Bỏ qua điều hướng
•

Tối nay mưa sao băng từ 'con rồng vũ trụ' thức giấc: Sắp có bão sao băng?

Tối nay mưa sao băng từ 'con rồng vũ trụ' thức giấc: Sắp có bão sao băng?
Nguồn ảnh: Thanh Niên

Draconids, mưa sao băng kỳ lạ rơi từ 'đuôi con rồng vũ trụ' chính thức hoạt động từ tối nay 6.10. Làm sao để người Việt có thể quan sát 'pháo hoa vũ trụ' này? Liệu có bão sao băng trong những ngày tới?

Theo Timeanddate.com, mưa sao băng Draconids là trận mưa sao băng diễn ra hằng năm từ ngày 6.10 - 10.10, tức tối nay là ngày hoạt động đầu tiên của trận mưa sao băng này. Mưa sao băng này đạt cực điểm vào ngày 8.10 - 9.10 tới đây.

Tối nay 6.10 'con rồng vũ trụ' thức giấc: Xem mưa sao băng thắp sáng bầu trời - Ảnh 1.

Tối nay 6.10, mưa sao băng Draconids bắt đầu hoạt động

ẢNH: THANH TÙNG

Điểm tỏa sáng của mưa sao băng là Draco hay được biết đến là chòm sao con rồng, có thể được tìm thấy ở bầu trời phía bắc. Draco luôn có thể nhìn thấy ở Bắc bán cầu dưới bầu trời quang đãng. Đó là lý do khi xuất hiện trận mưa sao băng này, người ta ví von rằng đó là lúc "con rồng vũ trụ" thức giấc.

Điểm tỏa sáng của mưa sao băng Draconid nằm gần các ngôi sao Eltanin và Rastaban, ở đầu chòm sao Draco trên bầu trời phía bắc. Vị trí cực bắc của nó là lý do tại sao Draconids được quan sát tốt nhất từ Bắc bán cầu, bao gồm Việt Nam.

Mưa sao băng "rơi từ đuôi con rồng vũ trụ"

Là một trong những chòm sao lớn nhất ở phía bắc, Draco được hình dung rõ nhất vào thời điểm này trong năm như một cái đuôi rồng ngoằn ngoèo, tạo thành hình chữ Z mơ hồ phía trên chòm sao Đại Hùng trên bầu trời. Đó cũng là lý do nhiều người gọi mưa sao băng Draconids "rơi từ đuôi của một con rồng vũ trụ".

Các nhà nghiên cứu cho biết mưa sao băng Draconids, còn được gọi là Giacobinids, là một trận mưa sao băng thực sự kỳ lạ khi điểm tỏa sáng của nó nằm cao nhất trên bầu trời khi màn đêm buông xuống.

Đó là lý do tại sao bạn thấy nhiều sao băng Draconids hơn vào buổi tối so với buổi sáng sau nửa đêm. Trong khi hầu hết các trận mưa sao băng khác thì ngược lại. Sao chổi chủ chốt của trận mưa sao băng này là sao chổi 21P/Giacobini-Zinner.

Theo Hội Thiên văn Hà Nội (HAS), điều đặc biệt là năm nay gần như không có ánh trăng cản trở cho việc ngắm mưa sao băng Draconids vào thời điểm cực đại. Trăng mới xảy ra vào ngày 10.10, đồng nghĩa bầu trời trong đêm cực đại sẽ trở nên tối hơn rất nhiều, mở ra cơ hội tuyệt vời để săn những vệt sáng vụt qua từ chòm sao Draco (Thiên Long). 

Tối nay 6.10 'con rồng vũ trụ' thức giấc: Xem mưa sao băng thắp sáng bầu trời - Ảnh 2.

Theo Hội Thiên văn Hà Nội (HAS), điều đặc biệt là năm nay gần như không có ánh trăng cản trở cho việc ngắm mưa sao băng Draconids

ẢNH: THANH TÙNG

Mưa sao băng này có thể có tới 5 - 10 sao băng/giờ xuất hiện. "Đừng để con số này đánh lừa rằng Draconids chỉ mang đến một màn trình diễn khá khiêm tốn. Đây lại chính là một trong những trận mưa sao băng khó đoán nhất. Trong quá khứ, nó từng bất ngờ bùng nổ thành những cơn bão sao băng, với hàng ngàn vệt sáng xuất hiện mỗi giờ vào các năm 1933 và 1946", HAS cho biết.

Sau khi nói lời tạm biệt với mưa sao băng này, người yêu thiên văn sẽ đón cực đại của trận mưa sao băng Orionids. Mưa sao băng này hoạt động từ ngày 2.10 nhưng đạt cực đại vào ngày 21.10. Hãy bắt đầu quan sát từ sau nửa đêm ở hướng đông cho đến trước bình minh.

Trận mưa sao băng thường niên Draconids có nguồn gốc từ sao chổi 21P/Giacobini-Zinner chính thức hoạt động từ ngày 6.10 và dự kiến đạt cực đại vào đêm 8.10 đến rạng sáng 9.10. Hiện tượng thiên văn này có điểm tỏa sáng xuất phát từ chòm sao Draco nằm ở bầu trời phía bắc, tạo điều kiện quan sát rất thuận lợi cho người yêu thiên văn tại khu vực Bắc bán cầu, bao gồm Việt Nam. Khác biệt lớn nhất của Draconids so với phần lớn các trận mưa sao băng khác là thời điểm quan sát lý tưởng nhất diễn ra vào đầu buổi tối, ngay khi màn đêm buông xuống thay vì sau nửa đêm. Được mệnh danh là hiện tượng thiên văn kỳ lạ bắt nguồn từ hình tượng con rồng vũ trụ, Draconids thường chỉ ghi nhận tần suất khiêm tốn khoảng 5 đến 10 vệt sáng mỗi giờ. Tuy nhiên, theo Hội Thiên văn Hà Nội (HAS), lịch sử thiên văn từng chứng kiến trận mưa sao băng này đột ngột bùng nổ thành bão sao băng dữ dội với hàng nghìn vệt sáng mỗi giờ vào các năm 1933 và 1946. Yếu tố khó đoán định này biến Draconids trở thành tâm điểm chú ý của giới nghiên cứu mỗi khi chu kỳ hoạt động quay trở lại. Điều kiện theo dõi năm nay được đánh giá là rất lý tưởng khi kỳ trăng mới rơi vào ngày 10.10, giúp bầu trời đêm cực đại hầu như không bị ô nhiễm bởi ánh trăng cản trở. Ngay sau khi Draconids kết thúc vào ngày 10.10, bầu trời sẽ tiếp tục đón đợt cực đại của mưa sao băng Orionids vào ngày 21.10 tới. Người quan sát chỉ cần chọn khu vực có tầm nhìn thoáng đãng về hướng bắc, tránh xa ánh sáng đô thị để có thể chiêm ngưỡng trọn vẹn hiện tượng này.
amung