Từ người chăm vườn đến những “đại sứ” nông nghiệp bền vững - Dân Trí

(Dân trí) - Không chỉ trực tiếp chăm sóc vườn sầu riêng, cà phê, nhiều phụ nữ ở Tây Nguyên đang chủ động học thêm kiến thức về đất, cây trồng, thuốc bảo vệ thực vật và sức khỏe để thích ứng với yêu cầu sản xuất bền vững.

Từ người làm vườn đến “đại sứ” nông nghiệp bền vững

Vừa qua, tại xã Nam Dong, tỉnh Lâm Đồng, hơn 100 nữ nông dân trồng sầu riêng, cà phê cùng đại diện các cơ quan quản lý, đơn vị khuyến nông và tổ chức phụ nữ tham gia chương trình chuyên đề “Quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp - Nữ nông gia canh tác bền vững”.

Chương trình do Bayer Việt Nam phối hợp với Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lâm Đồng tổ chức, hướng tới hưởng ứng Năm Quốc tế Nữ Nông dân 2026 và chào mừng Ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10.

Từ người chăm vườn đến những “đại sứ” nông nghiệp bền vững - 1 — Các nữ nông dân cùng trao đổi kinh nghiệm thực tế tại vườn (Ảnh: Thanh Bình).

Trong sản xuất nông nghiệp hiện nay, phụ nữ không chỉ tham gia công việc đồng áng mà ngày càng đảm nhận nhiều vai trò trong quản lý kinh tế hộ gia đình và phát triển cộng đồng. Vì vậy, việc được tiếp cận kiến thức khoa học, kỹ thuật giúp họ chủ động hơn trước những thay đổi của sản xuất nông nghiệp.

Tại chương trình, các nữ nông dân cùng trao đổi kinh nghiệm thực tế và tìm giải pháp cho những vấn đề thường gặp trong quá trình canh tác. Nội dung tập trung vào 3 nhóm chính: quản lý sức khỏe đất; giải pháp nông học cho cây sầu riêng, cà phê; sử dụng thuốc bảo vệ thực vật an toàn, có trách nhiệm.

Từ người chăm vườn đến những “đại sứ” nông nghiệp bền vững - 2 — Việc được tiếp cận kiến thức khoa học, kỹ thuật giúp nữ nhà nông chủ động hơn trong sản xuất nông nghiệp (Ảnh: Thanh Bình).

Điểm đáng chú ý của chương trình là hoạt động “Nữ đại sứ nông gia chia sẻ kiến thức canh tác bền vững”. Thay vì chỉ tiếp nhận kiến thức từ chuyên gia, các nữ nông dân đã chủ động trình bày, chia sẻ kinh nghiệm và cách áp dụng phù hợp với điều kiện sản xuất tại địa phương.

Cách tiếp cận này giúp kiến thức kỹ thuật được truyền tải theo hướng gần gũi hơn với đời sống nhà nông. Những video do chính các nữ nông gia thực hiện trong cuộc thi “Bàn tay dịu dàng - Canh tác bền vững” cũng ghi lại quá trình chăm sóc vườn cây, xử lý vấn đề trong sản xuất và ứng dụng kiến thức kỹ thuật vào thực tế.

Từ người chăm vườn đến những “đại sứ” nông nghiệp bền vững - 3 — Các nữ nhà nông tự tin thể hiện kiến thức cũng như kinh nghiệm canh tác (Ảnh: Thanh Bình).

Chăm cây nhưng không quên chăm mình

Một nội dung khác được nhiều nữ nông dân quan tâm là chăm sóc sức khỏe.

Đặc thù vừa tham gia sản xuất, vừa đảm nhiệm công việc gia đình khiến phụ nữ nông thôn thường phải cùng lúc gánh nhiều vai trò. Vì vậy, nâng cao năng lực sản xuất nếu đi cùng kiến thức chăm sóc sức khỏe có thể giúp họ duy trì sinh kế và chất lượng cuộc sống lâu dài hơn.

Tại chương trình, bác sĩ Niê Thị Lệ Mai, Phó trưởng khoa Sản, Bệnh viện Thiện Hạnh, chia sẻ kiến thức về sức khỏe sinh sản, sức khỏe kinh nguyệt và những thay đổi của cơ thể trong giai đoạn tiền mãn kinh.

Thông tin được cung cấp nhằm giúp phụ nữ hiểu hơn về cơ thể, chủ động chăm sóc sức khỏe và tìm kiếm tư vấn y tế chuyên môn khi cần thiết.

Từ người chăm vườn đến những “đại sứ” nông nghiệp bền vững - 4 — Bác sĩ Niê Thị Lệ Mai, Phó trưởng khoa Sản, Bệnh viện Thiện Hạnh, chia sẻ kiến thức về chăm sóc sức khỏe (Ảnh: Thanh Bình).

Việc kết hợp hai nhóm nội dung sản xuất và sức khỏe cho thấy cách tiếp cận không chỉ tập trung vào năng suất cây trồng mà còn hướng đến người trực tiếp tạo ra giá trị trong nông nghiệp.

Từ lớp tập huấn đến thay đổi trên vườn cây

Hoạt động tại Lâm Đồng nằm trong định hướng hợp tác của Bayer Việt Nam với các đối tác địa phương thông qua sáng kiến "Better Life Farming - Nông nghiệp tiên phong, Nhà nông thịnh vượng" được ra mắt cuối năm 2024. Các chương trình tập trung vào chuyển giao giải pháp canh tác bền vững, nâng cao năng lực quản lý sức khỏe cây trồng và thúc đẩy vai trò của phụ nữ trong nông nghiệp.

Theo thông tin từ chương trình, trong giai đoạn 2023-2026, Bayer phối hợp với Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lâm Đồng tổ chức 99 lớp tập huấn và nhiều hội thảo chuyên đề, tiếp cận khoảng 3.700 lượt nông dân; đồng thời triển khai 12 mô hình trình diễn trên hơn 200ha sầu riêng.

Kết quả đánh giá các mô hình canh tác ghi nhận năng suất sầu riêng tăng 11,1%, tỷ lệ trái loại 1 tăng 7%, trong khi chi phí thuốc bảo vệ thực vật giảm khoảng 5 triệu đồng/ha so với phương thức canh tác trước đây. Tại Đắk Lắk, mạng lưới Câu lạc bộ Nữ Đại sứ Cà phê bền vững từ 20 thành viên ban đầu đã phát triển thành cộng đồng hơn 2.000 nữ nông gia.

Các mô hình cà phê có sự tham gia của nữ nông dân cũng ghi nhận năng suất tăng 10,8-12,8%, tỷ lệ quả nứt, rụng sau mưa giảm và sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu. Riêng năm 2026, các chương trình đào tạo đã tiếp cận 1.820 lượt học viên, trong đó phụ nữ chiếm gần 54%.

Từ người chăm vườn đến những “đại sứ” nông nghiệp bền vững - 5 — Bà Lê Minh Tú, đại diện ban giám đốc, nhánh Khoa học cây trồng, Bayer Việt Nam, chia sẻ đồng hành cùng phụ nữ trong nông nghiệp là một trong những định hướng của Bayer (Ảnh: Thanh Bình).

Theo bà Lê Minh Tú, đại diện ban giám đốc, nhánh Khoa học cây trồng, Bayer Việt Nam, việc đồng hành cùng phụ nữ trong nông nghiệp là một trong những định hướng của Bayer nhằm thúc đẩy phát triển bền vững. Trang bị kiến thức thực tiễn, chuyển giao giải pháp quản lý sức khỏe cây trồng và quan tâm đến chất lượng cuộc sống có thể giúp nữ nông gia nâng cao năng lực, tự tin ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất.