Thụy Sĩ sản xuất kính tránh "tai nạn" cho loài chim

Tại Sempach, Thụy Sĩ, Trung tâm chuyên nghiên cứu các loài chim SOS đã phối hợp cùng doanh nghiệp Glas Trosch tìm cách ngăn những vụ va chạm nguy hiểm giữa chim và kính. Đây là vấn đề đáng lo ngại, bởi mỗi năm có tới hàng trăm nghìn cá thể chim tử vong sau khi đâm phải các tấm kính, đặc biệt tại những tòa nhà cao tầng. Những bề mặt trong suốt hoặc phản chiếu khiến chim khó nhận ra phía trước là vật cản, từ đó bay thẳng vào kính với tốc độ lớn và chịu hậu quả nghiêm trọng. Theo SOS, số lượng chim chết vì nguyên nhân này đã ở mức quá lớn, cần những giải pháp thiết thực thay vì chỉ ghi nhận tổn thất qua từng năm. Từ cảnh báo của các chuyên gia SOS, Glas Trosch đã nghiên cứu, sản xuất và đưa ra thị trường một loại kính đặc biệt mang tên “Birdprotect”. Sản phẩm mới hướng tới việc giảm số vụ chim va vào kính, đồng thời tạo ra một bề mặt để các loài chim có thể nhận biết chướng ngại vật rõ ràng hơn. Điểm khác biệt của Birdprotect nằm ở khả năng hạn chế sự phản chiếu trên kính, yếu tố thường khiến chim nhầm lẫn giữa hình ảnh phản chiếu và không gian bay thật. Bên cạnh đó, loại kính này còn giúp thu các tia cực tím, nhờ vậy tạo tín hiệu mà chim có thể nhận biết, trong khi con người vẫn nhìn qua kính theo cách thông thường. Hình ảnh giới thiệu sản phẩm cho thấy Birdprotect được quan sát theo hai cách khác nhau, gồm góc nhìn của con người và góc nhìn của các loài chim. Qua mắt người, tấm kính vẫn giữ đặc tính trong suốt cần thiết cho công trình, không biến thành một bề mặt che chắn gây cản trở tầm nhìn của người sử dụng. Trong khi đó, qua mắt chim, những dấu hiệu liên quan đến tia cực tím giúp vật cản phía trước trở nên dễ nhận biết hơn, hạn chế nguy cơ chúng lao thẳng vào kính. Cách thiết kế này giải quyết đồng thời hai nhu cầu, vừa duy trì công năng của kính đối với con người, vừa tăng mức độ an toàn cho các loài chim. Các tòa nhà cao tầng thường sử dụng nhiều mảng kính lớn, tạo nên những mặt phẳng phản chiếu bầu trời, cây cối hoặc khoảng không xung quanh công trình. Khi bay qua khu vực đô thị, chim có thể không phân biệt được hình ảnh phản chiếu ấy với bầu trời hoặc khoảng trống, từ đó tiếp tục hành trình mà không nhận ra nguy hiểm. Một tấm kính thông thường vì thế có thể trở thành chướng ngại vật khó thấy, dù con người đứng trước đó vẫn quan sát được bề mặt một cách tương đối rõ ràng. Birdprotect được phát triển để thu hẹp khoảng cách nhận biết này, bằng cách đưa thêm tín hiệu phù hợp với khả năng cảm nhận của chim vào cấu trúc kính. SOS cho rằng giải pháp không chỉ có ý nghĩa về mặt công nghệ, mà còn mở ra hướng giảm tổn thất đối với các quần thể chim sống hoặc di chuyển qua khu vực xây dựng. Nếu được sử dụng rộng rãi, loại kính đặc biệt này có thể hỗ trợ các công trình giảm tác động tiêu cực lên chim mà không cần loại bỏ hoàn toàn vật liệu kính. Tại Thụy Sĩ, việc sử dụng và thay thế kính thông thường bằng Birdprotect được kỳ vọng tạo ra thay đổi đáng kể trong số lượng chim tử vong mỗi năm. Theo đánh giá của SOS, số cá thể tử vong có thể giảm tới 90% nếu loại kính đặc biệt này được áp dụng phù hợp tại các công trình. Mức giảm được dự báo cho thấy một thay đổi trong vật liệu xây dựng có thể tạo ảnh hưởng lớn đối với vấn đề vốn kéo dài tại nhiều tòa nhà. Giải pháp của Glas Trosch cũng cho thấy nghiên cứu khoa học có thể bắt đầu từ một cảnh báo bảo tồn, sau đó chuyển thành sản phẩm phục vụ đời sống. Dù kính vẫn phục vụ nhu cầu lấy ánh sáng và mở rộng tầm nhìn, thiết kế Birdprotect bổ sung thêm yêu cầu quan trọng là giúp động vật nhận diện công trình. Với hàng trăm nghìn cá thể chim gặp nạn mỗi năm, việc giảm phản chiếu và thu tia cực tím trở thành hai đặc điểm then chốt của sản phẩm. Birdprotect hiện được giới thiệu như một lựa chọn nhằm giảm các vụ va chạm, đồng thời thể hiện nỗ lực phối hợp giữa tổ chức nghiên cứu và doanh nghiệp Thụy Sĩ. Từ Sempach, sáng kiến này gửi đi thông điệp rõ ràng: những tấm kính thân thuộc trong thành phố vẫn có thể được cải tiến để an toàn hơn cho các loài chim.