Một phụ nữ vật lộn với chiếc ô trên bãi biển Brighton, Anh - Ảnh: AFP
Theo báo Guardian, ngày 21-8, Cơ quan Khí tượng Vương quốc Anh (Met Office) cho biết hiện tượng El Nino đang hình thành trên Thái Bình Dương có khả năng sẽ là đợt mạnh nhất trong hơn một thế kỷ qua, đồng thời biến năm 2027 thành một năm kỷ lục mới về nắng nóng.
El Nino mạnh nhất trong một thế kỷ
El Nino là hiện tượng nhiệt độ bề mặt nước biển ở phía đông Thái Bình Dương ấm lên theo chu kỳ do gió mậu dịch suy yếu. Hiện tượng này xuất hiện khoảng hai đến bảy năm một lần và kéo dài tối đa 12 tháng, theo Hãng tin Reuters.
Một đợt El Nino mạnh có thể làm thay đổi quy luật mưa và nhiệt độ trên toàn cầu, kéo theo hạn hán, bão lũ và các hiện tượng thời tiết cực đoan khác.
Theo ông Scaife, Trưởng bộ phận dự báo dài hạn của Met Office, El Nino thông thường chỉ khiến nhiệt độ nước biển Thái Bình Dương tăng hơn 1°C, còn mức tăng 2°C đã là một biến động rất lớn.
Năm nay, nhiệt độ nước biển được dự báo có thể tăng tới 3°C, biến đợt El Nino này thành "hiện tượng có quy mô lớn nhất kể từ thế kỷ 19".
Tiến sĩ Nick Dunstone, chuyên gia tại Met Office, cho biết trong những đợt El Nino lớn, lượng nhiệt khổng lồ từ đại dương được giải phóng vào khí quyển, khiến nhiệt độ trung bình toàn cầu tăng mạnh.
"Vì vậy, năm 2027 có khả năng vượt năm 2024 để trở thành năm nóng nhất trong lịch sử, đồng thời tiếp tục ghi nhận mức nhiệt tạm thời cao hơn 1,5°C so với thời kỳ tiền công nghiệp", ông nói.
Lượng nhiệt gia tăng từ El Nino đã bắt đầu để lại hậu quả rõ rệt, từ những đợt cháy rừng ngày càng trầm trọng tại Indonesia cho đến các trận lũ lụt dữ dội ở Nam Mỹ.
Hồi tháng 8, Chương trình Lương thực thế giới cảnh báo đợt El Nino này có nguy cơ đẩy khoảng 50 triệu người vào cảnh thiếu ăn nghiêm trọng.
Cuộc khủng hoảng khí hậu bắt nguồn từ khí thải nhiên liệu hóa thạch vốn đã và đang làm gia tăng cường độ của các hiện tượng thời tiết cực đoan và cướp đi sinh mạng của nhiều người.
Đợt El Nino lần này sẽ tiếp tục đẩy mức độ tàn phá lên nấc thang mới, với quy mô được các chuyên gia mô tả là "thực sự không tưởng" và đạt cấp độ của một "quái vật Godzilla".
Châu Á gấp rút ứng phó
El Nino gần như chắc chắn sẽ đạt cường độ rất mạnh vào cuối năm nay và kéo dài sang năm 2027 - Ảnh: AFP
Chính phủ các nước châu Á đang gấp rút triển khai biện pháp ứng phó với đợt El Nino được dự báo là khốc liệt nhất lịch sử.
Trung Quốc đã phát động chiến dịch 100 ngày nhằm ứng phó thời tiết cực đoan và bảo vệ mùa màng trước hai nguy cơ trái ngược là hạn hán kéo dài và mưa lớn.
Bắc Kinh cũng dự kiến nâng cấp hệ thống giám sát, cảnh báo sớm. Nước này đã khuyến khích các đô thị lập "bản đồ rủi ro khí hậu" để khoanh vùng những khu vực dễ tổn thương trước lũ lụt và nắng nóng gay gắt.
Tại Đông Nam Á, El Nino xuất hiện trong bối cảnh khu vực đang chịu nhiều sức ép về chuỗi cung ứng, năng lượng và lương thực.
Trong đợt El Nino 2023-2024, các chính phủ từng hạn chế thiệt hại nông nghiệp bằng cách điều chỉnh lịch gieo cấy và quản lý nguồn nước.
Tuy nhiên, giới chuyên gia cảnh báo những biện pháp trên có thể không đủ trước quy mô khủng hoảng lần này. Sản lượng lúa gạo toàn khu vực được dự báo giảm 8-10%.
Các chính phủ và hợp tác xã nông nghiệp Đông Nam Á đang thúc đẩy nông nghiệp tái sinh và sử dụng phân bón sinh học để thích ứng.
Tại Hàn Quốc, cơ quan khí tượng lần đầu cải tổ toàn diện hệ thống cảnh báo sóng nhiệt sau 18 năm, bổ sung cấp độ cao nhất và yêu cầu đình chỉ công việc ngoài trời không khẩn cấp khi nhiệt độ cảm nhận đạt 38°C. Người dân cũng liên tục nhận cảnh báo khẩn, khuyến cáo ở trong nhà vào thời gian nắng nóng cao điểm.
Tại Nhật Bản, chính phủ khuyến cáo người dân chủ động bảo vệ bản thân, tuân thủ lệnh sơ tán, đồng thời dự trữ lương thực và nước uống.
Tokyo trong tháng này cho biết đã lập danh mục các hầm chui có nguy cơ ngập cao trên quốc lộ để chủ động phong tỏa khi mưa lớn.
El Nino đã đạt ngưỡng rất mạnh và còn tiếp tục mạnh lên, dự báo thời tiết cực đoanDự báo El Nino tiếp tục duy trì cường độ rất mạnh và đạt cực đại trong những tháng cuối năm 2026, với tác động có thể kéo dài sang đầu năm 2027.