U20 Việt Nam đang thi đấu không thành công ở vòng loại giải U20 châu Á khi hứng chịu thất bại trong cả hai trận đấu với U20 Triều Tiên và U20 Palestine. Trong đó, HLV Yutaka Ikeuchi bị chỉ trích khá nhiều khi U20 Việt Nam thi đấu khá nhạt nhòa và không để lại dấu ấn.
HLV Yutaka Ikeuchi không thành công cùng U20 Việt Nam (Ảnh: VFF).
Điểm lại trong quá khứ, nhiều HLV nổi tiếng người Nhật Bản như Toshiya Miura (Việt Nam), Akira Nishino, Masatada Ishii (Thái Lan), Tatsuma Yoshida, Takayuki Nishigaya (Singapore)... đều không đáp ứng được kỳ vọng khi làm việc ở Đông Nam Á.
Thực tế, trong những năm qua, bóng đá Đông Nam Á đã “mổ xẻ” vấn đề này. Sau khi Liên đoàn bóng đá Singapore sa thải HLV Takayuki Nishigaya vào năm 2024, tờ CNA có bài viết: “Không đủ tầm: HLV Nishigaya không thể thuyết phục người hâm mộ Singapore”.
Bài viết dẫn lời cựu danh thủ Sasikumar khẳng định: “HLV Nishigaya không đủ năng lực. Ông ấy đang cố gắng lái một chiếc xe đua dù không phải là tay đua chuyên nghiệp. Trình độ của Nishigaya chỉ lái được xe hơi thông thường”.
Trong khi đó, chuyên gia bóng đá Khairul Asyraf khẳng định Liên đoàn bóng đá Singapore quá vội vã bổ nhiệm HLV Nishigaya dù không có bất kỳ kinh nghiệm quốc tế nào.
Dư luận có thể chỉ trích HLV Nishigaya “kém trình độ” nhưng không thể cho rằng HLV Akira Nishino không đủ trình. Chiến lược gia này từng dẫn dắt đội tuyển Nhật Bản ở World Cup 2018 (lọt vào vòng 1/8).
Tuy nhiên, HLV Akira Nishino lại là trường hợp thất vọng nhất. Ông không thể giúp bóng đá Thái Lan vươn tầm châu Á như kỳ vọng, trái lại, “Voi chiến” còn bị loại ngay ở vòng loại thứ hai World Cup 2022.
HLV Akira Nishino từng thất bại ở Thái Lan dù từng đưa Nhật Bản vào vòng loại trực tiếp World Cup 2018 (Ảnh: FAT).
Theo thừa nhận của chính HLV Akira Nishino, lý do thất bại của ông ở chỗ không hiểu bóng đá Thái Lan và Đông Nam Á. Cựu Giám đốc kỹ thuật của Liên đoàn bóng đá Thái Lan (FAT), Witthaya Laohakul từng thừa nhận: “Tôi biết ngay từ lần đầu gặp mặt, ông Nishino sẽ không thể trụ lại tuyển Thái Lan quá lâu”.
Theo ông Laohakul, HLV Nishino không mang theo bất kỳ trợ lý người Nhật Bản nào khiến ông trở nên cô độc, lạc lõng và không thể thích nghi với bóng đá Thái Lan.
Tờ The Straits Times (Singapore) cho rằng các HLV người Nhật Bản có tư duy táo bạo, khuyến khích đội bóng chủ động trước đối thủ mạnh. Điều này không phù hợp với các đội bóng Đông Nam Á, vốn không có thể lực và không có kỹ chiến thuật tốt.
Điều này trái ngược với các HLV người Hàn Quốc như Kim Sang Sik hay Park Hang Seo. Họ đi theo con đường quản trị kiểu gia đình, xây dựng đội bóng trở thành khối đoàn kết, trước khi cải thiện từng điểm yếu của các cầu thủ. Đội tuyển Việt Nam dưới thời hai HLV người Hàn Quốc không có lối chơi áp đảo nhưng rất đáng gờm vì sức mạnh tập thể.
Ở chiều ngược lại, Thái Lan chủ trương xây dựng theo mô hình bóng đá Nhật Bản. Việc họ mời các HLV người Nhật Bản như Akira Nishino, Masatada Ishii là điều dễ hiểu. Nhưng rõ ràng, trình độ của “Voi chiến” khó lòng “chơi kiểu Nhật Bản”. Điều này khiến cho bóng đá Thái Lan dần vỡ mộng và đi chệch khỏi hướng phát triển.
Cuối cùng, sau khi sa thải HLV Masatada Ishii, FAT đã đánh giá ông không còn phù hợp với tầm nhìn của bóng đá Thái Lan. Điều đó gián tiếp thừa nhận thất bại của kế hoạch “Nhật Bản hóa” bóng đá Thái Lan.
Tờ Seasia cho rằng vấn đề lớn nhất của các HLV Nhật Bản nằm ở sự thích nghi với môi trường bóng đá Đông Nam Á. Các chiến lược gia tới từ xứ mặt trời mọc quá chú trọng vào các quy trình, cấu trúc thống nhất. Tuy nhiên, môi trường bóng đá Đông Nam Á khá đặc thù, khi trình độ các cầu thủ không cao và không thực sự chuyên nghiệp. Do đó, các HLV cần phải thích nghi, linh hoạt với tình hình.