Không chỉ tạo nên sự mới lạ
Mới đây, cuộc thi Nhà thiết kế thời trang trẻ VN gây chú ý bởi sự xuất hiện của thí sinh Phạm Thị Nguyên, vốn là bác sĩ công tác tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định (TP.HCM). Trong khi đó, ở sân chơi The Face Vietnam, bên cạnh những gương mặt vốn đã quen thuộc trong lĩnh vực người mẫu còn có sự xuất hiện của Hồng Linh, cựu vận động viên bóng chuyền cao 1,86 m. Tại cuộc thi Chuông vàng vọng cổ 2026, Lâm Chí Ngoán cũng từng khiến nhiều người thích thú khi giới thiệu mình là một bác sĩ mê cải lương.

Bác sĩ Lâm Chí Ngoán tại cuộc thi Chuông vàng vọng cổ
ẢNH: THẠCH ANH
Những ví dụ đó phần nào cho thấy các gameshow hay truyền hình thực tế đã mở ra cơ hội để không chỉ những bạn trẻ hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật mà cả những người từ nhiều ngành nghề khác được bộc lộ tài năng, thoát khỏi vùng an toàn để chinh phục những ước mơ riêng mình. Và ở chiều ngược lại, những nhân tố này không chỉ tạo nên sự mới lạ mà còn giúp các chương trình có thêm điểm thu hút khán giả nếu biết khai thác đúng hướng, đúng cách.
Ở góc độ truyền thông, thạc sĩ Đặng Thị Thu Hường, chuyên gia truyền thông (Trường ĐH Yersin Đà Lạt), cho rằng giá trị lớn nhất của những nhân tố này khi xuất hiện trong một chương trình truyền hình thực tế chính là sự chân thật. Khi khán giả đã quá quen với các thí sinh được đào tạo bài bản về cách xuất hiện trước ống kính thì sự góp mặt của một bác sĩ, một vận động viên trên sân khấu tạo cảm giác "người thật việc thật", khiến người xem dễ đồng cảm.
"Hơn nữa, mỗi người mang theo một câu chuyện nghề nghiệp riêng. Kỷ luật của vận động viên, áp lực của người làm y khoa... đều là chất liệu tự sự rất giàu cảm xúc. Nhờ đó, cuộc thi không chỉ là nơi trình diễn mà còn trở thành không gian để công chúng nhìn thấy những ngành nghề vốn ít được chú ý trên truyền thông đại chúng.
Ở góc độ nhà sản xuất, đây cũng là cách mở rộng tệp khán giả. Mỗi nhân vật kéo theo một cộng đồng quan tâm đến lĩnh vực của họ, từ người hâm mộ thể thao đến những người theo dõi các bác sĩ chia sẻ kiến thức trên mạng xã hội", thạc sĩ Thu Hường nhận định.

Cựu VĐV Hồng Linh dừng chân ở tập 5 chương trình The Face Vietnam
ẢNH: NSX
Trong khi đó, ông Trần Đình Phương, Phó tổng giám đốc Công ty Truyền thông Bee, cho rằng việc các chương trình truyền hình ngày càng mở rộng đối tượng tham gia, không chỉ giới hạn ở nghệ sĩ chuyên nghiệp, là một tín hiệu tích cực. Điều này cho thấy họ đang chủ động tìm kiếm những gương mặt mới, khai thác thêm những câu chuyện và trải nghiệm từ nhiều lĩnh vực để làm phong phú nội dung, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của khán giả.
Ở góc độ nhà sản xuất, ông Phương đánh giá cao những người có trải nghiệm thực tế, cá tính riêng và khả năng tương tác tự nhiên. Bởi theo ông, sức hấp dẫn của một gameshow không chỉ đến từ danh tiếng của người tham gia mà còn ở cách họ thể hiện bản thân và tạo nên những tình huống thú vị.
Làm sao để "tay ngang" đi đường dài?
Tuy nhiên, không phải một nhân tố mới hay một background đẹp sẽ giúp thí sinh tiến sâu ở một cuộc thi, một chương trình truyền hình thực tế. Muốn đi xa hơn, họ cần đầu tư nghiêm túc vào phần trình diễn, chịu khó tập luyện và học hỏi thay vì chỉ dựa vào sự chú ý ban đầu. Thực tế cũng cho thấy khán giả đủ tinh tế để sẵn lòng bao dung với người mới, nhưng không chấp nhận sự hời hợt.
Thạc sĩ Trần Xuân Tiến, chuyên gia báo chí - truyền thông, cho rằng các thí sinh cần nhận thức việc được công chúng chú ý và có khả năng cạnh tranh là 2 vấn đề hoàn toàn khác nhau. Truyền hình thực tế có thể trao cho một người cơ hội xuất hiện trước công chúng, nhưng không thể thay thế quá trình học tập, rèn luyện, tích lũy chuyên môn.
Vì vậy, những thí sinh trái ngành cần chuẩn bị nghiêm túc về kiến thức, kỹ năng, phong thái, khả năng thích ứng với đặc thù lĩnh vực mình tham gia và có tinh thần cầu thị, sẵn sàng tiếp nhận những đánh giá, phản biện và rèn luyện khả năng chịu được áp lực cạnh tranh cũng như sự quan sát của công chúng.
Một lợi thế về câu chuyện cá nhân có thể giúp thí sinh tạo dấu ấn ở những vòng đầu, nhưng để tiến sâu vào các vòng trong, chúng ta phải chứng minh sự tiến bộ về năng lực qua từng thử thách của cuộc thi.
Khi bàn về vấn đề này, thạc sĩ Đặng Thị Thu Hường cho rằng điều quan trọng là giữ được bản sắc của chính mình. Khi lợi thế của họ nằm ở sự khác biệt thì nếu cố biến mình thành một nghệ sĩ giải trí đúng chuẩn, họ sẽ đánh mất đúng thứ khiến công chúng chú ý ngay từ đầu.
"Cuối cùng là bài toán hình ảnh lâu dài. Một người có định hướng rõ ràng sẽ được nhớ đến như một hình mẫu truyền cảm hứng, chứ không chỉ là một "hiện tượng" thoáng qua", thạc sĩ Thu Hường chia sẻ.