
Xạ trị định vị thân (SBRT) trong 5 buổi cho thấy hiệu quả kiểm soát ung thư tuyến tiền liệt lâu dài, đồng thời ít ảnh hưởng đến chức năng tiểu tiện và tình dục - Ảnh minh họa: Magnific
Thử nghiệm PACE-A cho thấy sau thời gian theo dõi trung vị 8 năm, 91% bệnh nhân được điều trị bằng phương pháp xạ trị định vị thân (SBRT) và 84% bệnh nhân được phẫu thuật không có dấu hiệu ung thư tái phát hoặc tiến triển.
Kết quả được trình bày tại Hội nghị thường niên năm 2026 của Hiệp hội Xạ trị ung thư Mỹ (ASTRO).
Nghiên cứu được thực hiện tại 8 trung tâm ở Anh từ năm 2012 đến 2022, với 123 bệnh nhân tham gia. Trong đó, 94% bệnh nhân mắc ung thư tuyến tiền liệt ở nhóm nguy cơ thấp hoặc trung bình, độ tuổi trung vị là 65,5. Các bệnh nhân được chia ngẫu nhiên thành hai nhóm: phẫu thuật cắt tuyến tiền liệt và xạ trị SBRT trong 5 buổi, hoàn thành trong 1-2 tuần.
Trong thời gian theo dõi, có 13 trường hợp thất bại điều trị, gồm 5 bệnh nhân thuộc nhóm SBRT và 8 bệnh nhân thuộc nhóm phẫu thuật. Sau 5 năm, tỉ lệ không gặp thất bại điều trị lần lượt là 94% và 95%.
Nhóm nghiên cứu cho biết thử nghiệm chưa đủ cơ sở để khẳng định xạ trị SBRT có hiệu quả kiểm soát ung thư tương đương phẫu thuật.
Vì vậy, dù kết quả ban đầu khả quan, chưa thể kết luận hai phương pháp mang lại hiệu quả như nhau.
Theo kết quả nghiên cứu, sau 5 năm, có 8% bệnh nhân xạ trị cho biết cần sử dụng ít nhất một miếng lót thấm nước tiểu do tác dụng phụ sau xạ trị, so với 48% ở nhóm phẫu thuật.
Sau 5 năm, điểm đánh giá chức năng cương dương trung vị của nhóm xạ trị SBRT đạt 19/25, cao hơn nhóm phẫu thuật với 5/25 điểm. Điểm càng cao cho thấy chức năng cương dương càng tốt.
Trong khi đó, các vấn đề về đường ruột ở mức độ vừa hoặc nghiêm trọng ít gặp ở cả hai nhóm bệnh nhân.
Giáo sư Nicholas van As, trưởng nhóm nghiên cứu, cho biết cả xạ trị SBRT và phẫu thuật đều cho kết quả kiểm soát ung thư tốt. Tuy nhiên, bệnh nhân xạ trị vẫn có chức năng tiểu tiện và tình dục tốt hơn so với nhóm phẫu thuật sau 5 năm.
Tuy nhiên, kết quả nghiên cứu chủ yếu phù hợp với bệnh nhân ung thư tuyến tiền liệt có nguy cơ thấp hoặc trung bình thuận lợi. Với bệnh nhân thuộc nhóm nguy cơ cao, phác đồ điều trị có thể khác, thường kết hợp xạ trị với liệu pháp hormone.
Thái Lan lần đầu thực hiện thành công ca phẫu thuật robot từ xa trong nước, khi bác sĩ tại Bangkok điều khiển hệ thống để mổ cho bệnh nhân ung thư tuyến tiền liệt ở Nakhon Ratchasima, cách thủ đô khoảng 250km.