Vượt dòng Nậm Nơn dựng trường, vun ước mơ học tiếng phổ thông

Niềm vui trong những phòng học mới

Sáng 4/9, báo Dân trí phối hợp cùng Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Nghệ An và chính quyền địa phương tổ chức Lễ khánh thành, bàn giao công trình phòng học Dân trí tại điểm trường Mầm non Mỹ Lý 2, bản Cha Nga, xã Mỹ Lý, tỉnh Nghệ An.

Tham dự buổi lễ có nhà báo Nguyễn Xuân Toàn, Phó Tổng Biên tập báo Dân trí; bà Võ Thị Minh Sinh, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Nghệ An; ông Nguyễn Đình Hùng, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Nghệ An; ông Đặng Xuân Quang, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Nghệ An; ông Nguyễn Viết Hùng, Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Nghệ An.

Buổi lễ còn có đại diện Sở Nội vụ cùng các sở, ngành tỉnh Nghệ An; lãnh đạo xã Mỹ Lý, Đồn Biên phòng Mỹ Lý, các trường học, đơn vị thi công, nhà tài trợ, đông đảo người dân và học sinh bản Cha Nga.

Công trình gồm 1 phòng học mầm non được xây dựng từ nguồn kinh phí 400 triệu đồng do Công ty Cổ phần Giao Hàng Tiết Kiệm tài trợ.

Sau khi hoàn thành, công trình đáp ứng nhu cầu học tập của hơn 30 trẻ mầm non tại bản Cha Nga, giúp các em có nơi học tập kiên cố, an toàn, thay thế những phòng học tạm trước đây.

Trận mưa lũ lịch sử xảy ra tại miền Tây Nghệ An năm 2025 đã “nuốt chửng” đoạn đường độc đạo dẫn vào Cha Nga. Do đó, để đến được điểm trường là một hành trình vô cùng gian nan, vất vả.

Đoàn công tác của báo Dân trí cùng lãnh đạo tỉnh Nghệ An phải mất 3 giờ đồng hồ đi xe máy mới có thể vượt qua quãng đường 30km từ trung tâm xã Bắc Lý vào điểm trường mầm non Cha Nga.

Đường núi gập ghềnh, nhiều đoạn dốc đứng, bùn lầy nên có lúc phải đi bộ. Đường xấu cũng khiến nhiều xe gặp sự cố trong lúc di chuyển. Trong đó, phóng viên Nguyễn Văn Phê (báo Dân trí) cùng nhà tài trợ không may gặp sự cố, phải bỏ lại chiếc xe máy để đi bộ vào bản Cha Nga.

Vượt qua hành trình đầy hiểm nguy mới có thể tới bản Cha Nga, nhà báo Nguyễn Xuân Toàn xúc động chia sẻ trong buổi Lễ khánh thành: “Đến được với điểm trường này mới thấy hết sự gian nan, cách trở của bà con và các em nhỏ nơi đây. Chứng kiến đồng nghiệp, nhà tài trợ gặp sự cố trên đường, chúng tôi càng cảm nhận rõ hơn sự khắc nghiệt của địa hình miền núi.

Nhưng chính những khó khăn ấy lại khiến chúng tôi càng trân trọng hơn việc có thể đưa những món quà, sự hỗ trợ và tình cảm của bạn đọc, nhà tài trợ đến tận tay các em học sinh. Nhìn thấy các em ở 1 điểm trường xa xôi như Cha Nga có thêm điều kiện học tập, có một nơi học khang trang hơn, tôi nghĩ rằng mọi vất vả trên hành trình đều hoàn toàn xứng đáng”.

Theo Phó Tổng Biên tập Nguyễn Xuân Toàn, với người làm báo, những chuyến đi như thế này không chỉ là hành trình tác nghiệp mà còn để chứng kiến, sẻ chia và kết nối những tấm lòng với những nơi còn nhiều khó khăn.

Từ thực tế đó, báo Dân trí đã mở mã số, kêu gọi bạn đọc và các nhà hảo tâm chung tay xây dựng những phòng học khang trang, kiên cố tặng trẻ em vùng biên.

“Phòng học được khánh thành hôm nay không chỉ là 1 công trình xây dựng, mà còn là kết tinh của tình yêu thương, trách nhiệm và sự sẻ chia của cộng đồng dành cho trẻ em vùng biên.

Chúng tôi tin rằng, từ những phòng học mới này, các em sẽ có điều kiện học tập an toàn, thuận lợi hơn; các thầy cô giáo thêm yên tâm bám trường, bám bản, tiếp tục gieo chữ và nuôi dưỡng ước mơ cho học sinh nơi biên giới”, nhà báo Nguyễn Xuân Toàn chia sẻ.

Bà Hàn Thị Thủy, Trưởng ban Truyền thông Công ty Cổ phần Giao Hàng Tiết Kiệm (GHTK), chia sẻ: “Là một doanh nghiệp giao vận, mỗi ngày GHTK thực hiện những hành trình kết nối người với người, đưa những món hàng đến đúng địa chỉ. Nhưng có những hành trình, thứ được trao đi không nằm trong một kiện hàng - đó là cơ hội, là niềm tin và một tương lai tốt đẹp hơn.

Hôm nay, khi phòng học tại Cha Nga chính thức hoàn thành sau một chặng đường nhiều gian nan bởi mưa lũ, địa hình cách trở, GHTK càng cảm nhận rõ giá trị của hai chữ “đến nơi”.

Theo bà Thủy, với GHTK, công trình này không chỉ là 1 phòng học được xây mới, mà là 1 điểm đến của sự chung tay và cũng là điểm khởi đầu cho những hành trình lớn hơn của các em nhỏ vùng biên.

Đại diện doanh nghiệp mong rằng, từ mái trường này, mỗi ngày đến lớp của các em sẽ bớt nhọc nhằn hơn, mỗi ước mơ sẽ có thêm 1 nơi để bắt đầu. 

“Chúng tôi rất trân trọng sự kết nối của báo Dân trí, sự chung tay của chính quyền địa phương, nhà trường và tất cả những người đã bền bỉ góp sức để công trình về đích. GHTK mong rằng, từ mái trường nhỏ nơi Cha Nga này, thật nhiều thế hệ học sinh sẽ lớn lên trong điều kiện học tập tốt hơn, mang theo tri thức, niềm tin và những ước mơ đẹp để bước tới tương lai”, bà Thủy bày tỏ.

Thay mặt cấp ủy, chính quyền và nhân dân địa phương, ông Lương Văn Bảy, Chủ tịch UBND xã Mỹ Lý, bày tỏ sự cảm ơn đối với báo Dân trí, các nhà tài trợ, đơn vị thi công cùng những tấm lòng đã chung tay xây dựng công trình.

Theo ông Bảy, Mỹ Lý là xã vùng cao, biên giới, điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn. Địa bàn rộng, dân cư phân tán, giao thông cách trở; đời sống người dân chủ yếu phụ thuộc vào sản xuất nông nghiệp và thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai.

Điểm trường bản Cha Nga cách trung tâm xã khoảng 30km. Trước đây, cơ sở vật chất tạm bợ, phòng học chật hẹp, chưa đáp ứng tốt nhu cầu chăm sóc, dạy và học.

“Sau hơn 1 năm vượt qua nhiều trở ngại, 1 phòng học mầm non khang trang, kiên cố đã chính thức được đưa vào sử dụng. Đây không chỉ là công trình xây dựng, mà còn là công trình của tình người, niềm tin và hy vọng dành cho tương lai của trẻ em vùng cao, vùng biên giới”, ông Bảy nhấn mạnh.

Tại buổi lễ, đại diện báo Dân trí, lãnh đạo tỉnh Nghệ An, chính quyền địa phương và các đơn vị tài trợ đã thực hiện nghi thức cắt băng khánh thành, bàn giao công trình cho nhà trường quản lý, đưa vào sử dụng.

Các đại biểu trao quà của MTTQ Việt Nam tỉnh Nghệ An, bạn đọc và các nhà hảo tâm tới học sinh mầm non bản Cha Nga (Ảnh: Nguyễn Duy).

Nhân dịp này, các đơn vị đồng hành cũng trao tặng cặp sách, quà và học bổng, tiếp thêm động lực để học sinh bản Cha Nga bước vào năm học mới.

Hành trình trở về đầy gian khó

Chương trình vừa khép lại, bầu trời bất ngờ tối sầm. Từng đám mây đen ùn ùn kéo tới, phủ kín những dãy núi. Chỉ ít phút sau, mưa trút xuống trắng trời, ào ào như thác. Đây cũng chính là điều đoàn công tác lo ngại nhất, bởi con đường độc đạo dẫn vào bản có nguy cơ bị chia cắt hoàn toàn.

Không còn nhiều lựa chọn, chúng tôi quyết định xuống thuyền, ngược dòng Nậm Nơn trở về trụ sở UBND xã Mỹ Lý.

Nậm Nơn mùa nước xiết đỏ quạch phù sa. Dòng nước cuồn cuộn, những con sóng ập vào mạn thuyền. Mỗi lần lao vào vùng nước dữ, thân thuyền rung lên. Có lúc, cú va chạm mạnh khiến tất cả chúng tôi như bị hất tung khỏi chỗ ngồi.

“Uỳnh! Uỳnh!”

Âm thanh va đập khô khốc vang lên giữa dòng nước dữ. Dù tỏ ra gan dạ đến mấy, bàn tay tôi cũng vô thức phải siết vào mạn thuyền, ánh mắt căng thẳng dõi theo từng con sóng phía trước.

Nậm Nơn sau nhiều ngày mưa, 2 bên bờ từng mảng đất đá mới sạt xuống nằm ngổn ngang. Có những đoạn, đất đá tràn xuống lòng sông.

Thuyền đi được vài cây số thì buộc phải dừng lại. Ai nấy đều ngỡ ngàng khi người lái thuyền vội vàng tấp vào bờ.

Trước mắt chúng tôi là một bãi bồi nhỏ. Vừa bước chân lên bờ, chúng tôi lập tức cảm nhận lớp cát rất xốp. Đôi chân tôi bị kéo xuống, càng lúc càng lún sâu, phải rất khó khăn mới thoát ra được.

Người lái thuyền chỉ tay lên vách núi trước mặt nói: “Mọi người phải leo lên vách núi kia rồi đi bộ men theo sông. Quãng đường khoảng 7km mới về được trung tâm xã”.

Một người trong đoàn hỏi về thời gian di chuyển sẽ mất khoảng bao lâu thì được biết, chúng tôi phải đi bộ hơn 3 tiếng đồng hồ. Nghe vậy, cả đoàn lặng đi vài giây!

Không có sự lựa chọn nên cả đoàn bắt đầu di chuyển. Cái nắng vùng biên xứ Nghệ gay gắt đến mức chỉ sau 1 đoạn dốc, áo ai cũng ướt đẫm mồ hôi. Những con dốc cứ nối tiếp nhau, lúc dựng đứng, khi quanh co men theo sườn núi. Đá lớn nằm chắn ngang đường, có đoạn phải bám vào vách núi mới có thể bước qua.

Ban đầu, mọi người còn nói chuyện, động viên nhau cố lên. Nhưng càng đi, tiếng trò chuyện càng ít dần. Hơi thở nặng hơn. Đôi chân bắt đầu rã rời.

Điện thoại không có sóng, nên chúng tôi không có cách nào liên lạc với người bên ngoài để ứng cứu nếu xảy ra sự cố.

Có những lúc, chúng tôi nhìn con đường phía trước mà không biết còn phải đi bao xa. Bên cạnh là dòng Nậm Nơn dữ dội. Trước mặt là những con dốc nối dài tưởng như không có điểm kết thúc.

Thế rồi, sau hơn 3 giờ đồng hồ, chúng tôi cũng vượt qua chặng đường đầy vất vả, nguy hiểm và trở ra an toàn.

Hơn 1 năm vượt mưa lũ đưa công trình về đích

Bản Cha Nga nằm sâu trong khu vực biên giới, đường vào bản nhỏ hẹp, nhiều dốc cao. Việc vận chuyển xi măng, sắt thép và các loại vật liệu xây dựng mất nhiều thời gian, công sức.

Công trình phòng học Dân trí tại điểm trường mầm non bản Cha Nga được khởi công từ tháng 5/2025. Tuy nhiên, trận mưa lũ lịch sử xảy ra tại miền Tây Nghệ An ngày 22/7/2025 đã tàn phá tuyến đường độc đạo dẫn vào Cha Nga. Vì vậy, công trình phải tạm dừng trong thời gian dài do phương tiện, vật liệu không thể tiếp cận bản.

Đến tháng 3/2026, khi điều kiện giao thông thuận lợi hơn, công trình được khởi động trở lại. Đơn vị thi công, chính quyền địa phương, các thầy cô giáo và người dân tranh thủ từng ngày thời tiết thuận lợi để vận chuyển vật liệu, hoàn thiện các hạng mục.

Sau hơn 1 năm với nhiều lần gián đoạn, 1 phòng học cùng các hạng mục phụ trợ đã hoàn thành. Phòng học kiên cố, khang trang giữa núi rừng trở thành món quà ý nghĩa dành tặng thầy và trò bản Cha Nga trong những ngày đầu năm học mới.

Nhắc tới điểm trường mới, trong đôi mắt những đứa trẻ bản Cha Nga đều ánh lên niềm vui sướng. Có lẽ, các em vui vì hôm nay có quà, bánh, kẹo, nhưng với Hoàng Thị Thanh Thảo (6 tuổi), niềm vui lớn nhất là sắp được học tiếng phổ thông ở gần nhà. Thảo muốn ở với mẹ.

Năm ngoái, khi điểm trường đổ sập do mưa lũ, chị Lữ Thị May (SN 1985, mẹ của Thảo) phải gửi con gái xuống Tương Dương ở với ông bà nội để đi học.

Ở với ông bà, Thảo được đi học gần, được chơi đu quay, được đi công viên. Nhưng đối với cô bé, điều em thích thú nhất là ở đó ai cũng nói tiếng phổ thông. Thảo ước: “Con ước được học tiếng phổ thông gần nhà để được ở với mẹ”.

Điều ước giản dị ấy của cô bé hôm nay thành hiện thực khi những lớp học kiên cố đã được khánh thành, đưa vào sử dụng.

Theo cô giáo Lô Thị Chai (34 tuổi, giáo viên mầm non ở bản Cha Nga), trẻ em tại đây chủ yếu là người dân tộc Thái. Các em chỉ biết tiếng Thái nên việc giao tiếp còn nhiều khó khăn.

“Trước đây, người dân trong bản ít cho con đi học vì trường lớp xa, chỗ học tạm bợ, chật chội. Lớp mầm non chỉ có 10 cháu. Được sự quan tâm của báo Dân trí và các nhà hảo tâm, giờ đây các con đã có lớp học mới khang trang, an toàn. Số lượng học sinh đã tăng lên 30 cháu”, cô Chai chia sẻ.

Bà Lò Thị Minh (76 tuổi, bản Cha Nga) cho biết, trước khi điểm trường mới được xây dựng, các em nhỏ trong bản phải đi học nhờ tại nhà văn hóa, cách nhà khoảng 3-4km. Đường đi chủ yếu là đồi núi, nhiều đoạn dốc cao, đá lởm chởm, việc đi lại rất vất vả và nguy hiểm.

“Ngày trước, nhà có cháu nhỏ cũng chẳng dám cho đi học, vì trường xa quá, đường lại khó đi mà không phải lúc nào bố mẹ cũng có thể đưa đón. Tôi sức khỏe cũng yếu, không có điều kiện để phụ giúp các cháu. Đường núi trơn trượt, nhiều đá, đi lại sơ sẩy một chút là có thể gặp tai nạn”, bà Minh kể.

Theo bà Minh, giờ đây, khi điểm trường mới được xây dựng trong bản, việc học của các cháu đã thuận lợi hơn rất nhiều.

“Trường gần rồi, tôi còn có thể đưa đón cháu, đỡ vất vả hơn trước rất nhiều. Nhìn thấy trường được xây dựng khang trang, có đầy đủ điều kiện cho các cháu học tập, tôi vừa vui vừa xúc động. Tôi chỉ mong cháu mình có một nơi học hành đàng hoàng, được đi học đầy đủ, không còn phải vượt những con đường núi xa xôi, hiểm trở như trước nữa”, bà Minh bày tỏ.

Xây dựng phòng học Dân trí là dự án thiện nguyện do báo Dân trí triển khai, hướng đến việc xây phòng học, các công trình giáo dục, điểm trường kiên cố tại các tỉnh miền núi, vùng sâu, vùng xa còn nhiều khó khăn trên khắp cả nước.

Việc triển khai dự án Xây dựng phòng học Dân trí, nhằm giúp học sinh cùng các thầy cô giáo ở những địa bàn khó khăn được thụ hưởng môi trường, cơ sở vật chất trường lớp tốt hơn, phục vụ hiệu quả công tác dạy và học.

Tính đến nay, trên cả nước đã có 60 điểm trường được khởi công xây dựng phòng học Dân trí từ sự chung tay, đóng góp hết sức thiết thực của bạn đọc, các cá nhân, doanh nghiệp hảo tâm.