Đoàn xe tải xếp hàng trên tuyến đường dẫn đến cửa khẩu Gürbulak, biên giới Thổ Nhĩ Kỳ - Iran, tại tỉnh Agri, miền đông Thổ Nhĩ Kỳ, ngày 22-9 - Ảnh: AP
Theo Hãng tin AP ngày 24-9, tại cửa khẩu lớn nhất giữa Thổ Nhĩ Kỳ và Iran, những đoàn xe tải đang phải nối đuôi nhau xếp hàng chờ dài gần chục km. Cửa khẩu Gurbulak vốn luôn nhộn nhịp đang trở thành tuyến đường huyết mạch đối với nền kinh tế Iran khi quốc gia này phải đẩy mạnh vận chuyển hàng hóa bằng đường bộ trong bối cảnh Mỹ phong tỏa các cảng biển nước này.
Từ 200 lên 1.200 xe tải qua cửa khẩu
Tài xế Muhammed Rıza Shiri, 55 tuổi, cho biết ông đã lái xe qua cửa khẩu này 15 năm nhưng chưa bao giờ phải chờ lâu như hiện nay. Ông đã chờ 4 ngày để đưa một lô hàng cao su vào Iran.
"Chúng tôi phải chờ ở cuối một hàng dài hơn 7km. Trước đây chúng tôi chờ tối đa 3 ngày ở đây. Vì chiến tranh, thời gian chờ vượt quá 5 ngày", ông Shiri bức xúc nói với AP.
Theo số liệu của Hiệp hội Vận tải quốc tế, đại diện ngành logistics quốc tế của Thổ Nhĩ Kỳ chỉ ra thời gian chờ của xe tải tại cửa khẩu Gurbulak đã tăng hơn 4 lần kể từ khi chiến tranh bắt đầu.
Một quan chức Iran cho biết số xe tải tại cửa khẩu đã tăng từ khoảng 200 lên 1.200 xe.
"Nước chúng tôi không đủ khả năng tiếp nhận số lượng xe tải lớn như vậy", Amir Roshanbakhsh Ghanbari, phó lãnh đạo một cơ quan của Chính phủ Iran phụ trách thúc đẩy thương mại, nói trong một cuộc phỏng vấn.
Theo nhà kinh tế Iran Mohammad Farzanegan, trước chiến tranh, hơn 80% hoạt động thương mại của Iran đi qua khu vực vịnh Ba Tư.
Hiện các cửa khẩu đường bộ với Thổ Nhĩ Kỳ ở phía tây và Pakistan ở phía đông đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối Iran với châu Âu và châu Á.
Tuy nhiên, ông Farzanegan cho rằng các cửa khẩu có năng lực hạn chế, trong khi các quy định, thủ tục kiểm soát biên giới và tình trạng tham nhũng khiến việc vận chuyển hàng hóa qua đường bộ mất nhiều thời gian và khó khăn hơn.
Nhà kinh tế này đánh giá đường bộ về cơ bản không thể thay thế hoặc bù đắp cho hoạt động phong tỏa.
Tài xế Iran "than trời", phải chờ gần 1 tháng để qua được biên giới
Tình trạng ùn tắc kéo dài cũng khiến các tài xế Iran phải đau đầu.
Ông Akbar Sadigi, 42 tuổi, cho biết thời gian chờ tăng khiến số chuyến xe của ông giảm từ 2 chuyến mỗi tháng xuống còn 1 chuyến.
"Tôi chỉ kiếm được một nửa so với trước đây vì điều này", ông Sadigi nói. Giá nhiên liệu dành cho xe tải của ông đã tăng 25% tại Iran kể từ chuyến đi trước.
Các tài xế chỉ ra hàng xe chờ làm thủ tục ở phía Iran còn dài hơn, với thời gian chờ trong tháng qua từ 12 đến 25 ngày.
Trong khi đó, giới chức Iran và các nước láng giềng cho biết đang tìm cách đẩy nhanh hoạt động qua biên giới. Đại diện Hiệp hội Vận tải quốc tế tại Gurbulak Ersin Simsek thông tin hải quan Thổ Nhĩ Kỳ đã giảm thời gian chờ của các phương tiện từ Iran từ 30 ngày xuống 22 ngày bằng cách tăng số làn tại các trạm đo nhiên liệu và tăng gấp đôi số máy quét X-quang.
Tại biên giới Iran - Pakistan, hai nước cũng dự kiến duy trì các cửa khẩu hoạt động 24 giờ mỗi ngày và mở một cửa khẩu mới tại khu vực Kuhak.
Iran dọa mở rộng cuộc chiến sang tận Ấn Độ Dương và xa hơn nữaNgày 24-9, cố vấn của Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei cảnh báo Tehran có thể mở rộng cuộc chiến ở Trung Đông sang tận Ấn Độ Dương nếu Mỹ còn tấn công Iran.