạng con người mà còn kéo theo nhiều hệ lụy nghiêm trọng về an ninh trật tự và đời sống xã hội”, ông Quang nói.

Ông đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục đánh giá đầy đủ cơ sở thực tiễn phòng ngừa, răn đe và tác động của từng phương án chính sách hình phạt; trong đó cân nhắc kỹ việc xử lý đối với đối tượng chủ mưu, cầm đầu, tổ chức đường dây ma túy đặc biệt lớn.

Đồng thời, Bí thư Đà Nẵng góp ý cần phân hóa rõ trách nhiệm hình sự theo vai trò, tính chất, mức độ tham gia của từng đối tượng, không đánh đồng người chủ mưu, cầm đầu với người giúp sức có vai trò thứ yếu và người tích cực hợp tác với cơ quan chức năng.

Bên cạnh hình phạt tù, ông đề nghị tăng cường các biện pháp truy tìm, kê biên, thu hồi tài sản do phạm tội mà có, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người thứ ba ngay tình, qua đó triệt tiêu nguồn lực và điều kiện tài chính cho các đường dây tội phạm tiếp tục hoạt động.