Thủ tướng kể chuyện "hậu trường" sáp nhập tỉnh và vai trò của thanh niên

Gần một nửa số thành viên Chính phủ, theo lời Thủ tướng Lê Minh Hưng, dự phiên đối thoại giữa Thủ tướng với thanh niên năm 2026, chiều 15/10. Phiên đối thoại mang chủ đề "Phát huy vai trò thanh niên Việt Nam trong khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và tạo việc làm".

Thủ tướng nhấn mạnh sự có mặt của đông đảo lãnh đạo và thành viên Chính phủ cho thấy sự quan tâm của Chính phủ và các bộ, ngành với công tác thanh niên, cũng là minh chứng cho vai trò đặc biệt của thanh niên với sự nghiệp phát triển và bảo vệ Tổ quốc trong bối cảnh mới.

Thanh niên đã tới nơi khó khăn nhất sau sắp xếp bộ máy

Thủ tướng dẫn lời Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định “Đảng, Nhà nước luôn đặt thanh niên ở vị trí trung tâm trong nhiều vấn đề lớn của đất nước; xem thanh niên là nhân tố chủ chốt trong việc định hình và phát triển tương lai của đất nước…”.

Theo Thủ tướng Lê Minh Hưng, với sự quan tâm của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội, thời gian qua, tuổi trẻ Việt Nam đã đạt được nhiều kết quả tích cực, điển hình là việc đạt nhiều thành tích ấn tượng trong học tập, nghiên cứu khoa học - phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thông qua các phong trào thi đua, khởi nghiệp…

Thủ tướng cũng nhắc lại thời gian công tác ở Ban Tổ chức Trung ương, cùng các bộ, ngành của Chính phủ triển khai vận hành mô hình tổ chức mới của hệ thống chính trị, đặc biệt là hệ thống chính quyền địa phương 2 cấp, sáp nhập các tỉnh và xã, phường trên quy mô lớn.

“Đây là đợt sắp xếp tổ chức bộ máy lớn nhất trong lịch sử nước ta từ trước đến nay khi giảm từ 63 tỉnh, thành phố xuống còn 34, giảm từ trên 10.000 đơn vị hành chính cấp xã xuống còn hơn 3.300 và bỏ đơn vị hành chính cấp huyện”, Thủ tướng nói.

Thời điểm đó, ông cho biết rất nhiều khó khăn đặt ra, nhất là ở chính quyền cấp cơ sở, vùng sâu vùng xa. Vấn đề quan trọng khi đó là xử lý những gì để đảm bảo bộ máy của hệ thống Nhà nước vận hành thông suốt, không có gián đoạn.

“Lúc trước, kế hoạch của chúng ta khác vì ta dự định sáp nhập các xã trước rồi mới đến cấp tỉnh. Nhưng khi thấy đã chuẩn bị kỹ lưỡng và có sự đồng thuận, thống nhất rất cao của các địa phương, chúng ta quyết định phải tiến hành sáp nhập đồng thời cả xã và tỉnh, thành phố, thời điểm hoàn thành là 1/7/2025”, Thủ tướng nhắc lại phần công việc quan trọng đã qua.

Để chuẩn bị cho nhiệm vụ quan trọng đó phải hoàn thành khối lượng công việc rất khổng lồ, từ hoàn thiện thể chế đồng bộ, thông suốt đến công tác tổ chức bộ máy, bố trí cán bộ.

Kết quả có sự đóng góp, tham gia của nhiều lực lượng, trong đó nòng cốt là lực lượng thanh niên. Thủ tướng cho biết lực lượng này đã được cử xuống những vùng khó khăn nhất để hỗ trợ vận hành chính quyền trong giai đoạn đầu đầy khó khăn.

Việc làm có ý nghĩa này, theo Thủ tướng, được ghi nhận và đánh giá rất cao.

Một kết quả khác được Thủ tướng nhắc đến là các startup công nghệ do thanh niên làm chủ đã triển khai thành công nhiều dự án công nghệ số với tổng giá trị đầu tư lên tới hàng chục triệu USD. Nhiều tấm gương thanh niên khởi nghiệp, lập nghiệp, vươn lên làm giàu cho bản thân, gia đình, quê hương và đất nước.

“Nhờ sự đóng góp tích cực của lực lượng thanh niên, hệ sinh thái khởi nghiệp Việt Nam năm 2026 đã tăng trưởng mạnh mẽ 67,9% so với năm 2025, lọt vào top 50 Hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu và top 10 châu Á”, Thủ tướng nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, thế hệ trẻ Việt Nam cũng tích cực giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc với điểm sáng nổi bật là các “concert quốc gia” và sự bùng nổ của các tác phẩm kết hợp giữa âm nhạc dân gian với đương đại do các nghệ sĩ trẻ thực hiện, thu hút hàng triệu lượt xem và giành nhiều giải thưởng quốc tế.

Việc này, theo lãnh đạo Chính phủ, đã khơi dậy niềm tự hào dân tộc và quảng bá bản sắc văn hóa Việt Nam trên trường quốc tế.

Thế hệ trẻ cũng sẵn sàng xung kích bảo vệ Tổ quốc, tiên phong trong công tác tình nguyện, thực hiện an sinh xã hội và bảo vệ môi trường; chủ động hội nhập quốc tế sâu rộng, tham gia và đóng góp tích cực vào nhiều diễn đàn, hội nghị quốc tế quan trọng.

Những dấu ấn ấy, Thủ tướng cho rằng đã khẳng định vai trò tiên phong, xung kích, nòng cốt của thanh niên trong xã hội, cũng là minh chứng cho sức sáng tạo, nhiệt huyết và tiềm năng to lớn của thế hệ trẻ Việt Nam.

Sứ mệnh tiên phong đổi mới tư duy

Dù vậy, người đứng đầu Chính phủ thẳng thắn cho rằng sự phát triển của thanh niên Việt Nam vẫn bộc lộ những điểm hạn chế. Trong đó, một bộ phận thanh niên chưa xác định được lý tưởng sống đúng đắn, đặc biệt trách nhiệm với tương lai của dân tộc, đất nước.

Thủ tướng cũng đề cập việc nổi lên tình trạng thanh niên lạm dụng và phụ thuộc quá mức vào mạng xã hội và tới đây có nguy cơ lạm dụng trí tuệ nhân tạo, làm hạn chế tư duy tìm tòi… “Thanh niên tiếp cận nhanh với khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo nên cần chú ý vấn đề đó”, Thủ tướng nói.

Bước vào giai đoạn phát triển mới, Thủ tướng nhấn mạnh Việt Nam buộc phải đổi mới mạnh mẽ vì bối cảnh tình hình thế giới đã có những thay đổi và biến động rất nhanh, trong đó có những biến động ngoài tầm dự báo của các nước và vượt rất xa so với kế hoạch, kịch bản được xây dựng đầu năm.

Vì thế, Chính phủ vừa qua đã đổi mới mạnh mẽ, chủ động, linh hoạt dự báo và ứng phó với tình hình để kịp thời điều chỉnh, hoạch định chính sách.

Trong bối cảnh toàn cầu và khu vực có nhiều biến động, Thủ tướng lưu ý thanh niên cũng cần nắm bắt xu thế phát triển để có sự chuẩn bị riêng cho mình.

Yêu cầu thu hẹp khoảng cách công nghệ so với các quốc gia tiên tiến cùng sự biến động không ngừng của thị trường lao động, theo lãnh đạo Chính phủ, cũng đang đặt ra sự cần thiết xây dựng và phát triển một nguồn nhân lực chất lượng cao, có tư duy đột phá, kỹ năng toàn diện và khả năng thích ứng linh hoạt.

“Trong bối cảnh đó, thế hệ trẻ Việt Nam cần xác định rõ vai trò, sứ mệnh lịch sử của mình, tiên phong trong đổi mới tư duy, không ngừng trau dồi tri thức và rèn luyện bản lĩnh để biến nguy thành cơ, biến thách thức thành động lực bứt phá; tiếp tục là lực lượng xung kích hàng đầu trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”, Thủ tướng nhấn mạnh.

Bố trí cán bộ trẻ đảm nhận nhiệm vụ quan trọng

Người đứng đầu Chính phủ cho rằng thúc đẩy tăng trưởng trong giai đoạn hiện nay nghĩa là phải tăng trưởng cao, bền vững; phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số nhiều hơn trên cơ sở nền tảng dữ liệu, AI để tăng cường năng lực sản xuất, tiết kiệm chi phí.

Trong đó, theo Thủ tướng, khoa học công nghệ phải là động lực, nền tảng phát triển đất nước.

“Khoa học công nghệ, dữ liệu lớn, AI sẽ làm phát sinh những ngành kinh tế mới để phát triển cao trong thời gian tới. Điều đó đòi hỏi thanh niên phải tham gia giải được những bài toán lớn đặt ra trên các lĩnh vực, nhất là phải có các công nghệ chiến lược”, Thủ tướng chia sẻ.

Nêu nhiều nhiệm vụ trọng tâm, Thủ tướng yêu cầu có chính sách mạnh mẽ hơn trong việc bố trí cán bộ trẻ có năng lực đảm nhận các nhiệm vụ quan trọng, phù hợp trong hệ thống chính trị, từng bước nâng tỷ lệ cán bộ lãnh đạo, quản lý trẻ ở tất cả các ngành, các cấp.

Bên cạnh chính sách phát triển mạnh mẽ nguồn nhân lực trẻ chất lượng cao trong các lĩnh vực mới như AI, hàng không vũ trụ, năng lượng nguyên tử…, Thủ tướng cho rằng cần có cơ chế để khơi thông, đa dạng hóa nguồn vốn cho thanh niên khởi nghiệp, doanh nghiệp trẻ và doanh nghiệp đổi mới sáng tạo…

Với các địa phương, Thủ tướng yêu cầu xây dựng môi trường thuận lợi để thanh niên khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo và tạo việc làm; chủ động lựa chọn các vấn đề phát triển của địa phương để đặt hàng thanh niên, trí thức trẻ, doanh nghiệp trẻ tham gia giải quyết

Khẳng định thế hệ trẻ là tương lai của đất nước, là những người quyết định vị thế của Việt Nam trong kỷ nguyên mới, Thủ tướng nhấn mạnh Đảng, Nhà nước, Chính phủ và cả hệ thống chính trị luôn lắng nghe, chia sẻ, đồng hành và đặt trọn niềm tin vào thanh niên; tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để thanh niên hiện thực hóa những khát vọng và ước mơ của mình, đóng góp xứng đáng vào sự nghiệp xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước.