Qua điện thoại, tôi cảm nhận được niềm vui trong ngữ điệu của cô ấy. Mấy chục năm sống xa quê, bạn tôi đã quen với việc mua sắm ở siêu thị, cửa hàng tiện lợi, nơi mọi thứ được đong đếm chính xác đến từng gram, đóng gói theo combo, niêm yết mã vạch; nơi người với người giao tiếp với nhau nhiều lắm cũng chỉ những câu nói rập khuôn: "xin chào", "cảm ơn", "hẹn gặp lại quý khách"… thì những điều nhỏ bé mà rất hiển nhiên từ chợ hẳn đã đem đến cho cô ấy sự ngạc nhiên cùng nhiều cảm xúc…
Với tôi chợ không chỉ đơn thuần là nơi bán mua, mà còn là nơi níu giữ hồn làng, chốn quê, nơi mà đa số những người thuộc thế hệ 8X trở về trước như tôi đều xuất thân và lớn lên từ đó. Cái thuở mà hầu như nhà nào cũng nghèo, nghèo đến từng đường làng, ngõ xóm thì nơi "sang nhất, giàu nhất" ngoài chợ đâu còn nơi nào khác. Tôi vẫn nhớ cảm giác thèm thuồng khi ngắm bánh tằm, bánh đa, trái bắp bốc khói khiến bụng đói cồn cào, ngắm miếng thịt ba chỉ núc ních, tảng thịt bò đỏ au gọi mời bày trên sạp mà đứa trẻ nghèo ngày ấy chỉ được thưởng thức vào dịp giỗ quảy, tết nhất… Có lẽ vì sự hấp dẫn đó mà lúc bấy giờ, tôi ham đi chợ đến lạ. Cứ thấy mẹ xách giỏ là tôi lẽo đẽo đòi theo như một cái đuôi, có ở nhà thì cũng nhong nhóng đợi mẹ về xem mẹ có mua cho gói quà vặt, tấm bánh ngon.
Giờ đây, giữa nhịp sống đô thị hiện đại, cuối mỗi tuần tôi vẫn dành thời gian đi chợ, như cách để thưởng thức hương vị cuộc sống quanh mình. Nơi ấy tôi được gặp những người bán mua quen thuộc, dù không biết tên chỉ nhìn bóng dáng là nhận ra khách ruột, "nay rảnh đi chợ à, mua gì cho chị không". Có khi được nghe câu chào mời ngọt lịm, "cá tươi rói nè cưng", "mua gì nữa hông cục vàng", tự nhiên thấy ngọt ngào như ngậm cục đường phèn.
Ở chợ đôi lúc vô tình tôi hóng được nhiều chuyện. Lẽ thường, chợ là đầu mối tin tức bốn phương, ngày trước chưa có điện thoại, internet thì người người truyền miệng cho nhau, chợ chưa vãn tin tức đã lan đến tận xóm thôn, đồng bãi. Ngày nay, chợ vẫn có những câu chuyện "thâm cung bí sử, chuyện lạ đó đây" kể hoài không dứt, khi là kinh nghiệm nấu nướng, chăm sóc mẹ già con dại người nọ truyền người kia, khi là những lời thủ thỉ vừa tâm tình, vừa sẻ chia, an ủi… Thanh âm chào mời, bán mua mặc cả, rỉ rả chuyện trò từ khi chợ mới họp đến lúc không còn một bóng người.
Ngẫm lại, ngoài mái nhà, trường học lúc nhỏ và nơi làm việc khi trưởng thành, có lẽ chợ là nơi gắn bó với tôi nhiều nhất, dọc dài theo tôi suốt tháng năm cuộc đời. Mỗi bận đi chỗ nọ chỗ kia tôi thường tranh thủ dạo qua ngôi chợ nơi mình đến. Sản vật, món ngon bản địa, âm sắc thổ ngữ, cách thức ăn mặc, trao đổi sinh hoạt… cả một đời sống thường nhật bày ra theo cách tự nhiên nhất, chân thật nhất cho tôi thỏa sức ngắm nhìn, cảm nhận.
Niềm vui đi chợ có khi là những món tặng thêm như nhánh hành, cọng ngò, nhúm rau, có khi là "bớt chút cho vui" như cô bạn tôi kể, có khi là những lời hỏi han chân tình. Những điều nhỏ thôi, nhưng góp thêm nét đẹp bán mua cho người xứ chợ, để chợ luôn gần gũi thân thương trong đời sống mỗi người…