Bỏ qua điều hướng
•

Tiếp tục lan tỏa tinh thần nhân ái, kết nối thêm nhiều người cùng tham gia hiến máu hòa hợp phenotype

Tiếp tục lan tỏa tinh thần nhân ái, kết nối thêm nhiều người cùng tham gia hiến máu hòa hợp phenotype
Nguồn ảnh: Nhân Dân

Ngày 7/11, tại Hà Nội, Viện Huyết học-Truyền máu Trung ương (Bộ Y tế) tổ chức Gặp mặt người hiến máu hòa hợp phenotype tiêu biểu năm 2026, với sự tham dự của 150 người hiến máu phenotype tiêu biểu. Đây là những cá nhân luôn sẵn sàng đáp ứng lời kêu gọi của Viện khi được huy động để trao tặng đơn vị ...

Theo Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Bá Khanh, Phó Giám đốc Trung tâm Máu quốc gia (Viện Huyết học-Truyền máu Trung ương) trong công tác truyền máu, bên cạnh việc bảo đảm hòa hợp nhóm máu ABO và Rh(D), có những người bệnh, đặc biệt là những người phải truyền máu nhiều lần, trong đó có bệnh nhân tan máu bẩm sinh (thalassemia), cần được truyền những đơn vị máu hòa hợp thêm các đặc điểm kháng nguyên nhóm máu khác.

Đáng chú ý, tính đến tháng 9/2026, Hội Truyền máu quốc tế công nhận có tới 49 hệ nhóm máu hồng cầu với 401 kháng nguyên nhóm máu khác nhau). Đây là yêu cầu chuyên môn cao, bởi không phải người hiến máu nào cũng có thể phù hợp với từng người bệnh. Vì vậy, việc tìm kiếm được người hiến máu có đặc điểm phenotype phù hợp đã khó, duy trì được nguồn người hiến sẵn sàng đồng hành lại càng quý giá hơn.

hien-mau-7525.jpg
Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Bá Khanh phát biểu tại buổi gặp mặt. (Ảnh: T. HẰNG)

Tại Việt Nam, năm 2025, Trung tâm Máu Quốc gia đã tiếp nhận gần 3.500 dự trù đơn vị máu hòa hợp phenotype từ các cơ sở điều trị, Trung tâm đã đáp ứng cung cấp được gần 3.400 đơn vị, đạt hơn 97% dự trù. Trong đó, lượng máu phù hợp dự trữ sẵn trong kho chỉ đáp ứng được khoảng 45%, số còn lại (55%) Trung tâm Máu Quốc gia phải tìm kiếm và huy động trực tiếp từ người hiến máu.

Riêng trong 10 tháng đầu năm 2026, số lượng đơn vị máu hoà hợp phenotype dự trù tăng cao nhất từ trước đến nay với gần 4.700 đơn vị. Trung tâm đã cố gắng tìm kiếm, huy động nhưng mới chỉ đáp ứng hơn 85% nhu cầu nêu trên. Trong hơn 4.000 đơn vị máu phenotype được cung cấp thì có hơn 60% số đơn vị máu đã được huy động trực tiếp từ cộng đồng người hiến máu, trong đó có sự đóng góp rất đáng trân trọng của các anh, chị có mặt tại chương trình hôm nay.

Đặc biệt, với gần 150 đại biểu tham dự hôm nay đã hiến tổng số gần 3.700 đơn vị máu, trung bình mỗi người đã hiến máu gần 25 lần. Tất cả những con số nêu trên đều rất ấn tượng.

"Chúng tôi hiểu rằng, mỗi lần nhận được lời mời hiến máu, các anh, chị đều phải cân nhắc, thu xếp công việc và cuộc sống của mình, thậm chí thay đổi những kế hoạch riêng để kịp thời đến hiến máu. Sự sẵn lòng và tinh thần trách nhiệm mà các anh, chị dành cho người bệnh càng khiến những người thầy thuốc chúng tôi trân trọng và biết ơn. Có những lời kêu gọi được đáp lại rất nhanh chóng, có những sự sẻ chia diễn ra trong lặng lẽ, nhưng tất cả đều xuất phát từ một tấm lòng mong muốn giúp người bệnh có thêm cơ hội được điều trị", Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Bá Khanh chia sẻ.

cac-dai-bieu-4220.jpg
Các đại biểu tham dự buổi gặp mặt. (Ảnh: T. Hằng)

Mặt khác, sự đa dạng của các kháng nguyên nhóm máu là thách thức vô cùng lớn với lĩnh vực truyền máu, đặc biệt trong cấp cứu và điều trị cho người bệnh cần truyền máu hòa hợp phenotype. Trong khi đó, chi phí để làm xét nghiệm đầy đủ các kháng nguyên nhóm máu khá tốn kém.

Đáng mừng, nhiều năm qua, nhờ nguồn kinh phí từ một số chương trình, dự án mà Viện Huyết học- Truyền máu Trung ương đã từng bước xây dựng và tiếp tục mở rộng ngân hàng người hiến máu hoà hợp phenotype. Nhờ đó, khi có những bệnh nhân cần truyền máu hoà hợp phenotype, viện có thể chủ động liên hệ, mời người hiến máu phù hợp theo danh sách, Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Bá Khanh cho biết thêm.

anh-hien-mau.jpg
Người dân tham gia hiến máu tại Viện Huyết học- Truyền máu Trung ương. (Ảnh: T. HẰNG)

Trong thời gian tới, nhu cầu sử dụng máu hợp phenotype, dự báo vẫn tiếp tục tăng, trong khi việc tìm kiếm và duy trì nguồn người hiến phù hợp còn nhiều khó khăn. Điều đó đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với công tác chuyên môn, công tác điều phối và việc xây dựng, phát triển cộng đồng hiến máu hợp phenotype. Chính vì vậy, Trung tâm mong rằng các đại biểu có mặt tại đây, cũng như nhiều người dân trên cả nước tiếp tục dành tình cảm, sự quan tâm cho hoạt động hiến máu. Bởi từ chính những nghĩa cử đẹp của mình sẽ tiếp tục lan tỏa tinh thần nhân ái, kết nối thêm nhiều người cùng tham gia hiến máu nói chung, máu hợp phenotype nói riêng.

“Mặt khác, chúng tôi luôn mong muốn Trung tâm Máu Quốc gia không chỉ là nơi các anh, chị đến hiến máu, mà còn là một mái nhà thân thuộc, nơi các anh, chị luôn cảm nhận được sự trân trọng, quan tâm và sẻ chia; nơi những người cùng chung tấm lòng nhân ái được gặp gỡ, kết nối và đồng hành vì người bệnh”, Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Bá Khanh đề nghị.

Tại buổi Gặp mặt, Viện Huyết học-Truyền máu Trung ương đã trao Giấy khen cho 20 cá nhân đã có những thành tích xuất sắc trong hiến máu hòa hợp phenotype, và nhiều phần thưởng khác cho các đại biểu tham dự buổi gặp mặt.

THÁI SƠN

Trong công tác truyền máu hiện đại, việc bảo đảm hòa hợp nhóm máu ABO và Rh(D) không còn là tiêu chí duy nhất đối với người bệnh phải truyền máu dài ngày. Theo Hội Truyền máu quốc tế, tính đến tháng 9/2026, y học đã ghi nhận 49 hệ nhóm máu hồng cầu với 401 kháng nguyên khác nhau. Thực tế này đặt ra bài toán chuyên môn khắt khe nhằm tìm kiếm nguồn máu hòa hợp phenotype chính xác cho các ca bệnh đặc thù, tiêu biểu là bệnh nhân tan máu bẩm sinh. Tại Việt Nam, áp lực điều trị lâm sàng đối với nguồn chế phẩm chuyên biệt này đang gia tăng rõ rệt qua từng năm. Nếu năm 2025 Trung tâm Máu Quốc gia đáp ứng được hơn 97% trong tổng số gần 3.500 đơn vị dự trù, thì 10 tháng đầu năm 2026 nhu cầu đã vọt lên gần 4.700 đơn vị. Đáng chú ý, lượng máu lưu trữ sẵn chỉ giải quyết được một phần nhỏ, buộc đơn vị phải huy động trực tiếp hơn 60% số đơn vị từ cộng đồng người hiến định danh. Mạng lưới người hiến máu phenotype tiêu biểu chính là mắt xích then chốt giúp ngành y tế ứng phó kịp thời với các ca điều trị phức tạp. Điển hình như 150 đại biểu được vinh danh ngày 7/11 tại Hà Nội đã đóng góp tổng cộng gần 3.700 đơn vị máu, trung bình mỗi cá nhân tham gia hiến gần 25 lần. Tinh thần sẵn sàng điều chỉnh công việc cá nhân trước mỗi đợt điều phối khẩn cấp đã trực tiếp cứu sống nhiều ca bệnh hiểm nghèo. Dù chi phí xét nghiệm mở rộng kháng nguyên còn khá tốn kém, việc duy trì dữ liệu người hiến là hướng đi bền vững của ngành huyết học. Thông qua các chương trình hỗ trợ kinh phí, Viện Huyết học-Truyền máu Trung ương đang từng bước mở rộng ngân hàng dữ liệu phenotype trên quy mô toàn quốc. Giải pháp căn cơ này vừa nâng cao tỷ lệ đáp ứng lâm sàng, vừa củng cố năng lực cấp cứu trước sự đa dạng phức tạp của các kháng nguyên nhóm máu.
amung