Bộ Công Thương đang lấy ý kiến dự thảo Quyết định sửa đổi, bổ sung một số điều của Quyết định 14/2025 về cơ cấu biểu giá bán lẻ điện. Điểm đáng chú ý là đề xuất bỏ quy định phải chờ đến lần điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân gần nhất mới áp dụng cơ cấu biểu giá điện mới.
Theo cơ quan soạn thảo, nếu dự thảo được thông qua, cơ cấu biểu giá bán lẻ điện mới, trong đó có biểu giá điện sinh hoạt 5 bậc, cùng khung giờ cao điểm, thấp điểm mới với khách hàng sản xuất, kinh doanh sẽ được áp dụng ngay khi quyết định sửa đổi có hiệu lực.
Vì sao muốn áp dụng ngay, không chờ điều chỉnh giá điện?
Theo tờ trình, Quyết định 14/2025/QĐ-TTg được ban hành ngày 29/5/2025, quy định cơ cấu biểu giá bán lẻ điện mới. Tuy nhiên, quyết định này quy định cơ cấu giá mới chỉ được áp dụng kể từ ngày thực hiện điều chỉnh mức giá bán lẻ điện bình quân gần nhất sau ngày văn bản có hiệu lực.
Do từ thời điểm đó đến nay chưa có đợt điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân, cơ cấu biểu giá mới vẫn chưa được triển khai trên thực tế. Giá điện hiện hành tiếp tục áp dụng theo cơ cấu quy định tại Quyết định 28/2014/QĐ-TTg.
Bộ Công Thương cho rằng cần sửa đổi quy định về thời điểm áp dụng để tháo gỡ vướng mắc này, đưa cơ cấu biểu giá mới vào thực tế ngay khi quyết định sửa đổi có hiệu lực, không phụ thuộc vào thời điểm điều chỉnh giá điện bình quân.
Một trong những căn cứ được Bộ Công Thương đề cập là kiến nghị của Ủy ban Dân nguyện và Giám sát về việc sớm triển khai biểu giá điện mới.
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Bộ Công Thương cho biết nhiều cơ quan đề xuất sớm áp dụng biểu giá bán lẻ điện sinh hoạt 5 bậc để người dân sớm được thụ hưởng chính sách mới (Ảnh: Thành Đông).
Theo tờ trình, tại Báo cáo 1496/BC-UBDNGS16 ngày 1/10 gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội về kết quả giám sát việc giải quyết, trả lời kiến nghị của cử tri, cơ quan này đề nghị Bộ Công Thương khẩn trương xây dựng, trình Thủ tướng ban hành quyết định sửa đổi, bổ sung Quyết định 14/2025/QĐ-TTg.
Đáng chú ý, cơ quan giám sát đề nghị làm rõ thời điểm áp dụng biểu giá bán lẻ điện sinh hoạt 5 bậc để người dân sớm được thụ hưởng chính sách mới, đáp ứng kỳ vọng của cử tri về việc triển khai cơ cấu biểu giá điện đã được ban hành.
Bên cạnh đó, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cũng kiến nghị áp dụng đồng bộ cơ cấu biểu giá bán lẻ điện mới cho các nhóm khách hàng, thay vì chỉ áp dụng đối với cơ sở lưu trú du lịch và hoạt động sạc xe điện.
Theo Bộ Công Thương, việc sửa đổi quyết định nhằm sớm triển khai cơ cấu biểu giá mới cho các nhóm khách hàng sử dụng điện, thay vì để các quy định đã ban hành tiếp tục chờ đến lần điều chỉnh giá điện bình quân kế tiếp.
Bộ Công Thương nhấn mạnh việc áp dụng cơ cấu biểu giá bán lẻ điện mới không phải là một đợt điều chỉnh giá điện bình quân. Theo tờ trình, mức giá bán lẻ điện bình quân vẫn được giữ nguyên ở mức 2.204,0655 đồng/kWh.
Để triển khai cơ cấu giá mới, Bộ Công Thương sẽ ban hành quyết định quy định giá bán điện tương ứng, thay thế quy định hiện hành vốn được xây dựng theo cơ cấu biểu giá cũ.
Theo dự thảo, khi quyết định sửa đổi có hiệu lực, Quyết định 28/2014/QĐ-TTg sẽ được thay thế bởi Quyết định 14/2025/QĐ-TTg cùng các nội dung sửa đổi, bổ sung. Cơ cấu biểu giá điện mới sẽ được áp dụng từ thời điểm này.
Vì sao biểu giá điện sinh hoạt được rút từ 6 bậc xuống 5 bậc?
Theo hồ sơ xây dựng Quyết định 14/2025/QĐ-TTg, việc cải tiến biểu giá điện sinh hoạt xuất phát từ những ý kiến của cử tri, đại biểu Quốc hội về cách tính giá điện bậc thang.
Các ý kiến đề nghị xem xét lại cơ cấu biểu giá hiện hành để phù hợp hơn với thực tế sử dụng điện, rút gọn số bậc nhằm giúp người dân dễ theo dõi và quản lý chi phí tiền điện. Một số ý kiến cũng đề xuất nâng mức sản lượng điện ở bậc đầu tiên lên 100 kWh và điều chỉnh các bậc tiếp theo để đáp ứng nhu cầu sử dụng điện ngày càng tăng.
Trên cơ sở các ý kiến góp ý, Bộ Công Thương đưa ra phương án rút biểu giá điện sinh hoạt từ 6 bậc xuống 5 bậc, đồng thời điều chỉnh tỷ trọng giá của các bậc so với giá bán lẻ điện bình quân. So với cơ cấu 6 bậc trước đây, phương án mới giảm số bậc tính giá, đồng thời mở rộng khoảng sản lượng ở một số bậc tiêu thụ cao.
BậcMức sử dụng biểu giá 6 bậcGiá (đồng/kWh)Mức sử dụng biểu giá 5 bậcGiá (đồng/kWh)10-50 kWh1.9840-100 kWh1.984251-100 kWh2.050101-200 kWh2.3803101-200 kWh2.380201-400 kWh2.9984201-300 kWh2.998401-700 kWh3.5715301-400 kWh3.350701 kWh trở lên3.9676401 kWh trở lên3.460Một trong những nguyên tắc được Bộ Công Thương đưa ra khi thiết kế biểu giá 5 bậc là hạn chế tối đa tác động đến các hộ sử dụng điện, đồng thời bảo đảm giá điện bình quân không thay đổi khi điều chỉnh cơ cấu giá.
Theo phương án trong hồ sơ, giá điện ở bậc đầu tiên, tương ứng 100kWh đầu tiên, được giữ nguyên so với mức giá hiện hành nhằm bảo đảm ổn định chi phí điện cho các hộ sử dụng ít điện, trong đó có hộ nghèo và hộ chính sách xã hội.
Hồ sơ của Bộ Công Thương ước tính nhóm hộ được hưởng mức giá bậc đầu này chiếm 33,48% tổng số hộ sử dụng điện. Phần doanh thu giảm do điều chỉnh cơ cấu giá được dự kiến bù đắp từ nhóm sử dụng điện ở mức cao hơn.
Cụ thể, phương án đề xuất giữ nguyên giá điện hiện hành đối với bậc 101-200kWh và phần sản lượng từ 201 đến 300kWh. Trong khi đó, tỷ trọng giá đối với nhóm sử dụng từ 401 đến 700kWh và trên 700kWh được thiết kế tăng lên nhằm bù trừ doanh thu cho các bậc thấp, đồng thời khuyến khích tiết kiệm điện.
Theo tính toán sơ bộ của Bộ Công Thương, các hộ sử dụng dưới 777 kWh/tháng, chiếm khoảng 94% tổng số khách hàng sinh hoạt và khoảng 73% tổng sản lượng điện sinh hoạt, có thể trả tiền điện thấp hơn hiện nay. Nhóm sử dụng khoảng 400 kWh/tháng được dự tính có mức giảm nhiều nhất.
Với hộ sử dụng 778 kWh/tháng, tiền điện dự kiến tương đương hiện hành. Trong khi đó, hộ sử dụng 1.182 kWh/tháng - mức tiêu thụ bình quân của nhóm dùng trên 700 kWh/tháng - có thể phải trả thêm gần 190.000 đồng mỗi tháng.
Các con số trên là kết quả tính toán sơ bộ trong hồ sơ dự thảo, chưa phải mức thay đổi tiền điện áp dụng cho từng hộ trên thực tế.