Thông tin được Thanh tra Chính phủ nêu trong kết luận thanh tra mới ban hành về trách nhiệm của Đại học Quốc gia Hà Nội trong thực hiện cơ chế tự chủ giai đoạn 2021-2024.
Theo kết luận, các vi phạm liên quan đến học phí, trích lập và sử dụng quỹ học bổng, mở ngành đào tạo, tuyển sinh, nghiên cứu khoa học và quản lý, sử dụng vốn đầu tư công.
Thu học phí vượt quy định, thiếu gần 95 tỷ đồng quỹ học bổng
Tại Trường Quản trị và Kinh doanh, thanh tra xác định 8 chương trình đào tạo chưa được kiểm định chất lượng, chưa ban hành định mức kinh tế - kỹ thuật nhưng vẫn thu học phí ở mức cao.
Cụ thể, năm học 2023-2024, trường thu hệ cử nhân 6-7 triệu đồng mỗi tháng, thạc sĩ 6,75-7,5 triệu đồng và tiến sĩ 11 triệu đồng. Trong khi theo quy định, mức áp dụng tương ứng là 3,1 triệu, 4,7 triệu và 7,8 triệu đồng mỗi tháng.
Trường Đại học Giáo dục cũng bị xác định có vi phạm khi thu học phí văn bằng 2 các ngành đào tạo giáo viên ở mức 470.000 đồng mỗi tín chỉ, trong khi quy định chỉ từ 303.000 đến 427.000 đồng.
Về quỹ học bổng khuyến khích học tập, 8 trường được kiểm tra chưa trích đủ 8% số tiền học phí thu được. Tổng số phải trích là hơn 332,27 tỷ đồng nhưng thực tế mới trích hơn 237,9 tỷ đồng, thiếu gần 95 tỷ.
Ba đơn vị gồm Khoa Các khoa học liên ngành và Nghệ thuật, Trường Quản trị và Kinh doanh, Trường Đại học Công nghệ còn sử dụng quỹ học bổng cho các mục đích khác, tổng cộng 2,9 tỷ đồng.
Mở ngành trái thẩm quyền, nhiều trường tuyển vượt chỉ tiêu
Thanh tra xác định Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội không phê duyệt đề án tự chủ của đơn vị sự nghiệp công lập thuộc phạm vi quản lý. Sáu trong 8 đơn vị gồm các trường Đại học Y Dược, Quản trị và Kinh doanh, Khoa Các khoa học liên ngành và Nghệ thuật, Giáo dục, Ngoại ngữ và Quốc tế cũng không xây dựng đề án tự chủ để trình phê duyệt.
Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội còn cho phép Trường Đại học Y Dược thành lập hai đơn vị công lập khi chưa đủ tối thiểu 15 người làm việc theo quy định.
Kết luận thanh tra cũng cho rằng Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội đã ban hành quyết định mở mới ngành trái thẩm quyền, điển hình là ngành Ngoại khoa trình độ thạc sĩ.
Giai đoạn 2021-2024, Đại học Quốc gia Hà Nội ban hành 6 quyết định mở ngành đào tạo đại học thí điểm và trình Bộ Giáo dục và Đào tạo cho phép mở 3 ngành đào tạo thạc sĩ khi chưa đủ giảng viên cơ hữu. Sáu trong 8 trường được kiểm tra cũng bị xác định tuyển sinh vượt chỉ tiêu được giao, phê duyệt.
Trong hoạt động nghiên cứu khoa học, Thanh tra Chính phủ phát hiện việc ký hợp đồng thuê khoán, nghiệm thu, thanh toán và quyết toán một số đề tài không đầy đủ, không đúng sự thật.
Hai đề tài do Trường Đại học Kinh tế chủ trì, mỗi đề tài được cấp 500 triệu đồng từ ngân sách nhà nước, có hồ sơ thuê khoán thực hiện hai chuyên đề không phản ánh đúng, đầy đủ các tác giả tham gia. Hồ sơ chỉ thể hiện duy nhất một tác giả cho một chuyên đề và có một phần nội dung trùng lặp.
Thanh tra đánh giá đây là hành vi có sai quy định trong hoạt động khoa học công nghệ, dẫn đến ngân sách nhà nước đã thanh, quyết toán hơn 203 triệu đồng cho hai chuyên đề thuộc hai đề tài này.
Một góc khuôn viên Đại học Quốc gia Hà Nội tại khu đô thị Hòa Lạc. Ảnh: VNU
Thanh tra Chính phủ cũng chỉ ra nhiều vi phạm trong quản lý, sử dụng vốn đầu tư công tại Đại học Quốc gia Hà Nội.
Tại dự án đầu tư xây dựng tòa nhà trung tâm khoa khám bệnh và kỹ thuật nghiệp vụ Bệnh viện Đại học Y Dược, đơn vị này thay đổi quy mô đầu tư nhưng không làm thủ tục điều chỉnh chủ trương trước khi phê duyệt. Đại học Quốc gia Hà Nội còn phê duyệt tổng mức đầu tư sai, khiến vốn thực hiện được ngân sách nhà nước giao cao hơn quy định 27 tỷ đồng.
Đến hết tháng 4 năm nay, dự án đã giải ngân và đề nghị quyết toán hơn 493 tỷ đồng vốn ngân sách, có nguy cơ quyết toán vượt tổng mức đầu tư 20,8 tỷ đồng.
Tại gói thầu công trình nhà D7 và D8 thuộc dự án ký túc xá Hòa Lạc, ban quản lý dự án phê duyệt đơn giá dự toán phát sinh không đúng quy định, làm giá trị dự toán cao hơn 450 triệu đồng.
Các trường Đại học Ngoại ngữ, Kinh tế, Công nghệ, Quốc tế, Quản trị và Kinh doanh còn tổ chức nghiệm thu không đúng khối lượng, đơn giá, khiến giá trị quyết toán sai, cao hơn quy định tổng cộng 790 triệu đồng.
Từ những vi phạm trên, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Đại học Quốc gia Hà Nội chấp hành hướng dẫn, chỉ đạo và giám sát trực tiếp của Bộ Giáo dục và Đào tạo để xử lý dứt điểm các nội dung về kinh tế, bảo đảm chính xác, đầy đủ, đúng quy định pháp luật; không để xảy ra vi phạm, tham nhũng, tiêu cực, thất thoát, lãng phí.
Trường hợp phát hiện hành vi có dấu hiệu tội phạm, gây thiệt hại tiền, tài sản của Nhà nước, hồ sơ phải được chuyển kịp thời đến cơ quan điều tra có thẩm quyền để xử lý theo quy định.
Phạm Dự
Phạm Dự