Sản xuất hàng hóa có chất lượng tốt, giá trị kinh tế cao, hiệu quả sử dụng đất lớn, đồng thời tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho nông dân.
Xã Thư Lâm là địa phương có nhiều dự án thu hồi đất phục vụ phát triển kinh tế-xã hội trên địa bàn thành phố Hà Nội, với gần 800 ha đất, trong đó phần lớn là diện tích đất sản xuất nông nghiệp. Để phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội, người dân đồng tình, ủng hộ thực hiện các dự án, nhưng vẫn còn không ít băn khoăn, lo lắng về việc làm, thu nhập sau khi đất bị thu hồi.
Chủ tịch Hội Nông dân xã Thư Lâm Phạm Đức Trọng phản ánh, thời gian qua, nhiều hộ dân mạnh dạn đầu tư mở rộng sản xuất nông nghiệp, phát triển kinh tế trang trại nằm ngoài khu dân cư. Nhiều trang trại hoạt động hiệu quả, mang lại việc làm, thu nhập khá cho nông dân, nhưng lại nằm trong khu vực giải phóng mặt bằng phục vụ các dự án phát triển đô thị. Người dân đồng tình ủng hộ dự án, sẵn sàng bàn giao mặt bằng, nhưng việc tìm địa điểm thay thế gặp nhiều khó khăn liên quan quy hoạch sử dụng đất. Việc tháo dỡ, di chuyển trang trại, máy móc và đầu tư xây dựng đòi hỏi chi phí lớn, tiềm ẩn nguy cơ gián đoạn sản xuất, mất thị trường và ảnh hưởng việc làm của người lao động.
Tương tự, xã Dân Hòa có diện tích đất thu hồi khoảng 1.870 ha, liên quan tới 9.600 hộ dân. Tiến độ giải phóng mặt bằng được triển khai nhanh chóng, nhưng không ít nông dân băn khoăn. Chủ tịch Hội Nông dân xã Dân Hòa Trịnh Văn Cửu chia sẻ, để hỗ trợ người dân bị thu hồi đất sản xuất nông nghiệp, ngoài mức bồi thường, hỗ trợ đối với đất nông nghiệp, nông dân còn được hỗ trợ chuyển đổi nghề, tạo việc làm; bồi thường hoa màu, tài sản gắn liền với đất theo đơn giá mới của thành phố và thưởng tiến độ, nếu bàn giao mặt bằng đúng thời hạn... Tuy nhiên, không ít nông dân còn lo lắng về sinh kế lâu dài, nhất là đối với những nông dân trung niên, cao tuổi, có nhiều năm gắn bó với ruộng đồng.
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường cho biết, các dự án thu hồi đất sản xuất nông nghiệp phục vụ phát triển kinh tế-xã hội trên địa bàn các xã được người dân đồng tình ủng hộ. Riêng tại xã Thư Lâm, ngay khi dự án triển khai, ngành nông nghiệp phối hợp Ủy ban nhân dân xã Thư Lâm và kết nối các xã trong khu vực rà soát, tìm kiếm các địa điểm phù hợp quy hoạch đất sản xuất nông nghiệp để giới thiệu cho các trang trại chuyển đổi sản xuất. Chính quyền có nhiều cơ chế, chính sách hỗ trợ trang trại di dời, đây là cơ hội tốt để các trang trại tái đầu tư mở rộng sản xuất.
Mới đây, phát biểu tại cuộc đối thoại với nông dân Thủ đô, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng nêu rõ: Hà Nội đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu rất cao về tăng trưởng kinh tế, phát triển kết cấu hạ tầng, tổ chức lại không gian đô thị và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Trong quá trình đó, nông nghiệp, nông dân và nông thôn đứng trước những thay đổi rất lớn, một bộ phận đất nông nghiệp sẽ chuyển sang phục vụ phát triển đô thị, công nghiệp, dịch vụ và các công trình hạ tầng.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội nhấn mạnh, đây là xu thế tất yếu, nhưng phải được quản lý, tổ chức thực hiện tốt, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu phát triển và quyền lợi chính đáng của người dân. Vì thế, các sở, ngành, chính quyền các cấp, các cơ quan quản lý và các chủ đầu tư có liên quan cần giải quyết tốt vấn đề sinh kế, chuyển đổi nghề nghiệp cho nông dân trong quá trình đô thị hóa. Các địa phương khi triển khai dự án phải đồng thời xây dựng phương án hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp, giải quyết việc làm, ổn định đời sống cho các hộ dân bị ảnh hưởng. Đối với các hộ sản xuất, trang trại phải di dời, cần rà soát nhu cầu, hướng dẫn phương án bố trí địa điểm sản xuất phù hợp quy hoạch.
Đặc biệt, đối với lao động nông nghiệp chuyển đổi nghề, các đơn vị và chính quyền địa phương nhanh chóng tổ chức đào tạo nghề gắn với nhu cầu tuyển dụng thực tế, ưu tiên lao động trung niên, lao động lớn tuổi.
MINH VÂN