TP.HCM tính phát hành trái phiếu đô thị để hút vốn làm metro và siêu hạ tầng

TP.HCM đang tính toán phát hành trái phiếu đô thị và trái phiếu công trình, nhằm mở thêm kênh huy động vốn cho metro cùng những dự án hạ tầng quy mô lớn trong thời gian tới. Định hướng này được đưa ra tại một buổi tham vấn tổ chức ở Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại TP.HCM, gọi tắt là VIFC-HCMC. Sự kiện hướng tới việc cụ thể hóa Luật Phát triển đô thị và Nghị quyết số 39/2026 của HĐND TP.HCM, ban hành ngày 27.8. Mục tiêu trước mắt là hoàn thiện cơ chế pháp lý, sau đó trình HĐND TP.HCM xem xét và thông qua quy định về phát hành hai loại trái phiếu ngay tại VIFC-HCMC. Nếu được triển khai, nguồn tiền huy động sẽ ưu tiên cho các dự án phát triển đô thị, đường sắt đô thị, hạ tầng cảng biển, logistics và năng lượng. Đây được xem là hướng đi nhằm đáp ứng nhu cầu vốn rất lớn của thành phố, trong bối cảnh nhiều công trình hạ tầng cần nguồn tài chính dài hạn, ổn định. Buổi làm việc có 50 đại biểu, gồm đại diện các bộ, ngành Trung ương, sở, ngành TP.HCM, chuyên gia kinh tế cùng lãnh đạo nhiều tổ chức tài chính trong nước và quốc tế. Các tổ chức tham dự có World Bank/IFC, BNP Paribas, Citibank, UOB, MB Bank, HSC và HFIC, tạo nên góc nhìn khá rộng về khả năng phát hành, phân phối và thu hút nhà đầu tư. Sự góp mặt của các định chế này cũng giúp cuộc thảo luận đi sâu hơn vào yêu cầu của thị trường vốn hiện đại. Phát biểu tại cuộc tham vấn, PGS-TS Nguyễn Hữu Huân, Phó chủ tịch Cơ quan điều hành VIFC-HCMC, cho rằng mục tiêu quan trọng nhất là hình thành một kênh huy động vốn mới cho TP.HCM. Kênh này được kỳ vọng kết nối nhu cầu vốn hạ tầng, phát triển đô thị với các dòng tiền dài hạn từ cả thị trường trong nước lẫn quốc tế. Theo ông, đây sẽ là một trong những sản phẩm nền tảng đầu tiên của VIFC-HCMC, đồng thời góp phần giảm áp lực cho ngân sách và tín dụng ngân hàng. Tại cuộc họp, đại biểu và chuyên gia tập trung vào năm nhóm nội dung có ảnh hưởng trực tiếp đến sức hấp dẫn của trái phiếu đô thị. Nhóm đầu tiên liên quan cơ sở pháp lý và phân cấp, trong đó cần xác định rõ thẩm quyền, trách nhiệm cùng cơ chế phối hợp giữa HĐND, UBND TP.HCM, cơ quan Trung ương và Cơ quan điều hành VIFC. Những quy định này được xem là nền móng, giúp quá trình phát hành có sự minh bạch, thống nhất và hạn chế khoảng trống trong thực hiện. Nhóm nội dung tiếp theo xoay quanh cấu trúc phát hành, gồm loại đồng tiền sử dụng, kỳ hạn, lãi suất, phương án xếp hạng tín nhiệm và cách nâng khả năng tiếp cận nhà đầu tư quốc tế. Các đại biểu cũng nhấn mạnh yêu cầu xây dựng hàng rào quản trị rủi ro đối với tỷ giá, lãi suất, thanh khoản và khả năng tái cấp vốn. Bên cạnh đó, hạ tầng đăng ký, lưu ký, thanh toán và giao dịch cần được thiết kế đồng bộ, bảo đảm trái phiếu vận hành thông suốt sau khi phát hành. Công bố thông tin và định hướng xanh là nhóm vấn đề cuối cùng được đặc biệt lưu ý trong quá trình xây dựng cơ chế. Thành phố cần bảo đảm minh bạch dữ liệu, duy trì quan hệ nhà đầu tư hiệu quả, đồng thời nghiên cứu phát triển trái phiếu xanh và trái phiếu bền vững. Đây là những yếu tố có thể ảnh hưởng đến niềm tin thị trường, nhất là khi TP.HCM hướng tới việc thu hút các dòng vốn quốc tế cho những dự án dài hạn. Nhiều giải pháp thực tiễn cũng được đại diện các tổ chức tài chính chia sẻ tại cuộc tham vấn, từ mở rộng cơ sở nhà đầu tư đến kết nối thị trường vốn nước ngoài. Ông Neeraj Gupta, đại diện IFC/World Bank, trình bày góc nhìn của nhà đầu tư tổ chức quốc tế đối với trái phiếu chính quyền địa phương, trong khi bà Trần Thị Thu Trang của BNP Paribas Việt Nam và ông Phạm Hồng Quân của MB Bank đề xuất các hướng tiếp cận vốn ngoại. Ông Lê Thắng Cần, đại diện HFIC, chia sẻ kinh nghiệm phát hành thực tế tại địa phương; Cơ quan điều hành VIFC-HCMC cho biết sẽ tiếp thu các góp ý để hoàn thiện dự thảo Nghị quyết trước khi trình HĐND TP.HCM, qua đó tạo hành lang pháp lý cho thành phố chủ động đón dòng vốn trung và dài hạn phục vụ các siêu dự án hạ tầng.