Vụ phát trực tiếp xử bắn tử tù: lưỡng đảng Mỹ dậy sóng, ông Trump nói gì?

Ngay cả Tổng thống Donald Trump cũng chưa quyết định có cho phép livestream vụ hành quyết hay không.

Nhiều nghị sĩ lưỡng đảng phản đối

Theo Hãng tin Reuters ngày 9-10, tranh cãi bùng lên sau khi Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth xác nhận kế hoạch phát trực tiếp vụ hành quyết tử tù Nidal Hasan (56 tuổi), cựu bác sĩ tâm thần quân đội, bị kết án tử hình vì vụ xả súng khiến 13 người thiệt mạng tại căn cứ Fort Hood, bang Texas, năm 2009.

Vụ hành quyết dự kiến diễn ra ngày 3-12 tại chính căn cứ quân sự này, bằng hình thức xử bắn.

Nếu được thực hiện, đây sẽ là vụ hành quyết bằng đội xử bắn đầu tiên của quân đội Mỹ kể từ năm 1945, đồng thời là lần đầu tiên một vụ hành quyết do Chính phủ Mỹ thực hiện được phát trực tiếp.

Tuy nhiên, kế hoạch nhanh chóng vấp phải sự phản đối từ nhiều nghị sĩ thuộc cả hai đảng.

Phó tổng thống JD Vance bày tỏ hoài nghi về khả năng Lầu Năm Góc thực sự phát trực tiếp vụ hành quyết, đồng thời khẳng định ông sẽ không theo dõi nếu điều đó xảy ra.

"Tôi không biết liệu điều đó có thực sự xảy ra hay không", ông Vance nói với các phóng viên, đồng thời nhấn mạnh Hasan đã gây ra một trong những vụ tấn công khủng bố tồi tệ nhất trên lãnh thổ Mỹ, chỉ sau vụ khủng bố ngày 11-9.

Trong khi đó Tổng thống Trump khẳng định Hasan xứng đáng nhận án tử hình, nhưng cho biết chính quyền vẫn chưa quyết định có phát trực tiếp vụ hành quyết hay không.

"Tôi thực sự không quan tâm hắn sẽ chết bằng cách nào, miễn là hắn bị xử tử", ông Trump nói.

Đáng chú ý, nhiều nghị sĩ Đảng Cộng hòa cũng công khai phản đối kế hoạch của Lầu Năm Góc.

Thượng nghị sĩ John Curtis cảnh báo "một nền văn minh sẽ dần suy thoái khi nuôi dưỡng sự thích thú với việc xem hành quyết như một hình thức giải trí".

Trong khi đó Hạ nghị sĩ Rob Bresnahan cũng cho rằng nỗi đau của các nạn nhân và gia đình họ cần được tôn trọng, thay vì biến thành một màn trình diễn công khai.

Phía Đảng Dân chủ cũng phản đối mạnh mẽ. Thượng nghị sĩ Mark Kelly nhận định hành quyết công khai là điều thường thấy tại Iran và dưới chế độ Taliban, đồng thời đặt câu hỏi liệu Mỹ có muốn bị đánh đồng với những chính quyền này hay không.

Nguy cơ từ việc phát trực tiếp vụ hành quyết

Không chỉ giới chính trị, các tổ chức nhân quyền quốc tế cũng lên tiếng phản đối kế hoạch. Văn phòng Nhân quyền Liên hợp quốc khẳng định hành quyết công khai là hình thức đối xử hoặc trừng phạt tàn ác, vô nhân đạo hoặc hạ thấp nhân phẩm, vi phạm các quy định cấm tra tấn.

Trong khi đó Tổ chức Ân xá quốc tế cho rằng việc phát trực tiếp vụ hành quyết sẽ chỉ làm gia tăng tính tàn nhẫn của án tử hình.

Một số ý kiến còn cảnh báo nguy cơ các tổ chức khủng bố lợi dụng hình ảnh vụ hành quyết để tuyên truyền và tuyển mộ thành viên mới.

Ông Joe Kent, người đã từ chức Giám đốc Trung tâm Chống khủng bố quốc gia Mỹ trong năm nay, cảnh báo việc phát trực tiếp vụ hành quyết không chỉ gây tổn hại đến các giá trị đạo đức của Mỹ, mà còn vô tình cung cấp công cụ tuyên truyền miễn phí cho các tổ chức khủng bố.

Các nền tảng công nghệ lớn như YouTube, Meta và X chưa phản hồi về việc liệu họ có cho phép phát trực tiếp vụ hành quyết hay không. Riêng TikTok dẫn quy định cấm đăng tải những hình ảnh bạo lực ghê rợn, bao gồm cảnh một người bị bắn.

Lầu Năm Góc cũng chưa công bố cách lựa chọn những người tham gia đội xử bắn, quy trình hành quyết hay việc gia đình các nạn nhân có được mời chứng kiến hay không.

Hasan bị kết án tử hình năm 2013, sau khi thừa nhận thực hiện vụ xả súng nhằm phản đối điều mà ông ta gọi là "cuộc chiến của Mỹ chống lại Hồi giáo".

Trong số 13 người thiệt mạng có 12 quân nhân. Hasan cũng bị cảnh sát bắn trong lúc khống chế và bị liệt từ thắt lưng trở xuống.

Bộ Quốc phòng Mỹ cho biết sẽ livestream xử bắn một phạm nhân từng xả súng trong căn cứ quân đội, giết 13 người.