Đây là một trong những nội dung đáng chú ý tại Thông tư 72/2026/TT-BGDĐT về hợp tác, liên kết đào tạo trong giáo dục nghề nghiệp (GDNN), được Bộ GD-ĐT ban hành ngày 28.8.2026 và có hiệu lực từ ngày 12.10 tới đây.
Doanh nghiệp tham gia sâu vào đào tạo
Theo Thông tư 72/2026, cơ sở GDNN được liên kết với cơ sở hoạt động GDNN, tổ chức giáo dục, doanh nghiệp trong nước để thành lập khoa, trung tâm hoặc đơn vị đào tạo chuyên môn thuộc cơ sở giáo dục nghề nghiệp.
Việc liên kết này nhằm huy động, chia sẻ và khai thác hiệu quả nguồn lực của các bên về đội ngũ, cơ sở vật chất, thiết bị, công nghệ và chuyên môn để tổ chức chương trình đào tạo; đào tạo, bồi dưỡng, cập nhật kỹ năng nghề; nghiên cứu, phát triển chương trình đào tạo; ứng dụng nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo phục vụ hoạt động đào tạo; đầu tư, khai thác cơ sở vật chất, thiết bị phục vụ đào tạo, thực hành, thực tập và thực hiện các hoạt động chuyên môn khác phục vụ đào tạo.
Như vậy, doanh nghiệp có thể tham gia sâu hơn vào hoạt động đào tạo, thay vì chỉ xuất hiện ở khâu tiếp nhận sinh viên thực tập hoặc tuyển dụng sau khi người học tốt nghiệp hay các hoạt động sự kiện đơn lẻ như trước đây.
Trường nghề cùng doanh nghiệp tổ chức các ngày hội việc làm, tạo điều kiện để kết nối việc làm cho sinh viên
ẢNH: MỸ QUYÊN
Tuy nhiên, thông tư cũng đặt ra các yêu cầu đối với mô hình này. Việc liên kết phải phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của cơ sở GDNN và các bên tham gia; bảo đảm các điều kiện về cơ sở vật chất, thiết bị, đội ngũ nhân sự phục vụ đào tạo.
Đáng chú ý, việc liên kết thành lập khoa, trung tâm hoặc đơn vị đào tạo chuyên môn không làm phát sinh pháp nhân mới và không làm thay đổi trách nhiệm của cơ sở GDNN đối với tổ chức đào tạo, quản lý người học, cấp văn bằng, chứng chỉ và bảo đảm chất lượng đào tạo.
Nội dung liên kết phải được thể hiện bằng văn bản thỏa thuận hoặc hợp đồng giữa các bên. Văn bản này phải xác định rõ mục tiêu, phạm vi, nội dung liên kết; chức năng, nhiệm vụ của khoa, trung tâm hoặc đơn vị đào tạo chuyên môn; trách nhiệm của các bên trong tổ chức hoạt động, quản lý tài chính, tài sản, nhân sự, cơ sở vật chất; cơ chế phối hợp quản lý và bảo đảm chất lượng đào tạo; thời hạn liên kết và nguyên tắc xử lý khi chấm dứt liên kết.
Theo quy định, cơ sở GDNN có trách nhiệm tổ chức quản lý, điều hành hoạt động của khoa, trung tâm hoặc đơn vị đào tạo chuyên môn. Trong khi đó, doanh nghiệp tham gia liên kết phải thực hiện đầy đủ nội dung đã cam kết, bảo đảm các điều kiện về nhân lực, cơ sở vật chất, thiết bị, công nghệ và các nguồn lực khác phục vụ hoạt động của đơn vị này.
Từ "hợp tác theo sự kiện" đến cùng đào tạo
Quy định mới cũng đặt hoạt động hợp tác doanh nghiệp trong một phạm vi rộng hơn. Theo Thông tư 72, các bên có thể hợp tác phát triển chương trình đào tạo, tổ chức thực hành, thực tập, bồi dưỡng và cập nhật kỹ năng nghề; nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo; đào tạo gắn với nhu cầu sử dụng lao động; hỗ trợ tuyển dụng và giới thiệu việc làm cho người học.
Từ thực tế đào tạo, thạc sĩ Trần Phương, Hiệu trưởng Trường trung cấp Việt Giao, cho rằng trường nghề thiếu doanh nghiệp đồng hành sẽ rất khó đào tạo người lao động đáp ứng đúng yêu cầu thực tế của thị trường.
"Chúng tôi đang hướng tới mô hình doanh nghiệp tham gia ngay từ đầu vào quá trình đào tạo, từ việc xác định nhu cầu nhân lực, góp ý chương trình, kỹ năng nghề cần thiết cho đến thực tập và tuyển dụng. Theo tôi, đây mới là hợp tác có chiều sâu", thạc sĩ Phương nói.
Doanh nghiệp tài trợ thiết bị phục vụ cho quá trình học tập của sinh viên
ẢNH: YẾN THI
Trong khi đó, tại Trường CĐ Kỹ thuật Cao Thắng, các hoạt động luôn được doanh nghiệp đối tác lâu năm cũng như doanh nghiệp mới tích cực đồng hành như hợp tác trong biên soạn chương trình, giáo trình; tiếp nhận sinh viên thực tập; tổ chức các hội thảo chuyên ngành, các cuộc thi học thuật cho sinh viên; tổ chức ngày hội kết nối doanh nghiệp và giới thiệu việc làm...
NGƯT-TS Phạm Hữu Lộc, Hiệu trưởng Trường CĐ Công nghệ Thủ Đức, cho rằng cần chuyển từ "hợp tác theo sự kiện" sang "hợp tác theo kết quả". Sự hợp tác không nên dừng ở lễ ký kết mà phải tạo ra những sản phẩm cụ thể như chương trình được cập nhật, chuyên gia doanh nghiệp tham gia đào tạo, vị trí thực tập phù hợp và cơ hội việc làm rõ ràng.
TS Lộc cũng cho rằng thực tập phải thực sự là một phần của đào tạo. Sinh viên đến doanh nghiệp cần biết rõ học gì, ai hướng dẫn, đánh giá bằng tiêu chí nào và kết quả được công nhận ra sao.
"Về lâu dài, nhà trường xác định phải chuyển mạnh từ 'hợp tác với doanh nghiệp' sang 'cùng doanh nghiệp đào tạo'. Doanh nghiệp không nên chỉ xuất hiện ở cuối quá trình để tuyển dụng, mà cần hiện diện ngay từ đầu trong việc xác định chuẩn đầu ra, cập nhật chương trình, đào tạo và đánh giá năng lực người học", TS Lộc nói.