Ukraine muốn Mỹ làm rõ về Starlink khi hợp đồng sắp hết hạn

Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Ukraine ngày 5/11 cho biết hợp đồng giữa nước này với chính phủ Mỹ về quyền tiếp cận mạng vệ tinh Starshield, phiên bản quân sự của Starlink, sẽ hết hạn vào năm tới.

Ukraine muốn Mỹ làm rõ về Starlink khi hợp đồng sắp hết hạn - 1 — Binh sĩ thiết lập hệ thống internet vệ tinh Starlink (Ảnh: Reuters).

Theo ông Denys Sienik, Đại biện lâm thời Đại sứ quán Ukraine tại Washington, Kiev đang khẩn trương tìm cách bắt đầu đàm phán một hợp đồng mới với Mỹ.

“Hợp đồng Starshield sẽ hết hạn vào năm tới. Và chúng tôi hiểu rằng việc đàm phán một hợp đồng mới cần có thời gian. Vì vậy, ngay lúc này chính là thời điểm thích hợp”, ông Sienik nói với nhóm phóng viên quốc phòng tại Washington.

“Về cơ bản, chúng tôi muốn được làm rõ liệu có thể tiếp tục hay không và những điều khoản tham chiếu sẽ như thế nào”.

Ông Sienik không nêu chính xác thời điểm mà hợp đồng sẽ hết hạn, mà chỉ cho biết nó sẽ rơi vào giữa năm tới.

Vai trò thiết yếu của Starshield trong cuộc chiến ở Ukraine được thể hiện rõ nét vào tháng trước, khi những hạn chế về tốc độ cản trở khả năng của Kiev trong việc đánh chặn UAV Nga và buộc Ukraine phải hủy bỏ một số chiến dịch.

Ông Sienik cho biết Kiev chưa bao giờ nhận được lời giải thích về những gì đã xảy ra từ Washington hoặc SpaceX, công ty vệ tinh do tỷ phú Elon Musk điều hành và cung cấp dịch vụ vệ tinh quân sự Starshield cho chính phủ Mỹ.

Vấn đề tiếp cận Starshield là một trong hàng loạt diễn biến trong quan hệ giữa Ukraine và Mỹ gần đây khiến Kiev lo ngại.

Trong những tuần gần đây, Ukraine cho biết đã có thời điểm nước này gặp khó khăn trong việc tiếp nhận thông tin tình báo từ Mỹ về các cuộc tấn công bằng tên lửa của Nga.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cũng lên tiếng về việc Mỹ chậm cung cấp các hệ thống tên lửa Patriot và NASAMS quan trọng mà nước này cần để phòng thủ trước các cuộc tấn công hỏa lực. Ông Zelensky cũng không hài lòng về thỏa thuận dầu diesel giữa Tổng thống Donald Trump và Nga.

Về phần mình, ông Trump cáo buộc các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào các nhà máy lọc dầu của Nga làm giá dầu diesel tăng cao. Ukraine đã bác bỏ điều này.

Sau khi đảng Dân chủ giành chiến thắng trước đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ, ông Zelensky ngày 5/11 cho biết Ukraine cần thích ứng với thực tế chính trị mới ở Mỹ để xây dựng đối thoại, giải quyết nhu cầu về viện trợ nước ngoài và tăng cường hệ thống phòng không.

Các cuộc đàm phán do Mỹ dẫn dắt giữa Ukraine và Nga nhằm giải quyết xung đột dự kiến nối lại vào tuần tới tại Abu Dhabi, UAE.

Ông Zelensky cho biết ưu tiên hàng đầu của Ukraine là tăng cường hệ thống phòng không, đồng nghĩa với việc bảo đảm nguồn cung tên lửa cho hệ thống Patriot.

Trong một diễn biến khác, Đặc phái viên của Tổng thống Nga, Giám đốc Quỹ Đầu tư Trực tiếp Nga (RDIF) Kirill Dmitriev, cho hay Tổng thống Vladimir Putin đánh giá cao những nỗ lực thúc đẩy hòa bình của Tổng thống Mỹ Donald Trump liên quan đến xung đột ở Ukraine.

“Tổng thống Trump đã đề nghị Tổng thống Putin ủng hộ một số sáng kiến về trao đổi tù nhân, trả tự do cho các công dân Mỹ bị giam giữ và các hoạt động nhân đạo. Tổng thống Putin đã ủng hộ những ý tưởng và sáng kiến đó. Điều rất quan trọng là sự hợp tác giữa Nga và Ukraine, cũng như giữa Nga và Mỹ, không chỉ có ý nghĩa đối với hai nước chúng ta mà còn đối với toàn thế giới. Hãy tiếp tục cùng nhau đóng góp nhiều hơn nữa cho các hoạt động nhân đạo”, ông Dmitriev nói thêm.

Chính quyền Ukraine đang khẩn trương đề nghị Mỹ làm rõ khả năng gia hạn và các điều khoản duy trì hệ thống internet vệ tinh quân sự Starshield trước khi thỏa thuận hiện tại hết hạn vào giữa năm tới. Đại biện lâm thời Đại sứ quán Ukraine tại Washington, ông Denys Sienik, nhấn mạnh tiến trình đàm phán hợp đồng mới sẽ mất nhiều thời gian nên hai bên cần xúc tiến ngay lập tức. Mạng lưới vệ tinh do SpaceX cung cấp đóng vai trò huyết mạch đối với năng lực tác chiến của Kiev, nhất là sau sự cố bị hạn chế tốc độ gần đây khiến quân đội Ukraine phải hủy bỏ nhiều chiến dịch đánh chặn máy bay không người lái. Bên cạnh nguy cơ gián đoạn liên lạc vệ tinh, Kiev còn đối mặt với hàng loạt trở ngại liên quan đến hỗ trợ quốc phòng từ Washington. Việc tiếp nhận dữ liệu tình báo cảnh báo sớm tên lửa Nga xuất hiện nhiều thời điểm tắc nghẽn, trong khi tiến độ bàn giao các tổ hợp phòng không Patriot và NASAMS vẫn chưa đáp ứng kịp nhu cầu thực tế trên chiến trường. Những mâu thuẫn chính sách xung quanh tác động của các vụ tập kích hạ tầng dầu mỏ Nga cũng khiến quan hệ giữa hai bên chịu thêm sức ép đáng kể. Trước bối cảnh tình hình chính trị Mỹ có sự thay đổi sau kỳ bầu cử, Tổng thống Volodymyr Zelensky khẳng định Kiev phải nhanh chóng thích ứng với thực tế mới nhằm bảo đảm nguồn viện trợ nước ngoài và tăng cường lưới lửa phòng không. Trong khi các cuộc đàm phán do Washington dẫn dắt dự kiến tái khởi động tại Abu Dhabi, Moscow cũng ghi nhận một số sáng kiến nhân đạo từ phía Mỹ. Việc duy trì hệ thống kết nối Starshield cùng nguồn đạn dược cho các tổ hợp Patriot tiếp tục là bài toán mang tính sống còn đối với năng lực phòng thủ của Ukraine.