' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Vụ nổ súng giữa 2 đơn vị tình báo Ukraine trên đường phố Kiev (Ảnh: Astra).
Các bên liên quan đến vụ đấu súng xảy ra tại Kiev hôm 2/9 đưa ra những lời giải thích khác nhau về sự việc. Trong khi một bên cáo buộc bên kia dính dáng đến âm mưu ám sát bị nghi liên quan tới Nga, thì bên còn lại tố cáo một vụ bắt cóc trái phép.
Các báo cáo ban đầu cho thấy các sĩ quan của Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) đã đấu súng với các sĩ quan của Tổng cục Tình báo Quân đội Ukraine (HUR) tại khu vực bờ đông sông Dnipro ở Kiev vào ngày 2/9, liên quan đến vụ mất tích của Stepan Kaplunov, phó chỉ huy Quân đoàn Tình nguyện Nga (RDK).
Sau đó, SBU cáo buộc ông Kaplunov hợp tác với Nga, trong khi ông Kaplunov tố cáo SBU bắt cóc ông trái phép và dựng lên câu chuyện về cái gọi là "kế hoạch liên quan đến Nga" để che đậy vụ việc.
SBU chủ yếu chịu trách nhiệm về tình báo trong nước và các hoạt động chống khủng bố, trong khi HUR, thuộc quân đội Ukraine, chủ yếu đảm nhiệm tình báo và trinh sát ở nước ngoài.
RDK là một đơn vị quân sự thuộc HUR, gồm các công dân Nga chiến đấu cho Ukraine để chống lại chính phủ ở Moscow.
SBU giải thích về việc bắt người
Ngay sau khi vụ việc được công khai, SBU và Văn phòng Tổng công tố Ukraine cùng đăng một thông cáo báo chí có nội dung giống nhau, cho biết các thành viên của “một trong những đơn vị thuộc Lực lượng Phòng vệ Ukraine” cản trở cuộc điều tra của cơ quan này.
Tổng thống Volodymyr Zelensky lên án vụ việc và yêu cầu Cục Điều tra Nhà nước (DBR) phối hợp với Văn phòng Tổng công tố tiến hành điều tra. Ông cho biết hôm 3/9 rằng 2 nghi phạm đã được xác định.
Trong thông cáo hôm 3/9, SBU trình bày chi tiết các cáo buộc và quá trình điều tra. SBU liên hệ vụ việc với một cuộc tấn công mà họ cáo buộc liên quan tới Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) nhằm vào một "nhân vật đối lập Nga" đã tới Ukraine nhân dịp Quốc khánh Ukraine ngày 24/8.
Trong thông cáo, một người không được nêu tên nhưng được cho là ông Kaplunov bị cáo buộc hợp tác với FSB để tìm cách ám sát nhân vật nói trên, và "các quân nhân khác thuộc Lực lượng Phòng vệ Ukraine để đổi lấy tiền thưởng”.
Thông cáo cũng bao gồm một đoạn video trong đó ông Kaplunov thừa nhận có liên lạc với FSB, cùng ảnh chụp màn hình các cuộc trao đổi được cho là giữa Kaplunov và đầu mối liên lạc của ông ta bên phía FSB.
Tuy nhiên, SBU cho biết “không áp dụng biện pháp ngăn chặn” đối với Kaplunov do “người này thừa nhận có liên hệ với FSB và hợp tác với cuộc điều tra”.
Cả FSB và Nga đều chưa lên tiếng về thông tin này.
Ông Kaplunov sau đó được thả và đưa ra một lời kể hoàn toàn khác về vụ việc trong cuộc phỏng vấn với New Voice of Ukraine. Ông cho rằng vụ việc bắt nguồn từ những mâu thuẫn giữa các cơ quan tình báo Ukraine.
Theo ông Kaplunov, ông bị một nhóm người tự xưng là cảnh sát bắt khỏi nhà hôm 23/8. Ông bị đưa lên một chiếc BMW màu đen, sau đó liên tục chuyển qua nhiều phương tiện và cơ sở giam giữ khác nhau trong tình trạng bị bịt mắt.
RDK đã thông báo về việc ông Kaplunov mất tích và kêu gọi các cơ quan chức năng hỗ trợ. New Voice of Ukraine cũng công bố một đoạn video về việc ông Kaplunov bị giam giữ hôm 3/9, sau khi cuộc phỏng vấn được đăng tải.
Ông Kaplunov cho biết ông xác định những người "bắt cóc" mình là các sĩ quan SBU dựa trên “cách họ tự giới thiệu trong quá trình trao đổi" với ông.
Ông cũng cho biết mình bị thẩm vấn và cáo buộc SBU, trong đó có quyền Giám đốc SBU Oleksandr Poklad, tìm cách “bôi nhọ” đơn vị đặc nhiệm Tymur thuộc HUR.
Đặc nhiệm HUR phục kích sẵn
Ông Kaplunov nói rằng sau hơn một tuần bị bắt giữ, ông nhận thông báo sẽ được đưa trở về nhà.
Khi họ đưa ông trở về, một cuộc đấu súng đã nổ ra và ông được các binh sĩ thuộc đơn vị đặc nhiệm Tymur giải cứu. Những binh sĩ này được cho là đã theo dõi nơi ở của ông kể từ khi ông mất tích.
Về đoạn video thú tội do SBU công bố, ông Kaplunov nói trong cuộc phỏng vấn rằng ông thực hiện lời thú nhận dưới sức ép. Ông cũng cho biết SBU tìm cách liên đới tới cả chỉ huy của ông, Dmytro Ivanov. Ông khẳng định rằng không làm những việc như SBU đã công bố.
HUR vẫn giữ im lặng về vụ việc, dù đơn vị đặc nhiệm Tymur của cơ quan này đã cáo buộc SBU bắt cóc Kaplunov.
Sáng 3/9, cơ quan này đưa ra một thông báo ngắn, cảnh báo về một “chiến dịch thông tin sai lệch có chủ đích” nhằm “bôi nhọ” HUR.
Tuy nhiên, vào tối hôm trước, chỉ vài giờ sau khi thông tin về vụ đấu súng được công khai, Tymur, người chỉ huy đồng thời là người đặt tên cho đơn vị, đã gửi một video phản hồi, cáo buộc SBU bắt cóc Kaplunov “giữa ban ngày” và tìm cách bắt giữ trái phép các thành viên trong đơn vị của ông.